પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા વધતા તણાવ વચ્ચે હવે વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ સમુદ્રી વેપાર માર્ગ ગણાતા સ્ટ્રેટ ઑફ હોર્મુઝમાં ગંભીર હુમલાની ઘટના સામે આવી છે. સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE)ના બે ઓઈલ ટેન્કરો પર થયેલા ઈરાની ક્રૂઝ મિસાઈલ હુમલામાં એક ભારતીય ક્રૂ મેમ્બરનું કરુણ મોત થયું છે, જ્યારે અન્ય છ ભારતીયો સહિત કુલ આઠ લોકો ઘાયલ થયા છે. આ ઘટનાએ સમગ્ર આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદ્રી સુરક્ષા અને વૈશ્વિક તેલ પુરવઠા અંગે નવી ચિંતા ઊભી કરી છે.
UAEના બે ઓઈલ ટેન્કરો પર થયો હુમલો
UAEના સંરક્ષણ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, 13 જુલાઈ 2026ના રોજ ઓમાનની પ્રાદેશિક જળસીમામાં દક્ષિણ શિપિંગ રૂટ પરથી પસાર થઈ રહેલા ‘મોમ્બાસા’ અને ‘અલ બાહિયા’ નામના બે ઓઈલ ટેન્કરો પર ઈરાન તરફથી ક્રૂઝ મિસાઈલ હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો.
સ્ટ્રેટ ઑફ હોર્મુઝ વિશ્વના સૌથી વ્યૂહાત્મક દરિયાઈ માર્ગોમાંનો એક છે, જ્યાંથી વિશ્વના મોટા પ્રમાણમાં કાચા તેલની હેરફેર થાય છે. આવા મહત્વપૂર્ણ વિસ્તારમાં હુમલો થતાં વૈશ્વિક સ્તરે સુરક્ષા અંગે ચિંતા વધી છે.
تعلن وزارة الدفاع عن تعرض الناقلتين الوطنيتين (ممباسا) و (الباهية) للاستهداف بصاروخين جوالين إيرانيين في الممر الجنوبي لمضيق هرمز بالمياه الإقليمية العمانية.
وقد أسفر الاستهداف عن مقتل أحد أفراد طاقم الناقلة (ممباسا) من الجنسية الهندية، وإصابة 8 من بينهم 4 إصابات بليغة. (6 من… pic.twitter.com/KVz3qDu6kf
— وزارة الدفاع |MOD UAE (@modgovae) July 13, 2026
એક ભારતીયનું મોત, 6 ભારતીયો ઘાયલ
હુમલાનો સૌથી મોટો ભોગ ‘મોમ્બાસા’ ટેન્કર બન્યો. ટેન્કર પર ફરજ બજાવી રહેલા એક ભારતીય ક્રૂ મેમ્બરનું ઘટનાસ્થળે જ મૃત્યુ થયું હતું.
આ ઉપરાંત કુલ 8 લોકો ઘાયલ થયા છે, જેમાં:
- 6 ભારતીય નાગરિકો
- 2 યુક્રેનિયન નાગરિકો
સામેલ છે. મળતી માહિતી મુજબ ઘાયલોમાંથી ચાર નાવિકોની હાલત અત્યંત ગંભીર છે અને તેઓને તાત્કાલિક સારવાર આપવામાં આવી રહી છે.
ઈરાને શું કહ્યું?
હુમલા બાદ ઈરાને પોતાના બચાવમાં દાવો કર્યો છે કે બંને જહાજોએ અગાઉ આપવામાં આવેલી ચેતવણીઓની અવગણના કરી હતી અને તેઓ ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓમાં સામેલ હતા. જોકે ઈરાને આ દાવાને સમર્થન આપતા કોઈ જાહેર પુરાવા રજૂ કર્યા નથી.
UAEએ હુમલાની કરી કડક નિંદા
બીજી તરફ UAEએ આ હુમલાને આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદ્રી કાયદા અને વૈશ્વિક નૌકાવહન સ્વતંત્રતાનું ગંભીર ઉલ્લંઘન ગણાવ્યું છે. UAEએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે દેશ પોતાની સુરક્ષા અને વેપારિક હિતોની રક્ષા માટે જરૂરી તમામ પગલાં લેવા માટે અધિકાર ધરાવે છે.
અમેરિકા-ઈરાન સંઘર્ષનું વધતું જોખમ
તાજેતરના દિવસોમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો સૈન્ય તણાવ સતત વધી રહ્યો છે. અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા સ્ટ્રેટ ઑફ હોર્મુઝમાં ફરીથી નાકાબંધી લાદવાની જાહેરાત બાદ બંને દેશો વચ્ચે પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બની છે. રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે આ હુમલો તે જ વધતા તણાવનો એક ભાગ હોઈ શકે છે. જોકે આ અંગે કોઈ સત્તાવાર આંતરરાષ્ટ્રીય પુષ્ટિ થઈ નથી.
પ્રોટેક્શન ફી અંગે પણ વિવાદ
અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તાજેતરમાં એવો પ્રસ્તાવ પણ મૂક્યો છે કે સ્ટ્રેટ ઑફ હોર્મુઝમાંથી પસાર થતાં વેપારી જહાજોની સુરક્ષા બદલ અમેરિકા પ્રોટેક્શન ફી વસૂલશે. આ પ્રસ્તાવને લઈને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ચર્ચા શરૂ થઈ છે, કારણ કે તે વર્ષોથી અમલમાં રહેલી Freedom of Navigationની નીતિથી વિપરીત માનવામાં આવી રહ્યો છે.
વૈશ્વિક વેપાર અને તેલ બજાર પર અસરની શક્યતા
સ્ટ્રેટ ઑફ હોર્મુઝ વિશ્વના સૌથી વ્યસ્ત તેલ પરિવહન માર્ગોમાંનો એક હોવાથી અહીં વધતો સૈન્ય સંઘર્ષ વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઈલ સપ્લાય, શિપિંગ ખર્ચ અને આંતરરાષ્ટ્રીય બજારો પર સીધી અસર કરી શકે છે. જો પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બનશે તો વિશ્વભરમાં કાચા તેલના ભાવમાં વધુ વધારો થવાની સંભાવના નિષ્ણાતો વ્યક્ત કરી રહ્યા છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel