મૂળ ઉત્તર પ્રદેશના અને બેંગ્લુરુમાં નોકરી કરતા 34 વર્ષના એઆઈ એન્જિનિયર અતુલ સુભાષે પત્નીના ત્રાસથી આત્મહત્યા કરી લીધી હતી. પોતાની વિતક કથા જણાવવા માટે તેણે 40 પાનાની સ્યુસાઇડ નોટ લખી હતી અને એક લાંબો વીડિયો પણ બનાવ્યો હતો, જેમાં તેણે તેની પત્ની અને સાસરિયા દ્વારા દહેજના ખોટા આરોપ લગાવીને તેને પજવવામાં આવ્યો હોવાનું વિગતવાર જણાવ્યું હતું અને ન્યાયની માંગ કરી હતી. આખો દેશ આ ઘટનાથી સ્તબ્ધ થઈ ગયો છે અને લગ્નસંસ્થામાં પત્ની દ્વારા થતી પતિની પજવણી બાબતે ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે. ત્યારે આ સંદર્ભમાં તાજેતરમાં દેશની સુપ્રીમ કોર્ટે એક મહત્ત્વપૂર્ણ પગલું ભર્યું છે.
શું પગલું ભર્યું સુપ્રીમ કોર્ટે?
અતુલ સુભાષની પત્નીએ તેના પર ખોટા કેસ કરીને ભરણપોષણની માંગ કરી હતી, જેને લીધે દેશમાં મહિલાઓ દ્વારા કાયદાના દુરુપયોગ થવા બાબતે આક્રોશ ફેલાઈ ગયો છે. આ સંદર્ભમાં ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલતના ન્યાયાધીશ વિક્રમ નાથ અને ન્યાયાધીશ પ્રસન્ના વી વરાલેની બેન્ચે છૂટાછેડાના કેસમાં ભરણપોષણની રકમ નક્કી કરતી વખતે ધ્યાનમાં લેવા માટે આઠ મુદ્દા રજૂ કર્યા છે, જે નીચે મુજબ છે.
સુપ્રીમ કોર્ટે આયોજિત આઠ મહત્વના મુદ્દા:
- અર્હતા અને શરતોનું વિશ્લેષણ:
- વિજયી અથવા પરીસ્થિતિ સંલગ્ન પક્ષોની અરજીઓનું અધ્યયન.
- ભરણપોષણ માટે યોગ્ય સત્તાવાર પ્રમાણપત્રોની પુષ્ટિ.
- આજગાર અને પગારના પ્રમાણનું આકલન:
- પતિનું પગાર અથવા આવતીજાવતી વ્યવસાયિક કમાણી કઈ રીતે આકલન કરવી તે વિષયમાં ન્યાયિક પ્રક્રિયાની વિસતૃત સમજણ.
- સામાન્ય જીવનશૈલી અને ફરજિયાત ખર્ચ:
- આરોપિત પતિ કે વિમુક્ત જીવનપાત્ર પાર્ટનર પર ભરણપોષણ માટે તેમના રોજિંદા ખર્ચો અને જીવનશૈલી તપાસવી.
- પગાર અને બિન-આર્થિક નમ્રતા:
- વ્યક્તિની સ્થિરતા અને ન્યાયલક્ષી દૃષ્ટિકોણથી ભરણપોષણ રકમ નક્કી કરવી.
- ખરચાના વિષય પર સાવચેતી:
- ખોટા કેસ અથવા મુક્ત અરજીની સ્થિતિમાં પુરાવા અને આધાર યથાસ્થિતિ તપાસવા.
- દહેજ દુરુપયોગ સામે કડક પદ્ધતિ:
- દહેજ જેવા દુર્ગમ કેસોમાં મહિલાઓ દ્વારા લાગૂ કરેલા દાવા પર કાયદાની યોગ્ય તપાસ ફરજિયાત.
- લિંગીય અધિકાર અને સંતુલન:
- પતિ અને પત્ની બંનેના અધિકાર યોગ્ય રીતે નિર્ધારિત કરવી.
- કાયદાકીય દુરુપયોગ ન થવા માટે સર્વેillance અને કાયદાકીય લાગુ કરતી કાર્યવાહી:
- ખોટા આરોપ અથવા ભરણપોષણ કેસ ન થઇ શકે તે માટે ભરોસાપાત્ર નીતિઓ અને કાર્યવાહી
