26 જુલાઈએ લંડનમાં યોજાયેલા સ્ટુડન્ટ્સ ફેડરેશન ઑફ ઇન્ડિયા (SFI) UKના એક કાર્યક્રમમાં સ્વીડિશ પર્યાવરણ કાર્યકર ગ્રેટા થનબર્ગે CJPના નેતૃત્વ હેઠળ ચાલેલા આંદોલનને ખુલ્લું સમર્થન આપ્યું. કાર્યક્રમ દરમિયાન ગ્રેટાએ ભારતીય વિદ્યાર્થી આંદોલનને લોકશાહી અને ન્યાય માટેની વૈશ્વિક લડાઈનો ભાગ ગણાવ્યો અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ભારતના સમર્થનમાં એકજૂટ થવાની અપીલ કરી.
જોકે, તેમના નિવેદનમાં આંદોલન દરમિયાન થયેલી કથિત હિંસા, પથ્થરમારો, પોલીસ અને સુરક્ષા કર્મચારીઓ પર હુમલા તેમજ જાહેર સંપત્તિને થયેલા નુકસાનનો કોઈ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો ન હતો. આ કારણે કાર્યક્રમને ભારતના આંતરિક મુદ્દાઓનું એકતરફી ચિત્ર રજૂ કરવાનો પ્રયાસ ગણાવવામાં આવી રહ્યો છે.
ભારતીય વિદ્યાર્થી આંદોલનને વૈશ્વિક સંઘર્ષ ગણાવ્યો
SFI UKના કાર્યક્રમને સંબોધતા ગ્રેટા થનબર્ગે જણાવ્યું કે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓએ સંગઠિત વિરોધ દ્વારા લોકોની શક્તિ દર્શાવી છે. તેમણે દાવો કર્યો કે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓનો ન્યાય, લોકશાહી અને મુક્તિ માટેનો સંઘર્ષ માત્ર ભારત પૂરતો સીમિત નથી, પરંતુ સમગ્ર વિશ્વની લડાઈ છે.
ગ્રેટાએ પોતાના સમર્થકોને આંદોલન સાથે આંતરરાષ્ટ્રીય એકતા દર્શાવવા અપીલ કરી. પરંતુ તેમના સંબોધનમાં વિરોધ દરમિયાન સામે આવેલા કાયદો અને વ્યવસ્થા સંબંધિત પ્રશ્નો પર મૌન જાળવવામાં આવ્યું.
SFI UKએ કાર્યક્રમને ગણાવ્યો ‘જીતનો ઉત્સવ’
SFI UKએ આ કાર્યક્રમને આંદોલનની “જીતની ઉજવણી” તરીકે રજૂ કર્યો. સંગઠને દાવો કર્યો કે આંદોલનના દબાણને કારણે કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને રાજીનામું આપવું પડ્યું.
સંગઠને NEET સંબંધિત મુદ્દા દરમિયાન 21 વિદ્યાર્થીઓનાં મોત અને પ્રદર્શનકારીઓ સામે કડક પોલીસ કાર્યવાહી થયાનો પણ આરોપ લગાવ્યો. જોકે, આ દાવાઓની સ્વતંત્ર પુષ્ટિ અંગે કાર્યક્રમમાં કોઈ સ્પષ્ટ માહિતી આપવામાં આવી નહોતી.
હિંસા અને જાહેર સંપત્તિના નુકસાન પર મૌન
કાર્યક્રમમાં આંદોલન દરમિયાન થયેલી કથિત પથ્થરબાજી, પોલીસ અને સુરક્ષા દળોના જવાનો પર થયેલા હુમલા, જાહેર સંપત્તિને પહોંચાડવામાં આવેલા નુકસાન અને પ્રદર્શનકારીઓની આડમાં સક્રિય તોફાની તત્વોની ભૂમિકા પર કોઈ ચર્ચા કરવામાં આવી નહોતી.
ટિપ્પણીકારોના મતે, આંદોલનનો માત્ર એક જ પક્ષ રજૂ કરીને આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પરથી ભારતની છબી અંગે સવાલ ઊભા કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો. ગ્રેટા થનબર્ગ અને SFI UK દ્વારા હિંસાના આરોપો પર મૌન રાખવાથી કાર્યક્રમની નિષ્પક્ષતા પર પણ સવાલો ઊભા થયા છે.
36 દિવસ બાદ CJPએ આંદોલન સમાપ્ત કર્યું
આ કાર્યક્રમ એવા સમયે યોજાયો જ્યારે CJPએ 36 દિવસ સુધી ચાલેલા પોતાના આંદોલનને સમાપ્ત કરવાની જાહેરાત કરી હતી. સંગઠને દાવો કર્યો હતો કે કેન્દ્ર સરકારે તેની કેટલીક માંગણીઓ સ્વીકારી છે.
આ માંગણીઓમાં NEET પેપર લીક બાદ આત્મહત્યા કરનારા વિદ્યાર્થીઓના પરિવારોને વળતર અને પ્રદર્શનકારીઓ સામે નોંધાયેલી FIR પાછી ખેંચવા જેવી બાબતોનો સમાવેશ થતો હોવાનું જણાવાયું હતું.
આ પહેલાં SFIએ એક નિવેદનમાં તેનો “સંઘર્ષ ચાલુ રહેશે” તેમ જણાવ્યું હતું. આ નિવેદનથી ભવિષ્યમાં પણ આવા વિરોધ પ્રદર્શનો યોજવાની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
લંડન, લીડ્સ અને એડિનબર્ગમાં આયોજનબદ્ધ પ્રદર્શન
SFI UKએ માત્ર લંડનના કાર્યક્રમ પૂરતી પોતાની પ્રવૃત્તિ મર્યાદિત રાખી નહોતી. સંગઠન દ્વારા અગાઉ લંડન, લીડ્સ અને એડિનબર્ગમાં પૂર્વનિર્ધારિત પ્રદર્શનો યોજવામાં આવ્યા હતા.
આ પ્રદર્શનો માટે સ્થળ અને સમય અગાઉથી જાહેર કરવામાં આવ્યા, પોસ્ટરો બહાર પાડવામાં આવ્યા અને સંગઠનના નેટવર્ક દ્વારા સમર્થકોને એકત્રિત કરવામાં આવ્યા હતા. આમ છતાં, કેટલાક મીડિયા અહેવાલોમાં આ દેખાવોને ભારતીય પ્રવાસી સમુદાયની સ્વયંસ્ફૂર્ત પ્રતિક્રિયા તરીકે રજૂ કરવામાં આવ્યા હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.
2021ના ‘ટૂલકિટ’ વિવાદથી ચર્ચામાં આવી હતી ગ્રેટા
ગ્રેટા થનબર્ગનું નામ વર્ષ 2021ના ખેડૂત આંદોલન દરમિયાન ભારતીય રાજકીય ચર્ચામાં આવ્યું હતું. તે સમયે તેમણે સોશિયલ મીડિયા પર એક “ટૂલકિટ” શેર કરી હતી, જેમાં ખેડૂત આંદોલનના સમર્થનમાં આંતરરાષ્ટ્રીય અભિયાન ચલાવવાની રીતો દર્શાવવામાં આવી હતી.
આ દસ્તાવેજને લઈને દિલ્હી પોલીસે કેસ નોંધ્યો હતો. જોકે, નોંધાયેલી FIRમાં ગ્રેટા થનબર્ગનું નામ આરોપી તરીકે સામેલ કરવામાં આવ્યું નહોતું.
ભારતના આંતરિક મુદ્દાને આંતરરાષ્ટ્રીય બનાવવાનો પ્રયાસ?
ભારતના આંતરિક રાજકીય અને સામાજિક મુદ્દાઓમાં વિદેશી હસ્તીઓ, સંગઠનો અને આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થી જૂથોની સક્રિયતા વારંવાર વિવાદનું કારણ બની છે.
આલોચકોનું માનવું છે કે આવા કાર્યક્રમો માત્ર માનવાધિકાર અથવા લોકશાહી પ્રત્યેના સમર્થન સુધી સીમિત નથી રહેતા, પરંતુ ભારત વિરુદ્ધ એક ચોક્કસ રાજકીય નેરેટિવ ઊભું કરવાનો પ્રયાસ પણ કરે છે.
SFI UKનું મંચ, CJPનું આંદોલન અને ગ્રેટા થનબર્ગનું સમર્થન પણ આ જ કડી તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે, જેમાં ભારતની અંદરના વિવાદોને એકતરફી રીતે આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકીય મુદ્દા તરીકે રજૂ કરવાનો પ્રયાસ દેખાય છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel