પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ વચ્ચે ભારત માટે રાહતના સમાચાર સામે આવ્યા છે. શિપ ટ્રેકિંગ ડેટા મુજબ ભારતીય ધ્વજ ધરાવતા બે LPG ટેન્કર ‘પાઇન ગેસ’ અને ‘જગ વસંત’ સફળતાપૂર્વક Strait of Hormuz પાર કરીને ભારત તરફ રવાના થઈ ગયા છે. આ બંને જહાજો પહેલાં ફારસની ખાડી વિસ્તારમાં ફસાયેલા હતા, પરંતુ હવે તેમને સુરક્ષિત માર્ગ મળતા ભારત માટે ઊર્જા સપ્લાય અંગે થોડી રાહત મળી છે.
મળતી માહિતી અનુસાર, સોમવારે બપોરે આ બંને જહાજો Iranના લારક અને કેશ્મ ટાપુઓ વચ્ચે જોવા મળ્યા હતા. જરૂરી ચકાસણી અને ઓળખની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ તેમને આગળ વધવાની મંજૂરી આપવામાં આવી હતી. આ જળમાર્ગ, જે Iran અને Oman વચ્ચે આવેલો છે, વૈશ્વિક સ્તરે તેલ અને ગેસ પુરવઠા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ગણાય છે.
આ પહેલા પણ ભારતના કેટલાક જહાજો સુરક્ષિત રીતે હોર્મુઝમાંથી પસાર થઈ ચૂક્યા છે. LPG ટેન્કર એમટી શિવાલિક 16 માર્ચે ગુજરાતના મુંદ્રા બંદરે પહોંચ્યું હતું, જ્યારે એમટી નંદા દેવી 17 માર્ચે કંડલા બંદરે પહોંચ્યું હતું. આ બંને જહાજોએ મળીને લગભગ 92,712 ટન LPG દેશમાં પહોંચાડ્યું હતું, જે દેશના એક દિવસના ઘરેલુ ગેસ વપરાશ જેટલું છે. આ ઉપરાંત ‘જગ લાડકી’ નામનું ઓઈલ ટેન્કર UAEથી 80,886 ટન ક્રૂડ ઓઈલ લઈને મુંદ્રા પહોંચ્યું હતું, જ્યારે ‘જગ પ્રકાશ’ ટેન્કર Omanથી આફ્રિકા તરફ સુરક્ષિત રીતે આગળ વધી રહ્યું છે.
જોકે રાહતના આ સમાચાર વચ્ચે હજી પણ ઘણી સંખ્યામાં ભારતીય જહાજો આ વિસ્તારમાં ફસાયેલા છે. યુદ્ધની શરૂઆતમાં કુલ 28 ભારતીય જહાજો હાજર હતા, જેમાંથી હાલ 22 જહાજો હોર્મુઝના પશ્ચિમ ભાગમાં ફસાયેલા છે, જેમાં 611 નાવિકો સવાર છે. ઉપરાંત, બે જહાજો પૂર્વી ભાગમાં છે. ફસાયેલા જહાજોમાં LPG, LNG, ક્રૂડ ઓઈલ, કેમિકલ ટેન્કર, કન્ટેનર શિપ્સ અને બલ્ક કેરિયર્સનો સમાવેશ થાય છે. વૈશ્વિક સ્તરે પણ સ્થિતિ ગંભીર છે, જ્યાં આશરે 500 ટેન્કરો હજુ પણ ફારસની ખાડીમાં અટવાયેલા છે.
નિષ્ણાતો મુજબ Iran દ્વારા દરેક જહાજની વિગતવાર વેરિફિકેશન પ્રક્રિયા બાદ જ તેમને હોર્મુઝ પાર કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવી રહી છે. જહાજોની માલિકી, કાર્ગો અને ગંતવ્ય સ્થળની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે. કેટલાક જહાજો લારક-કેશ્મ ચેનલ દ્વારા વિકલ્પ માર્ગ અપનાવીને બહાર નીકળવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.
ભારત માટે Strait of Hormuzનું મહત્વ અત્યંત વિશાળ છે. દેશ તેની જરૂરિયાતનું લગભગ 88% ક્રૂડ ઓઈલ, 50% કુદરતી ગેસ અને 60% LPG આયાત કરે છે, જેમાં મોટો હિસ્સો ખાડી દેશો પરથી આવે છે. Saudi Arabia, Iraq અને United Arab Emirates જેવા દેશો ભારતના મુખ્ય સપ્લાયર છે. જો કે ભારતે Russia, United States અને અન્ય વિસ્તારોમાંથી વિકલ્પ સ્ત્રોતો ઉભા કર્યા છે, છતાં ગેસ અને LPG સપ્લાય પર અસર જોવા મળી રહી છે, જે ઔદ્યોગિક અને વેપારી ક્ષેત્રોને અસર કરી રહી છે.
આ પરિસ્થિતિમાં, ભારત સરકાર દ્વારા ઊર્જા સુરક્ષા જાળવવા અને સપ્લાય ચેઈન સ્થિર રાખવા માટે સતત પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે, જેથી સામાન્ય નાગરિકોને ઓછામાં ઓછી અસર થાય.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
