ગુજરાતમાં જાહેર બાંધકામોની ગુણવત્તા અને નાગરિકોની સલામતીને લઈને રાજ્ય સરકારે કડક અભિગમ અપનાવ્યો છે. નર્મદા જિલ્લાના રાજપીપળા–રામગઢ (નવાગામ) રોડ પર કરજણ નદી ઉપર અંદાજે ₹10.71 કરોડના ખર્ચે બનાવવામાં આવેલા મેજર બ્રિજમાં ગંભીર ગુણવત્તાકીય ખામીઓ સામે આવતાં સમગ્ર તંત્રમાં ખળભળાટ મચી ગયો છે. બ્રિજના બાંધકામમાં નબળી કામગીરી સામે આવતાં મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલની સૂચના બાદ કોન્ટ્રાક્ટર મેસર્સ રોયલ ઇન્ફ્રા એન્જિનિયરિંગ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ, સુરત સામે રાજપીપળા પોલીસ સ્ટેશનમાં ફોજદારી ફરિયાદ નોંધાવવામાં આવી છે. સાથે જ બાંધકામની કામગીરી અને દેખરેખમાં બેદરકારી માટે જવાબદાર અધિકારીઓ તથા કર્મચારીઓ સામે પણ શિસ્તભંગની કાર્યવાહી હાથ ધરવાના આદેશ આપવામાં આવ્યા છે.
₹10.71 કરોડના ખર્ચે બનેલા બ્રિજની ગુણવત્તા સામે ગંભીર સવાલ
નર્મદા જિલ્લાના રાજપીપળા–રામગઢ (નવાગામ) માર્ગ પર કરજણ નદી ઉપર મેજર બ્રિજના નિર્માણ માટે વર્ષ 2018–19 દરમિયાન કોન્ટ્રાક્ટ આપવામાં આવ્યો હતો. આ પ્રોજેક્ટની ટેન્ડર રકમ અંદાજે ₹10.71 કરોડ હતી. બ્રિજના બાંધકામની કામગીરી 15 સપ્ટેમ્બર, 2018ના રોજ શરૂ કરવામાં આવી હતી, જ્યારે 14 ઓગસ્ટ, 2020ના રોજ તેનું ભૌતિક બાંધકામ પૂર્ણ થયું હતું. જોકે, કરોડો રૂપિયાના જાહેર ખર્ચે તૈયાર થયેલા આ બ્રિજમાં ગંભીર ખામીઓ સામે આવતાં બાંધકામની ગુણવત્તા, ઉપયોગમાં લેવાયેલી સામગ્રી અને ટેકનિકલ દેખરેખ અંગે સવાલો ઊભા થયા છે.
બ્રિજનું ફાઉન્ડેશન બેસી જતાં ગંભીર ક્ષતિનો પર્દાફાશ
બ્રિજની ચકાસણી દરમિયાન તેના એક ફાઉન્ડેશનમાં બેસી જવાની ગંભીર ખામી સામે આવી હતી. આ ઘટનાને પગલે બ્રિજની માળખાકીય મજબૂતાઈ અને સલામતી અંગે ચિંતા ઊભી થઈ હતી. ત્યારબાદ ક્વોલિટી કંટ્રોલ વિભાગ દ્વારા બ્રિજનું વિસ્તૃત પરીક્ષણ અને ટેકનિકલ નિરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું. આ તપાસ દરમિયાન બ્રિજના અન્ય ભાગોમાં પણ ગુણવત્તાકીય ક્ષતિઓ હોવાનું સામે આવ્યું હતું. એક જ ફાઉન્ડેશનની ખામીથી શરૂ થયેલી તપાસમાં અન્ય ક્ષતિઓ પણ બહાર આવતાં સમગ્ર બાંધકામની ગુણવત્તા અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઊભા થયા છે.
વાહનવ્યવહાર માટે અસલામત બન્યો બ્રિજ, અવરજવર બંધ
કરજણ નદી ઉપરના બ્રિજમાં ગંભીર ખામીઓ સામે આવતાં તેની સલામતીને લઈને તંત્ર દ્વારા જરૂરી પગલાં લેવામાં આવ્યા હતા. ટેકનિકલ તપાસમાં બ્રિજ વાહનવ્યવહાર માટે યોગ્ય અને સલામત ન હોવાનું જણાતાં તેના પરથી વાહનોની અવરજવર બંધ કરવાની ફરજ પડી હતી. જાહેર ઉપયોગ માટે કરોડોના ખર્ચે તૈયાર થયેલો બ્રિજ અસલામત બનવો એ ગંભીર બાબત છે. આ ઘટનાએ માત્ર બાંધકામની ગુણવત્તા જ નહીં, પરંતુ પ્રોજેક્ટ દરમિયાન થયેલી દેખરેખ અને ગુણવત્તા નિયંત્રણની પ્રક્રિયા સામે પણ સવાલો ઊભા કર્યા છે.
CM ભૂપેન્દ્ર પટેલના કડક આદેશ બાદ કોન્ટ્રાક્ટર સામે FIR
સમગ્ર મામલો મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના ધ્યાને આવતાં તેમણે તેને ગંભીરતાથી લીધો હતો. જાહેર નાણાંમાંથી તૈયાર થતા વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સમાં ગુણવત્તા અને નાગરિકોની સલામતી સાથે કોઈ સમાધાન ન થાય તેવા અભિગમ સાથે મુખ્યમંત્રીએ જવાબદાર કોન્ટ્રાક્ટર અને તેના પ્રતિનિધિઓ સામે લાગુ કાયદાકીય જોગવાઈઓ હેઠળ ફોજદારી કાર્યવાહી કરવા સૂચના આપી હતી. આ સૂચનાના પગલે માર્ગ અને મકાન વિભાગ દ્વારા બ્રિજનું બાંધકામ કરનાર સુરતની મેસર્સ રોયલ ઇન્ફ્રા એન્જિનિયરિંગ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ સામે રાજપીપળા પોલીસ સ્ટેશનમાં FIR નોંધાવવામાં આવી છે.
કોન્ટ્રાક્ટર બાદ જવાબદાર અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓ પર પણ તવાઈ
આ મામલે રાજ્ય સરકારે માત્ર કોન્ટ્રાક્ટર સામે કાર્યવાહી પૂરતી મર્યાદિત ન રાખતાં બાંધકામની કામગીરી સાથે સંકળાયેલા જવાબદાર અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓની ભૂમિકા અંગે પણ કાર્યવાહી કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. બ્રિજના નિર્માણ દરમિયાન ગુણવત્તા નિયંત્રણ, ટેકનિકલ ચકાસણી અને દેખરેખમાં સંભવિત બેદરકારી બદલ જવાબદાર અધિકારીઓ તથા કર્મચારીઓ સામે ગુજરાત રાજ્ય સેવા (શિસ્ત અને અપીલ) નિયમો, 1971 હેઠળ કાર્યવાહી હાથ ધરવાના આદેશ આપવામાં આવ્યા છે. આ પ્રક્રિયામાં સંબંધિત અધિકારીઓની જવાબદારીની તપાસ અને નિયમો અનુસાર આગળની કાર્યવાહી મહત્વપૂર્ણ બની રહેશે.
જાહેર નાણાંનો ખર્ચ અને નાગરિકોની સુરક્ષા સરકારની પ્રાથમિકતા
કરોડો રૂપિયાના ખર્ચે તૈયાર થયેલા બ્રિજમાં ગંભીર ખામીઓ સામે આવવાની ઘટનાએ જાહેર વિકાસકાર્યોની ગુણવત્તા અંગે નવી ચર્ચા જગાવી છે. રસ્તા, પુલ અને અન્ય જાહેર માળખાકીય સુવિધાઓનું નિર્માણ માત્ર વિકાસની દૃષ્ટિએ જ નહીં, પરંતુ નાગરિકોની સુરક્ષા માટે પણ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. આવા પ્રોજેક્ટ્સમાં બાંધકામની સામગ્રી, ટેકનિકલ માપદંડો અને સમયાંતરે થતી ગુણવત્તા ચકાસણીમાં બેદરકારી ગંભીર પરિણામો લાવી શકે છે. તેથી કરજણ નદીના બ્રિજની ઘટના જાહેર બાંધકામોમાં જવાબદારી અને પારદર્શિતાની જરૂરિયાતને ઉજાગર કરે છે.
મુખ્યમંત્રીનો સ્પષ્ટ સંદેશ: બાંધકામમાં બેદરકારી નહીં ચલાવી લેવાય
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના આદેશ બાદ કોન્ટ્રાક્ટર સામે નોંધાયેલી ફરિયાદ અને જવાબદાર અધિકારીઓ સામે કાર્યવાહીની સૂચનાને જાહેર બાંધકામોમાં જવાબદારી નક્કી કરવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના વિકાસ અને જવાબદારી પર ભાર મૂકતા અભિગમને અનુરૂપ રાજ્ય સરકાર દ્વારા ગુણવત્તા અને નાગરિક સુરક્ષાને પ્રાથમિકતા આપવાનો સંદેશ આપવામાં આવ્યો છે. આ કાર્યવાહીથી સરકારી વિકાસકાર્યોમાં નક્કી કરાયેલા ગુણવત્તાના ધોરણોનું પાલન કરવું અનિવાર્ય હોવાની બાબત વધુ સ્પષ્ટ બની છે.
હવે તપાસ અને બ્રિજ ફરી શરૂ થવા પર સૌની નજર
કરજણ નદીના બ્રિજની નબળી ગુણવત્તાના મામલે કોન્ટ્રાક્ટર સામે FIR નોંધાયા બાદ હવે પોલીસ તપાસ અને વિભાગીય કાર્યવાહીની આગળની પ્રક્રિયા મહત્વપૂર્ણ રહેશે. બ્રિજમાં સામે આવેલી ખામીઓ માટે ચોક્કસપણે કોણ જવાબદાર છે, તપાસમાં કયા નવા તથ્યો બહાર આવે છે અને સંબંધિત અધિકારીઓ સામે શું પગલાં લેવામાં આવે છે તેના પર સૌની નજર રહેશે. સાથે જ બ્રિજને જરૂરી સમારકામ અથવા અન્ય ટેકનિકલ પગલાં દ્વારા ફરી સલામત બનાવી વાહનવ્યવહાર માટે ક્યારે ખુલ્લો મૂકવામાં આવશે તે પણ મહત્વનો પ્રશ્ન છે.
શૈશવ રાવ – નર્મદા
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
