વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસના અવસરે સમગ્ર વિશ્વમાં પર્યાવરણ સંરક્ષણ અંગે જાગૃતિ અભિયાનો ચાલી રહ્યા છે. ત્યારે ગાંધીનગર મહાનગરપાલિકાએ પ્લાસ્ટિક પ્રદૂષણ સામે લડવા માટે એક અનોખી અને પ્રેરણાદાયી પહેલ શરૂ કરી છે. શહેરને પ્લાસ્ટિક મુક્ત બનાવવાના ઉદ્દેશ સાથે મહાનગરપાલિકા દ્વારા વિવિધ વિસ્તારોમાં RRR (Reduce, Reuse, Recycle) સેન્ટર્સ કાર્યરત કરવામાં આવ્યા છે.
આ પહેલ માત્ર પ્લાસ્ટિકનો ઉપયોગ ઘટાડવા પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તેમાં પર્યાવરણ સંરક્ષણ સાથે મહિલાઓના આર્થિક સશક્તિકરણને પણ પ્રોત્સાહન આપવામાં આવી રહ્યું છે.
જૂના કપડાંમાંથી તૈયાર થાય છે મફત કાપડની થેલીઓ
ગાંધીનગરના સેક્ટર-21 સ્થિત શાકમાર્કેટમાં મહાનગરપાલિકા દ્વારા એક વિશિષ્ટ વ્યવસ્થા ઉભી કરવામાં આવી છે. અહીં નાગરિકો પોતાના ઘરે રહેલા જૂના અને ઉપયોગમાં ન આવતા કપડાં જમા કરાવી શકે છે.
આ કપડાંમાંથી તાલીમપ્રાપ્ત મહિલાઓ દ્વારા સુંદર અને ઉપયોગી કાપડની થેલીઓ તૈયાર કરવામાં આવે છે. સૌથી ખાસ વાત એ છે કે નાગરિકોને આ થેલીઓ વિનામૂલ્યે આપવામાં આવે છે, જેથી તેઓ બજારમાં ખરીદી કરતી વખતે પ્લાસ્ટિકની થેલીઓનો ઉપયોગ ટાળી શકે.
મહિલાઓ માટે રોજગારીનું પણ બની રહ્યું છે સાધન
આ પ્રોજેક્ટ માત્ર પર્યાવરણ જ નહીં પરંતુ સામાજિક વિકાસ સાથે પણ જોડાયેલો છે. RRR સેન્ટરમાં કાર્યરત મહિલાઓને કાપડની થેલીઓ બનાવવાના કાર્ય દ્વારા રોજગારી અને આવકનું સાધન પ્રાપ્ત થઈ રહ્યું છે.
આ પહેલ મહિલાઓને આત્મનિર્ભર બનાવવાની દિશામાં પણ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ રહી છે અને “ગ્રીન ઈકોનોમી”ના મોડલને મજબૂત બનાવી રહી છે.
ઓગસ્ટ 2025માં શરૂ થયું પ્રથમ RRR સેન્ટર
મહાનગરપાલિકા દ્વારા ઓગસ્ટ 2025માં સેક્ટર-21 ખાતે પ્રથમ RRR સેન્ટર શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. શરૂઆતથી જ નાગરિકો તરફથી આ અભિયાનને ઉત્સાહજનક પ્રતિસાદ મળ્યો હતો.
નાગરિકોમાં પર્યાવરણ પ્રત્યે જાગૃતિ વધતા અને પ્લાસ્ટિકના વિકલ્પો અપનાવવાની ભાવના મજબૂત બનતા આ પહેલ ઝડપથી લોકપ્રિય બની છે.
TP-9 ગુડા ગાર્ડન ખાતે બીજું કેન્દ્ર શરૂ
પ્રથમ કેન્દ્રની સફળતા બાદ ગાંધીનગર મહાનગરપાલિકાએ એપ્રિલ 2026માં TP-9 ગુડા ગાર્ડન ખાતે બીજા RRR સેન્ટરનો શુભારંભ કર્યો છે.
આ નવા કેન્દ્ર દ્વારા વધુ નાગરિકો સુધી અભિયાનનો લાભ પહોંચાડવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. મહાનગરપાલિકા આગામી સમયમાં શહેરના અન્ય વિસ્તારોમાં પણ આવા કેન્દ્રો શરૂ કરવાની યોજના પર વિચાર કરી રહી છે.
3-R અભિયાનથી પ્લાસ્ટિક પ્રદૂષણ સામે લડત
Reduce, Reuse અને Recycle એટલે કે 3-Rનો સિદ્ધાંત આજના સમયમાં પર્યાવરણ બચાવવાનો સૌથી અસરકારક માર્ગ માનવામાં આવે છે.
ગાંધીનગર મહાનગરપાલિકાનું માનવું છે કે પ્લાસ્ટિક પ્રદૂષણ સામેની લડતમાં માત્ર સરકાર નહીં પરંતુ સામાન્ય નાગરિકોની ભાગીદારી પણ એટલી જ જરૂરી છે. જૂના કપડાંનો પુનઃઉપયોગ કરીને કાપડની થેલીઓ બનાવવી એ 3-R મોડલનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે.
પ્લાસ્ટિકને ‘બાય-બાય’ કહેવાનો સમય આવી ગયો
મહાનગરપાલિકાએ નાગરિકોને અપીલ કરી છે કે પર્યાવરણ સંરક્ષણ માત્ર વૃક્ષારોપણ સુધી મર્યાદિત નથી. રોજિંદા જીવનમાં નાના-નાના પરિવર્તન પણ મોટા પરિણામો આપી શકે છે.
જો દરેક વ્યક્તિ પ્લાસ્ટિકની જગ્યાએ કાપડની થેલીનો ઉપયોગ શરૂ કરે તો શહેરને સ્વચ્છ, હરિયાળું અને પ્રદૂષણમુક્ત બનાવવામાં મોટી મદદ મળી શકે છે.
વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસના અવસરે ગાંધીનગર મહાનગરપાલિકાની આ પહેલ અન્ય શહેરો માટે પણ એક પ્રેરણાદાયી મોડલ તરીકે ઉભરી રહી છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
