ભારત સરકારે સ્વચ્છ ઊર્જા અને આયાતી ક્રૂડ ઓઇલ પરની નિર્ભરતા ઘટાડવાના પ્રયાસોમાં વધુ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું ભર્યું છે. કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ અને પ્રાકૃતિક ગેસ મંત્રી હરદીપ સિંહ પુરીએ દિલ્હીના પૂસા રોડ સ્થિત ઇન્ડિયન ઓઇલના રિટેલ આઉટલેટ પર E85 ફ્લેક્સ ફ્યુઅલનું સત્તાવાર લોન્ચિંગ કર્યું છે. આ નવા ઇંધણને દેશના 48 પસંદગીના પેટ્રોલ પંપ પર ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યું છે.
E85 ફ્લેક્સ ફ્યુઅલમાં 85 ટકા ઇથેનોલ અને 15 ટકા પેટ્રોલનું મિશ્રણ હોય છે. એટલે કે એક લિટર E85માં અંદાજે 850 મિલી ઇથેનોલ અને 150 મિલી પેટ્રોલનો સમાવેશ થાય છે. હાલમાં દેશમાં સામાન્ય રીતે ઉપલબ્ધ E20 પેટ્રોલમાં 20 ટકા સુધી ઇથેનોલનું મિશ્રણ કરવામાં આવે છે.
પેટ્રોલ કરતાં પ્રતિ લિટર ₹20 સસ્તુ
સરકારે E85ને સામાન્ય પેટ્રોલ કરતાં વધુ કિફાયતી બનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. દિલ્હીમાં E85ની કિંમત ₹82.12 પ્રતિ લિટર નક્કી કરવામાં આવી છે, જ્યારે સામાન્ય પેટ્રોલની કિંમત ₹102.12 પ્રતિ લિટર છે. એટલે કે ગ્રાહકોને પ્રતિ લિટર ₹20 સુધીની સીધી બચત મળી શકે છે.
જોકે, આ ઇંધણનો ઉપયોગ માત્ર ફ્લેક્સ ફ્યુઅલ ટેક્નોલોજી ધરાવતા વાહનોમાં જ થઈ શકે છે. સામાન્ય પેટ્રોલ વાહનોમાં E85નો ઉપયોગ કરવાની મંજૂરી નથી.
48 પેટ્રોલ પંપથી શરૂઆત, 5,000 પંપ સુધી પહોંચાડવાનો પ્લાન
કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે E85ના વિતરણ માટે તબક્કાવાર યોજના તૈયાર કરી છે. હાલમાં દેશભરના 48 રિટેલ આઉટલેટ્સ પર તેનું વેચાણ શરૂ કરવામાં આવ્યું છે.
સરકારના રોડમેપ મુજબ:
- ડિસેમ્બર 2026 સુધીમાં 500 પેટ્રોલ પંપ પર E85 ઉપલબ્ધ કરાશે.
- ડિસેમ્બર 2027 સુધીમાં દેશભરના 5,000 રિટેલ આઉટલેટ્સ સુધી તેનો વિસ્તાર કરવામાં આવશે.
આ યોજના સફળ થાય તો આગામી દોઢ વર્ષમાં ભારતના મોટા ભાગના શહેરોમાં E85 સરળતાથી ઉપલબ્ધ બની શકે છે.
પર્યાવરણ માટે ફાયદાકારક ઇંધણ
સરકારના જણાવ્યા અનુસાર E85 ફ્લેક્સ ફ્યુઅલ પરંપરાગત પેટ્રોલની સરખામણીમાં વધુ પર્યાવરણમૈત્રી છે. આ ઇંધણના ઉપયોગથી ગ્રીનહાઉસ ગેસ ઉત્સર્જનમાં આશરે 61 ટકા સુધી ઘટાડો થઈ શકે છે.
આ ઉપરાંત, ઇથેનોલ સ્થાનિક સ્તરે ઉત્પાદિત થતું હોવાથી આયાતી ક્રૂડ ઓઇલ પરની નિર્ભરતા ઘટશે અને ભારતના ઊર્જા સુરક્ષા લક્ષ્યોને પણ મજબૂતી મળશે.
ખેડૂતો બન્યા ‘અન્નદાતા’થી ‘ઊર્જાદાતા’
લોન્ચિંગ પ્રસંગે હરદીપ સિંહ પુરીએ જણાવ્યું કે વર્ષ 2014માં પેટ્રોલમાં ઇથેનોલ બ્લેન્ડિંગનું પ્રમાણ માત્ર 1.53 ટકા હતું, જે આજે વધીને 20 ટકા સુધી પહોંચી ગયું છે. સરકાર દ્વારા નક્કી કરાયેલું 20 ટકા ઇથેનોલ બ્લેન્ડિંગનું લક્ષ્ય નિર્ધારિત સમય કરતાં પાંચ વર્ષ પહેલાં હાંસલ કરવામાં આવ્યું છે.
તેમણે જણાવ્યું કે આ પહેલના કારણે અત્યાર સુધીમાં દેશને ₹1.84 લાખ કરોડથી વધુની વિદેશી મુદ્રાની બચત થઈ છે અને આશરે 302 લાખ મેટ્રિક ટન ક્રૂડ ઓઇલની આયાતને બદલી શકાયું છે.
મંત્રીએ ખેડૂતોના યોગદાનની પ્રશંસા કરતાં કહ્યું કે ભારતીય ખેડૂતો હવે માત્ર “અન્નદાતા” જ નહીં, પરંતુ “ઊર્જાદાતા” તરીકે પણ દેશના વિકાસમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી રહ્યા છે.
2030 સુધી ઇથેનોલ બ્લેન્ડિંગ 26 ટકા પહોંચાડવાનો લક્ષ્ય
કેન્દ્ર સરકારને આશા છે કે ઇથેનોલ આધારિત ઇંધણના વધતા ઉપયોગ અને E85 જેવી પહેલોના કારણે વર્ષ 2030-31 સુધીમાં દેશમાં કુલ ઇથેનોલ બ્લેન્ડિંગનું સ્તર આશરે 26 ટકા સુધી પહોંચી શકે છે.
આ પહેલ માત્ર સ્વચ્છ ઊર્જા તરફનું પગલું જ નથી, પરંતુ આત્મનિર્ભર ભારત, ખેડૂતોની આવકમાં વધારો અને આયાતી ઇંધણ પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે પણ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
