રાજધાની દિલ્હીમાં ચિંતાજનક વાતાવરણના પડછાયાથી થોડી રાહત મળી છે, કારણ કે જુલાઈ 2025માં દિલ્હીની હવા છેલ્લા 10 વર્ષોમાં સૌથી વધુ સ્વચ્છ નોંધાઈ છે. સેન્ટ્રલ પોલ્યુશન કંટ્રોલ બોર્ડ (CPCB)ના તાજેતરના આંકડાઓ મુજબ, ચાલુ જુલાઈ મહિનામાં શહેરનો સરેરાશ એર ક્વોલિટી ઇન્ડેક્સ (AQI) માત્ર 79 રહ્યો છે, જે ‘મધ્યમ’ શ્રેણીમાં આવે છે. ગયા ઘણા વર્ષોથી જુલાઈમાં દિલ્હીનો AQI 150 થી 200ની વચ્ચે રહેતો હતો, જેને ‘ખરાબ’ અથવા ‘ખૂબ ખરાબ’ ગણવામાં આવતો, એટલે કે પહેલાંની તુલનામાં દિલ્હીની હવામાં નોંધપાત્ર સુધારો જોવા મળ્યો છે.
CPCBના વર્ગીકરણ મુજબ, AQI જો 0-50 વચ્ચે હોય તો તેને ‘સારો’, 51-100 ‘સંતોષકારક’, 101-200 ‘મધ્યમ’, 201-300 ‘ખરાબ’, 301-400 ‘ખૂબ ખરાબ’ અને 401થી વધુ ‘ગંભીર’ ગણાય છે. એ રીતે જોવાય તો હાલમાં મળેલો 79 નો AQI દિલ્હી માટે એક દિવસ કે સપ્તાહ માટે નહીં, પરંતુ આખા મહિનાની સરેરાશ તરીકે એતિહાસિક સ્તરે ઉત્તમ ગણાય.
આ હવા સુધારાનું મુખ્ય કારણ આ વર્ષની મોસમમાં સારું ચોમાસું અને પવનની તેજ ગતિ છે, જેના કારણે હવામાં ભેગા થતા ઘાતક પ્રદૂષકોને દૂર કરવામાં મદદ મળી. સાથે સાથે, દિલ્હી સરકાર અને કેન્દ્ર સરકારે છેલ્લા કેટલાક સમયથી શહેરી પ્રદૂષણ સામે લડવા માટે લેવામાં આવેલી વિવિધ નીતિઓ, જેમ કે વાહન ઉત્સર્જન ઉપર નિયંત્રણ, ઇલેક્ટ્રિક વાહનો માટે પ્રોત્સાહન, ઔદ્યોગિક નિકાસ પર નિયંત્રણ તથા કચરો સળગાવવા ઉપર કડક કાર્યવાહી, પણ આ બદલાવ માટે જવાબદાર છે.
આ પડકારભર્યા પૃષ્ઠભૂમિ વચ્ચે હવે સરકાર અને પર્યાવરણ સંસ્થાઓ આ પરિવર્તનને સ્થાયી બનાવવા માટે આગળ વધવા માંગે છે. પહેલોમાં જાહેર જાગૃતિ અભિયાન, લીલાછાયાવાળા વિસ્તારોનો વિસ્તારોમાં વધારો, વાહન વ્યવહાર માટે ગ્રીન ફ્યુઅલ અને ઈલેક્ટ્રિક વાહનોના ઉપયોગમાં વધારો વગેરે શામેલ છે.
દિલ્હી માટે આ હવા ગુણવત્તામાં આવેલો સુધારો માત્ર તાત્કાલિક રાહત નહીં પરંતુ દિગ્દર્શક સિગ્નલ છે કે યોગ્ય નીતિઓ અને પર્યાવરણપ્રેમી પ્રવૃત્તિઓથી આજે પ્રદૂષિત શહેરો પણ સુધારી શકાય છે – જો રાજકીય ઇચ્છાશક્તિ અને સામૂહિક જવાબદારી હોય.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel