ગુજરાત પોલીસ દ્વારા મહિલાઓ અને બાળકોને ઓનલાઇન ગુનાઓથી સુરક્ષિત રાખવા માટે રાજ્યવ્યાપી ‘ઓપરેશન સુરક્ષિત સાઇબર સ્પેસ’ અભિયાન શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. આ અભિયાન હેઠળ સાઇબર ફ્રોડ, સાઇબર સ્ટોકિંગ, ડીપફેક, ફેક પ્રોફાઇલ, ઓનલાઇન બ્લેકમેઇલિંગ અને ડિજિટલ છેતરપિંડી અંગે લોકોમાં જાગૃતિ લાવવામાં આવશે. અહેવાલો મુજબ, આ અભિયાન 1 જુલાઈથી 28 જુલાઈ, 2026 સુધી ચાલશે અને તેનો હેતુ સુરક્ષિત ડિજિટલ ઇકોસિસ્ટમ તૈયાર કરવાનો છે.
આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ ગુજરાત પોલીસ 25 લાખ નાગરિકોને સાઇબર સુરક્ષા અને જવાબદાર ડિજિટલ વર્તન અંગે જાગૃત કરશે, જ્યારે 20 લાખ વિદ્યાર્થીઓને ‘Cyber Safety Pledge’ લેવા માટે પ્રેરિત કરવામાં આવશે. આ રીતે કુલ 45 લાખ લોકો સુધી સાઇબર સુરક્ષાનો સંદેશ પહોંચાડવાનો લક્ષ્યાંક રાખવામાં આવ્યો છે.
ઘરે-ઘરે જઈ સાઇબર સુરક્ષાની સમજ આપશે પોલીસ
ગુજરાત પોલીસ હવે માત્ર પોલીસ સ્ટેશન કે સાઇબર સેલ સુધી મર્યાદિત નહીં રહે, પરંતુ કોન્સ્ટેબલથી લઈને વિશેષ ટીમો સુધીના પોલીસ કર્મચારીઓ ઘરે-ઘરે જઈને લોકોને સાઇબર સુરક્ષા વિશે સમજાવશે. પત્રિકા વિતરણ, સોસાયટી બેઠક, શાળા-કોલેજ સેમિનાર અને સ્થાનિક જાગૃતિ કાર્યક્રમો દ્વારા લોકોને સમજાવવામાં આવશે કે મોબાઇલ, ઇન્ટરનેટ અને સોશિયલ મીડિયા વાપરતી વખતે કઈ સાવચેતી રાખવી જોઈએ.
આ અભિયાનમાં ખાસ કરીને મહિલાઓ, બાળકો, કિશોરીઓ, વિદ્યાર્થીઓ અને વાલીઓને ટાર્ગેટ કરવામાં આવશે, કારણ કે ઓનલાઇન ગેમિંગ, સોશિયલ મીડિયા, ફેક પ્રોફાઇલ, ડીપફેક અને સ્ટોકિંગ જેવા જોખમો આ વર્ગોને વધારે અસર કરી રહ્યા છે.
730 SHE Team અને સાઇબર સેલની સંયુક્ત કામગીરી
ડીજીપી જી. એસ. મલિકના માર્ગદર્શન હેઠળ આ અભિયાનને રાજ્યવ્યાપી સ્વરૂપ આપવામાં આવ્યું છે. અહેવાલો મુજબ, રાજ્યની 730 SHE Team, સ્ટેટ સાઇબર સેલ, જિલ્લા સાઇબર ક્રાઇમ યુનિટો અને પોલીસ સ્ટેશનોમાં કાર્યરત સાઇબર સેલ મળીને વિશાળ ટીમ તરીકે આ અભિયાનમાં ભાગ લેશે. DD Indiaના અહેવાલ મુજબ, ગુજરાત પોલીસ આ અભિયાનમાં ટેકનોલોજી આધારિત પોલીસિંગ, પીડિતો સુધી પહોંચ, સાઇબર જાગૃતિ અને કોર્ડિનેટેડ એન્ફોર્સમેન્ટ પર ભાર મૂકી રહી છે.
અભિયાનનું સંકલન સાયબર સેલના એડિશનલ ડીજીપી અજય ચૌધરીને સોંપાયું હોવાનું જણાવાયું છે. પોલીસની વિવિધ ટીમો શાળા, કોલેજ, સોસાયટી, હોસ્ટેલ, મહિલા જૂથો અને ગ્રામ્ય વિસ્તારો સુધી પહોંચીને સાઇબર સુરક્ષાની તાલીમ આપશે.
10 હજાર સ્કૂલ અને 1500 કોલેજમાં જાગૃતિ અભિયાન
‘ઓપરેશન સુરક્ષિત સાઇબર સ્પેસ’ હેઠળ રાજ્યભરની 10,000 શાળાઓ અને 1,500 કોલેજોમાં ડિજિટલ સલામતી અંગે જાગૃતિ કાર્યક્રમો યોજાશે. વિદ્યાર્થીઓને ફિશિંગ લિંક્સ, OTP ફ્રોડ, ઓનલાઇન ગેમિંગ ફ્રોડ, સોશિયલ મીડિયા પ્રાઇવસી, પાસવર્ડ સિક્યુરિટી અને અજાણ્યા લોકો સાથે ઓનલાઇન સંપર્કના જોખમો વિશે સમજાવવામાં આવશે.
આ અભિયાનમાં બાળકોને શીખવવામાં આવશે કે કોઈ અજાણી લિંક પર ક્લિક ન કરવું, પોતાના ફોટો-વિડિયો અજાણ્યા વ્યક્તિને ન મોકલવા, ઓનલાઇન ગેમિંગ કે ગિફ્ટના નામે પૈસા ન ચૂકવવા અને કોઈપણ શંકાસ્પદ ઘટના થાય તો તરત માતા-પિતા અથવા પોલીસને જાણ કરવી.
1 લાખ કિશોરીઓને સાઇબર સ્ટોકિંગ અને ડીપફેક અંગે તાલીમ
ગુજરાત પોલીસ આ અભિયાન હેઠળ 1 લાખ કિશોરીઓ સુધી ખાસ રીતે પહોંચશે. તેમને સાઇબર સ્ટોકિંગ, ઓનલાઇન હેરેસમેન્ટ, ડિજિટલ પ્રાઇવસી, ફેક પ્રોફાઇલ, ડીપફેક, ફોટો મોર્ફિંગ અને બ્લેકમેઇલિંગ જેવા જોખમો અંગે જાગૃત કરવામાં આવશે.
તાજેતરના સમયમાં યુવતીઓના ફોટા સાથે છેડછાડ કરીને ફેક પ્રોફાઇલ બનાવવી, અશ્લીલ ફોટો-વિડિયો બનાવી બ્લેકમેઇલ કરવું અને સોશિયલ મીડિયામાં બદનામ કરવાની ધમકી આપવાના કેસોમાં વધારો થયો છે. આવા ગુનાઓ સામે કિશોરીઓ અને મહિલાઓને કાનૂની સહાય, પોલીસ ફરિયાદ પ્રક્રિયા અને 1930 સાઇબર હેલ્પલાઇન જેવી સુવિધાઓ વિશે પણ સમજ અપાશે.
મહિલાઓ માટે સોસાયટી સ્તરે SHE Teamની ટ્રેનિંગ
મહિલાઓ સુધી સીધી પહોંચવા માટે SHE Team સોસાયટીઓ, રહેણાંક વિસ્તારો અને જાહેર સ્થળોએ જઈને ટ્રેનિંગ આપશે. મહિલાઓને બે મહત્વના સૂત્રો યાદ રાખવા જણાવાશે — “વિચારીને ક્લિક કરો” અને “સુરક્ષિત રીતે ઇન્ટરનેટનો ઉપયોગ કરો.”
આ ટ્રેનિંગમાં મહિલાઓને ફેક કસ્ટમર કેર, લોન એપ ફ્રોડ, ઓનલાઇન શોપિંગ ફ્રોડ, રોમાન્સ સ્કેમ, ડિજિટલ અરેસ્ટ, બેંક KYC અપડેટ ફ્રોડ અને સોશિયલ મીડિયા બ્લેકમેઇલિંગથી બચવા માટે પ્રેક્ટિકલ માર્ગદર્શન આપવામાં આવશે.
ફેક પ્રોફાઇલ અને બ્લેકમેઇલિંગના કેસોમાં વધારો
ગુજરાતમાં દર વર્ષે અનેક મહિલાઓ અને યુવતીઓ સોશિયલ મીડિયા ફ્રોડનો શિકાર બનતી હોવાના અહેવાલો સામે આવે છે. ફેક પ્રોફાઇલ બનાવીને બદનામ કરવી, ફોટા-વિડિયો સાથે છેડછાડ કરવી, અશ્લીલ કન્ટેન્ટ દ્વારા બ્લેકમેઇલ કરવું અને પૈસા પડાવવાના બનાવો સતત ચિંતા વધારી રહ્યા છે.
ઘણા કેસોમાં બદનામીના ડરથી પીડિત મહિલાઓ પોલીસ ફરિયાદ કરતી નથી, જેના કારણે ગુનેગારો વધુ બેફામ બને છે. આ અભિયાનનો એક હેતુ પીડિતોને આગળ આવી ફરિયાદ કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવાનો પણ છે. ગુજરાત પોલીસનું કહેવું છે કે સાઇબર ગુનાઓ સામે સમયસર ફરિયાદ અને ડિજિટલ પુરાવાનું સંરક્ષણ ખૂબ જરૂરી છે.
બાળકો ઓનલાઇન ગેમિંગ ફ્રોડના શિકાર
ઓનલાઇન ગેમિંગ, ઇન-એપ પરચેઝ, ગેમિંગ કરન્સી, ફેક રિવોર્ડ અને ગિફ્ટના નામે બાળકો સાથે થતી છેતરપિંડી પણ મોટો પડકાર બની રહી છે. ઘણા બાળકો અજાણતાં પેમેન્ટ લિંક, UPI વિનંતી અથવા ફેક ગેમિંગ એકાઉન્ટમાં ફસાઈ જાય છે.
આ અભિયાન હેઠળ વાલીઓને પણ સમજાવવામાં આવશે કે બાળકોનો સ્ક્રીન ટાઇમ કેવી રીતે મોનિટર કરવો, ગેમિંગ અને સોશિયલ મીડિયા એક્ટિવિટી પર નજર કેવી રીતે રાખવી અને બાળકો સાથે ડિજિટલ સુરક્ષા અંગે ખુલ્લી ચર્ચા કેવી રીતે કરવી.
પોલીસનો સંદેશ: શંકાસ્પદ લિંક, અજાણ્યો કોલ અને OTPથી સાવચેત રહો
ગુજરાત પોલીસ આ અભિયાન દ્વારા લોકોને સમજાવશે કે કોઈપણ અજાણી લિંક પર ક્લિક ન કરવી, OTP અથવા PIN કોઈને ન આપવો, બેંક અધિકારી કે પોલીસ તરીકે ઓળખ આપનાર અજાણ્યા વ્યક્તિ પર તરત વિશ્વાસ ન કરવો અને ડિજિટલ અરેસ્ટ જેવી ધમકી મળે તો ગભરાવું નહીં.
સાઇબર ફ્રોડનો ભોગ બન્યા બાદ તરત 1930 પર કોલ કરવો અથવા cybercrime.gov.in પર ફરિયાદ નોંધાવવી ખૂબ જરૂરી છે. જેટલી ઝડપી ફરિયાદ થાય, એટલી જ રકમ રોકવાની શક્યતા વધી શકે છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel