ગુજરાતમાં આપત્તિ અને કટોકટીના સમયે તાત્કાલિક આરોગ્ય સેવાઓને વધુ અસરકારક બનાવવાની દિશામાં અત્યાધુનિક ટેક્નોલોજીનું નિદર્શન કરવામાં આવ્યું છે. મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે ગુજરાત વિધાનસભા ખાતે અદ્યતન પોર્ટેબલ મોબાઈલ ઇમરજન્સી મેડિકલ હોસ્પિટલ ‘BHISHM Cube-R300’ના વિશિષ્ટ નિદર્શનનું ઉદ્ઘાટન કર્યું. આ અત્યાધુનિક પોર્ટેબલ હોસ્પિટલને ગંભીર આપત્તિ કે કટોકટીની સ્થિતિમાં માત્ર થોડી મિનિટોમાં તૈનાત કરીને ઘટનાસ્થળે જ ઇમરજન્સી સારવાર પૂરી પાડવા માટે તૈયાર કરવામાં આવી છે.
ભારત સરકારના રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા પરિષદ સચિવાલય (NSCS)ના માર્ગદર્શન હેઠળની આરોગ્ય મૈત્રી પહેલ અંતર્ગત ‘BHISHM Cube-R300’ વિકસાવવામાં આવ્યું છે. કુદરતી આપત્તિ, અકસ્માત કે અન્ય મોટા સંકટ સમયે જ્યાં પરંપરાગત હોસ્પિટલ સુધી પહોંચવું મુશ્કેલ હોય ત્યાં આ મોબાઈલ હોસ્પિટલ જીવનરક્ષક સાબિત થઈ શકે છે.
CM ભૂપેન્દ્ર પટેલે કર્યું વિશિષ્ટ નિદર્શનનું ઉદ્ઘાટન
ગુજરાત વિધાનસભા ખાતે આયોજિત કાર્યક્રમમાં મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે ‘BHISHM Cube-R300’ના વિશિષ્ટ નિદર્શનનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું. આ પ્રસંગે વિધાનસભા અધ્યક્ષ શંકરભાઈ ચૌધરી, નાયબ મુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવી, આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયા, મંત્રીમંડળના સભ્યો અને ધારાસભ્યો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
કાર્યક્રમ દરમિયાન ઉપસ્થિત મહાનુભાવોએ BHISHM Cube-R300ની કાર્યપ્રણાલી અને વિશેષતાઓ દર્શાવતી શોર્ટ ફિલ્મ પણ નિહાળી હતી. આ સિસ્ટમ આપત્તિ સમયે કેવી રીતે ઝડપથી કાર્યરત થઈ શકે છે અને ઘટનાસ્થળે કઈ-કઈ તબીબી સેવાઓ ઉપલબ્ધ કરાવી શકે છે તેની માહિતી આપવામાં આવી હતી.
10 સપ્ટેમ્બર સુધી ચાલશે બે દિવસીય પ્રદર્શન
આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાએ જણાવ્યું કે, ગુજરાત વિધાનસભા ખાતે 9 અને 10 સપ્ટેમ્બર એમ બે દિવસ સુધી BHISHM Cube-R300નું પ્રદર્શન યોજાશે. આ પ્રદર્શનનો મુખ્ય હેતુ કટોકટી અને કુદરતી આપત્તિ જેવી પરિસ્થિતિમાં ઉપલબ્ધ થઈ શકતી તાત્કાલિક ઇમરજન્સી આરોગ્ય સેવાઓ અંગે લોકોને માહિતગાર કરવાનો છે.
પ્રદર્શન દરમિયાન ટેલિમેડિસિન સુવિધા, ડિજિટલ હેલ્થ ટેક્નોલોજી, અત્યાધુનિક લોજિસ્ટિક્સ અને આપત્તિ સામે ટકી શકે તેવા આરોગ્ય માળખા અંગે પણ જાણકારી આપવામાં આવશે.
માત્ર 12 મિનિટમાં તૈયાર થઈ શકે છે પોર્ટેબલ હોસ્પિટલ
BHISHM Cube-R300ની સૌથી મોટી વિશેષતા તેની ઝડપથી તૈનાત થવાની ક્ષમતા છે. આરોગ્ય મંત્રીના જણાવ્યા પ્રમાણે આ સમગ્ર પોર્ટેબલ હોસ્પિટલને 72 મોડ્યુલર મિની-ક્યુબ્સમાં પેક કરવામાં આવે છે. દરેક ક્યુબનું વજન 20 કિલોગ્રામથી પણ ઓછું હોય છે, જેના કારણે તેનું પરિવહન સરળતાથી કરી શકાય છે.
આખું યુનિટ 12 મિનિટથી પણ ઓછા સમયમાં સ્થાપિત કરી શકાય છે. ગંભીર અકસ્માત, ભૂકંપ, પૂર, વાવાઝોડું અથવા અન્ય આપત્તિ દરમિયાન હોસ્પિટલનું પરંપરાગત માળખું ઉપલબ્ધ ન હોય ત્યારે BHISHM Cube-R300ને ઘટનાસ્થળ નજીક જ તાત્કાલિક કાર્યરત કરી શકાય છે.
એકસાથે 300 ઈજાગ્રસ્તોને સારવાર આપવાની ક્ષમતા
આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા આપવામાં આવેલી માહિતી પ્રમાણે BHISHM Cube-R300 એકસાથે આશરે 300 ઈજાગ્રસ્તોને ઇમરજન્સી સારવાર આપવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. સ્થળ પર જ ટ્રોમા કેર, તાત્કાલિક શસ્ત્રક્રિયા, રોગ નિદાન અને અન્ય જીવનરક્ષક તબીબી સેવાઓ ઉપલબ્ધ કરાવી શકાય છે.
આ વિશેષતાને કારણે મોટી દુર્ઘટના અથવા કુદરતી આપત્તિમાં એકસાથે મોટી સંખ્યામાં ઘાયલ લોકોને પ્રાથમિક અને ઇમરજન્સી સારવાર આપવામાં મદદ મળી શકે છે.
એરડ્રોપ પણ કરી શકાય છે BHISHM Cube-R300
BHISHM Cube-R300ને જમીન, હવાઈ અને દરિયાઈ માર્ગે એક સ્થળેથી બીજા સ્થળે લઈ જઈ શકાય છે. ખાસ કરીને એવા દુર્ગમ વિસ્તારોમાં જ્યાં વાહન દ્વારા પહોંચવું મુશ્કેલ હોય ત્યાં તેને એરડ્રોપ કરવાની ક્ષમતા પણ છે.
ગુજરાત જેવા વિશાળ દરિયાકાંઠો ધરાવતા રાજ્ય માટે આ સુવિધા મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. વાવાઝોડું કે પૂર દરમિયાન સંપર્કવિહોણા બનેલા વિસ્તારોમાં જરૂરી તબીબી સાધનો અને સારવાર ઝડપથી પહોંચાડવામાં આ ટેક્નોલોજી ઉપયોગી બની શકે છે.
400 જેટલી તબીબી સામગ્રીથી સજ્જ
BHISHM Cube-R300 માત્ર પોર્ટેબલ હોસ્પિટલનું માળખું નથી, પરંતુ તે અનેક આધુનિક તબીબી સાધનોથી સજ્જ છે. આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાના જણાવ્યા અનુસાર તેમાં વેન્ટિલેટર, મલ્ટી-પેરામીટર મોનિટર, મિની-લેબ અને સર્જિકલ સાધનો સહિત આશરે 400 જેટલી તબીબી સામગ્રી ઉપલબ્ધ હોય છે.
આ સુવિધાઓને કારણે ગંભીર દર્દીઓની સ્થિતિનું મોનિટરિંગ, જરૂરી ટેસ્ટ અને તાત્કાલિક સારવાર ઘટનાસ્થળે જ શરૂ કરી શકાય છે.
ઘટનાસ્થળે જ થઈ શકશે ‘Damage Control Surgery’
મોટી દુર્ઘટના કે આપત્તિ દરમિયાન ગંભીર રીતે ઘાયલ વ્યક્તિને તાત્કાલિક સર્જરીની જરૂર પડી શકે છે. BHISHM Cube-R300માં ઘટનાસ્થળે જ ‘Damage Control Surgery’ કરી શકાય તે માટે વિશેષ સ્ટેશનની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે.
આ સિસ્ટમ પોતાની વીજ ઉત્પાદન ક્ષમતા અને ઓક્સિજન પુરવઠાની સુવિધા પણ ધરાવે છે. એટલે કે, બહારના વીજ પુરવઠા કે અન્ય મૂળભૂત સુવિધાઓ ખોરવાઈ ગઈ હોય તેવી સ્થિતિમાં પણ તેને સ્વતંત્ર રીતે કાર્યરત રાખી શકાય છે.
ગુજરાત માટે કેમ મહત્વપૂર્ણ છે BHISHM Cube?
ગુજરાત પાસે વિશાળ દરિયાકાંઠો અને મોટા ઔદ્યોગિક વિસ્તારો છે. રાજ્યના કેટલાક વિસ્તારો વાવાઝોડું, પૂર અને ભૂકંપ જેવી કુદરતી આપત્તિઓ પ્રત્યે પણ સંવેદનશીલ છે. આવી સ્થિતિમાં ઝડપથી તૈનાત કરી શકાય તેવી મોબાઈલ હોસ્પિટલ આપત્તિ વ્યવસ્થાપન માટે મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.
આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાએ જણાવ્યું કે, રાજ્યમાં BHISHM Cubeની તૈનાતીથી આપત્તિઓનો સામનો કરવાની ગુજરાતની ક્ષમતામાં નોંધપાત્ર વધારો થઈ શકે છે. ખાસ કરીને આપત્તિના શરૂઆતના કલાકોમાં ઘાયલોને ઝડપથી સારવાર પહોંચાડવામાં આ સિસ્ટમ ઉપયોગી બની શકે છે.
વિદેશોમાં પણ માનવતાવાદી સહાય માટે મોકલાયા BHISHM Cube
ભારત દ્વારા BHISHM Cubeનો ઉપયોગ આંતરરાષ્ટ્રીય માનવતાવાદી સહાય માટે પણ કરવામાં આવ્યો છે. રાજ્ય સરકાર દ્વારા આપવામાં આવેલી માહિતી અનુસાર ભારત સરકારે યુક્રેન, માલદીવ્સ, જમૈકા, વેનેઝુએલા અને શ્રીલંકા જેવા દેશોમાં માનવતાવાદી સંકટ અને કુદરતી આપત્તિ દરમિયાન સહાયરૂપ થવા આ પ્રકારના ક્યુબ મોકલ્યા છે.
આ ટેક્નોલોજીનો હેતુ આપત્તિગ્રસ્ત વિસ્તારમાં ઓછા સમયમાં તબીબી માળખું ઊભું કરીને જીવનરક્ષક સારવાર ઉપલબ્ધ કરાવવાનો છે.
આરોગ્ય અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપન વિભાગના અધિકારીઓ રહ્યા ઉપસ્થિત
કાર્યક્રમમાં આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ વિભાગના અધિક મુખ્ય સચિવ રાજીવ ટોપનો, આરોગ્ય કમિશનર (શહેરી) ડૉ. સંધ્યા ભુલ્લર, આરોગ્ય કમિશનર (ગ્રામ્ય) ડૉ. રતનકંવર ગઢવી ચારણ સહિત આરોગ્ય વિભાગના ઉચ્ચ અધિકારીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
આ ઉપરાંત ગુજરાત સ્ટેટ ડિઝાસ્ટર મેનેજમેન્ટ ઓથોરિટી (GSDMA), આપત્તિ વ્યવસ્થાપન સાથે સંકળાયેલા અધિકારીઓ અને મોટી સંખ્યામાં શાળાના વિદ્યાર્થીઓએ પણ BHISHM Cube-R300ના નિદર્શનની મુલાકાત લીધી હતી.
આપત્તિ સમયે ‘મિની હોસ્પિટલ’ બની શકે છે BHISHM Cube-R300
BHISHM Cube-R300ની મોડ્યુલર ડિઝાઇન, ઝડપથી તૈનાત થવાની ક્ષમતા, પોર્ટેબિલિટી અને આધુનિક તબીબી સાધનો તેને આપત્તિ વ્યવસ્થાપનમાં મહત્વપૂર્ણ ટેક્નોલોજી બનાવે છે. માત્ર થોડી મિનિટોમાં તૈયાર થતી આ મોબાઈલ હોસ્પિટલ ઘટનાસ્થળે જ ટ્રોમા કેરથી લઈને સર્જરી સુધીની તાત્કાલિક આરોગ્ય સેવાઓ ઉપલબ્ધ કરાવવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
ગુજરાતમાં તેનું નિદર્શન રાજ્યના આરોગ્ય અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપન માળખાને નવી ટેક્નોલોજી સાથે પરિચિત કરાવવાની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલું છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
