પશ્ચિમ એશિયામાં થોડા સમયની શાંતિ બાદ ફરી એકવાર યુદ્ધની આગ ભભૂકી ઊઠી છે. તાજેતરમાં અમલમાં આવેલા યુદ્ધવિરામનો અંત આવતાં ઈરાન અને ઇઝરાયેલ ફરી સામસામે આવી ગયા છે અને એકબીજા પર સીધા મિસાઈલ હુમલાઓ કરી રહ્યા છે. આ વધતા સંઘર્ષને કારણે માત્ર મધ્ય પૂર્વ જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં ચિંતા અને અનિશ્ચિતતાનું વાતાવરણ સર્જાયું છે.
વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે આ યુદ્ધની અસર માત્ર બંને દેશો સુધી મર્યાદિત નહીં રહે પરંતુ વૈશ્વિક અર્થતંત્ર, ઊર્જા બજાર અને આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકીય સંતુલન પર પણ તેની ગંભીર અસર પડી શકે છે.
ઈરાનનો રામત ડેવિડ એરબેઝ પર મિસાઈલ હુમલો
અહેવાલો અનુસાર તણાવની નવી શરૂઆત ઈરાન દ્વારા કરવામાં આવી હતી. ઈરાને ઉત્તરી ઇઝરાયેલમાં આવેલા મહત્વપૂર્ણ રામત ડેવિડ એરબેઝને નિશાન બનાવીને 11થી વધુ બેલિસ્ટિક મિસાઈલો છોડ્યાનો દાવો કર્યો છે.
ઈરાનની સેનાએ આ હુમલાની જવાબદારી સ્વીકારતાં જણાવ્યું હતું કે લેબનોન અને અન્ય વિસ્તારોમાં ઇઝરાયેલ દ્વારા કરવામાં આવતા હુમલાઓના જવાબરૂપે આ કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે. આ હુમલા બાદ સમગ્ર ઇઝરાયેલમાં સુરક્ષા વ્યવસ્થા વધુ કડક બનાવવામાં આવી હતી.
તેલ અવીવ અને જેરૂસલેમમાં વાગ્યા યુદ્ધના સાયરન
ઈરાનના હુમલા બાદ ઇઝરાયેલના મુખ્ય શહેરો તેલ અવીવ અને જેરૂસલેમ સહિત અનેક વિસ્તારોમાં યુદ્ધના સાયરન વાગવા લાગ્યા હતા. ઇઝરાયેલી એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ દ્વારા મોટાભાગની મિસાઈલોને હવામાં જ નિષ્ક્રિય કરવામાં આવી હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.
સુરક્ષા કારણોસર દેશભરમાં શાળાઓ, કોલેજો અને કેટલીક જાહેર સેવાઓ પર પણ પ્રતિબંધો લાદવામાં આવ્યા છે. નાગરિકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ રહેવાની સૂચના આપવામાં આવી છે.
ઇઝરાયેલનો વળતો પ્રહાર, ઈરાનના સૈન્ય મથકો નિશાને
ઈરાનના હુમલા બાદ ઇઝરાયેલે પણ વળતો પ્રહાર શરૂ કર્યો હતો. ઇઝરાયેલી સેનાએ ઈરાનની રાજધાની તેહરાન ઉપરાંત ઇસ્ફાહાન અને તબરીઝ જેવા મહત્વપૂર્ણ શહેરોમાં આવેલા સૈન્ય મથકોને નિશાન બનાવ્યા હોવાનું જણાવવામાં આવ્યું છે.
ઈરાની મીડિયાના અહેવાલો અનુસાર શક્તિશાળી મિસાઈલ અને હવાઈ હુમલાઓ દ્વારા આ કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી. પરિસ્થિતિની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને ઈરાને પોતાના મુખ્ય એરપોર્ટ્સ આસપાસની હવાઈ સરહદો પર નિયંત્રણ વધુ કડક બનાવ્યું છે.
ટ્રમ્પની શાંતિ પહેલને મોટો ઝટકો
આ સંઘર્ષ એવા સમયે વધ્યો છે જ્યારે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ બંને દેશો વચ્ચે તણાવ ઘટાડવા અને શાંતિ સમજૂતી માટે પ્રયાસ કરી રહ્યા હતા.
સૂત્રો મુજબ ટ્રમ્પે ઇઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુ સાથે વાતચીત કરીને સૈન્ય કાર્યવાહી ટાળવાની સલાહ આપી હતી. તેમ છતાં વધતા હુમલાઓએ અમેરિકાની શાંતિ પહેલને મોટો ફટકો પહોંચાડ્યો છે.
ટ્રમ્પે આ મામલે કડક વલણ અપનાવતા જણાવ્યું હતું કે મધ્ય પૂર્વના આ સંકટમાં અમેરિકા મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે અને પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બનશે તો જરૂરી પગલાં લેવામાં આવશે.
ગાઝા અને લેબનોનમાં પણ તણાવ યથાવત
ઈરાન-ઇઝરાયેલ સંઘર્ષની સાથે ગાઝા પટ્ટી અને લેબનોનમાં પણ તણાવ યથાવત છે. ઇઝરાયેલે ગાઝા સરહદ પર સુરક્ષા વધુ કડક બનાવી છે, જ્યારે લેબનોનની રાજધાની બેરૂત સહિતના વિસ્તારોમાં પણ સૈન્ય કાર્યવાહી ચાલુ હોવાનું જણાવવામાં આવે છે.
આ સમગ્ર પરિસ્થિતિએ મધ્ય પૂર્વને ફરી એકવાર વૈશ્વિક ચિંતાનું કેન્દ્ર બનાવી દીધું છે.
ભારત સહિત વિશ્વના અર્થતંત્ર પર અસર
ઈરાન-ઇઝરાયેલ તણાવની સીધી અસર વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર જોવા મળી રહી છે. ખાસ કરીને સ્ટ્રેટ ઑફ હોર્મુઝમાં સંભવિત અવરોધ અંગેની ચિંતાઓને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં વધારો નોંધાઈ રહ્યો છે.
ભારત સહિત તેલ આયાત પર નિર્ભર દેશો માટે આ સ્થિતિ ચિંતાજનક બની શકે છે. જો સંઘર્ષ લાંબો ચાલશે તો પેટ્રોલ, ડીઝલ અને અન્ય ઊર્જા ઉત્પાદનોના ભાવમાં વધારો થવાની શક્યતા છે, જેના કારણે મોંઘવારી પર પણ અસર પડી શકે છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel