દર વર્ષે 22 માર્ચે વિશ્વ જળ દિવસ ઉજવવામાં આવે છે, જેનું મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય પાણીના સંરક્ષણ અને તેની મહત્વતા અંગે જાગૃતિ ફેલાવવાનું છે. આ દિવસની ઉજવણી 1993માં શરૂ થઈ હતી અને ત્યારથી દર વર્ષે અલગ થીમ સાથે ઉજવવામાં આવે છે. વર્ષ 2025 માટે વિશ્વ જળ દિવસની થીમ ‘ગ્લેશિયર સંરક્ષણ’ છે, જે હિમનદીઓના સંરક્ષણ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે, કારણ કે હિમનદીઓ વિશ્વના મીઠા પાણીનો મોટો હિસ્સો સંગ્રહ કરે છે.
આપણે વિશ્વ જળ દિવસ કેમ ઉજવીએ છીએ
સ્વચ્છ પાણીની વધતી જતી અછતને કારણે દર વર્ષે 22 માર્ચે જળ સંરક્ષણ દિવસ ઉજવવામાં આવે છે. હકીકતમાં, વિશ્વમાં બે અબજથી વધુ લોકો પીવાના શુદ્ધ પાણી વિના જીવી રહ્યા છે. અહેવાલ મુજબ, દર બે મિનિટે પાંચ વર્ષથી ઓછી ઉંમરના એક બાળકનું અશુદ્ધ પાણીને કારણે થતા ઝાડાથી મૃત્યુ થઈ રહ્યું છે. એટલા માટે આ ખાસ દિવસે પાણી સંરક્ષણ જેવા કાર્યક્રમોનું આયોજન કરવામાં આવે છે અને લોકોને જાગૃત કરવામાં આવે છે. વર્ષ 2025 માં વિશ્વ જળ દિવસની થીમ ગ્લેશિયર સંરક્ષણ છે. હિમનદીઓ જીવન માટે મહત્વપૂર્ણ છે અને વિશ્વના મીઠા પાણીનો મોટો હિસ્સો સંગ્રહ કરે છે.
સ્વચ્છ પીવાનું પાણી મેળવવાની સુવિધા વિશ્વના વિવિધ દેશોમાં અલગ-અલગ છે. આઇસલેન્ડ, નોર્વે, ફિનલેન્ડ, યુનાઇટેડ કિંગડમ, નેધરલેન્ડ અને સ્વિટ્ઝર્લેન્ડ જેવા દેશોમાં પીવાનું પાણી ખૂબ જ સ્વચ્છ અને સરળતાથી ઉપલબ્ધ છે. ભારતની સ્થિતિની વાત કરીએ તો, સ્વચ્છ પાણીની ઉપલબ્ધતાના મામલે ભારત 139મા સ્થાને છે, જ્યારે પાણીના વપરાશની દ્રષ્ટિએ ભારત 10મા ક્રમે છે. પાકિસ્તાન આ યાદીમાં 144મા સ્થાને છે, જે દર્શાવે છે કે ત્યાં સ્વચ્છ પાણીની ઉપલબ્ધતા વધુ પડકારજનક છે. ભારતમાં, ગંદા પાણીના ઉપયોગને કારણે લોકો સામાન્ય રીતે પેટમાં દુખાવો, ઝાડા, ટાઇફોઇડ જેવા રોગોથી પીડાય છે.
ચીનની વાત કરીએ તો, સ્વચ્છ પાણીની ઉપલબ્ધતાના મામલે ચીન 54મા ક્રમે છે. સ્વચ્છ પાણીનું મહત્વ આપણા સ્વાસ્થ્ય માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તે લાંબા-જાડા વાળ, ચમકતી ત્વચા અને સારું આરોગ્ય સુનિશ્ચિત કરે છે. સ્વચ્છ પાણી પીવાથી શરીર સ્વસ્થ રહે છે અને ભવિષ્યમાં તેની સારી અસરો જોવા મળે છે.
આ પરિસ્થિતિમાં, વિશ્વ જળ દિવસની ઉજવણી અને જળ સંરક્ષણ અંગે જાગૃતિ ફેલાવવાની જરૂરિયાત વધુ મહત્વપૂર્ણ બની ગઈ છે. પાણીના સંરક્ષણ અને તેની યોગ્ય વ્યવસ્થાપન દ્વારા જ આપણે ભવિષ્યમાં સ્વચ્છ પાણીની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરી શકીએ છીએ.