રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનની આગામી સપ્તાહે થનારી ભારત મુલાકાત પહેલાં જ ભારતે અમેરિકા સાથે એક મોટો અને વ્યૂહાત્મક સંરક્ષણ કરાર કરી બંને દેશો વચ્ચેના સુરક્ષા સહકારને નવા સ્તરે પહોંચાડ્યો છે. ભારતીય નૌસેનાના 24 MH-60R ‘સી-હોક’ હેલિકોપ્ટર કાફલા માટે આગામી 5 વર્ષ સુધી સતત ટેકા અને જાળવણી સુનિશ્ચિત કરવા માટે ભારતે આશરે ₹8000 કરોડ (₹7,995 કરોડ) ના ‘ફોલો-ઓન સપોર્ટ’ કરાર (LOAs) પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આ તે સમયે થયો છે જ્યારે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઑગસ્ટમાં ભારતીય વસ્તુઓ પર કુલ 50% ટેરિફ લગાવ્યા બાદ બંને દેશો વચ્ચે થોડો વેપારી તણાવ ઊભો થયો હતો.
ભારત દ્વારા 2020માં 24 MH-60R હેલિકોપ્ટર ખરીદવાના કરાર બાદ 2021માં તેની પ્રથમ ખેપ ભારતને મળી હતી. લોકહીડ માર્ટિન દ્વારા બનાવાયેલા આ હેલિકોપ્ટર બ્લેકહૉકનો દરિયાઈ સંસ્કરણ છે અને તમામ હવામાનમાં કાર્યક્ષમ છે. ભારતીય નૌસેનામાં આ હેલિકોપ્ટરો એન્ટી-સબમરીન વૉરફેર, એન્ટી-સર્ફેસ મિશન, દરિયાઈ સુરક્ષા અને સર્વેલન્સમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
Ministry of Defence has signed Letters of Offer & Acceptance with the US Government for five-year sustainment support of the @indiannavy’s MH-60R helicopters, valued at approx. Rs 7,995 crore. The FMS-route LOAs, inked in presence of Defence Secretary Shri Rajesh Kumar Singh,… pic.twitter.com/N5eHFHTK5E
— Ministry of Defence, Government of India (@SpokespersonMoD) November 28, 2025
રક્ષણ મંત્રાલયે જણાવ્યું કે આ ‘ફોલો-ઓન સપોર્ટ’ પેકેજ અત્યંત વ્યાપક છે. તેમાં સ્પેર પાર્ટ્સ, સહાયક ઉપકરણો, ઉત્પાદન સમર્થન, ટેકનિકલ સહાયતા અને તાલીમ જેવા મુખ્ય ઘટકોનો સમાવેશ થાય છે. આ પગલાથી ન માત્ર હેલિકોપ્ટરોની લાંબાગાળાની ઓપરેશનલ કાર્યક્ષમતામાં વધારો થશે, પણ દેશમાં સ્વદેશી ક્ષમતાના વિકાસને પ્રોત્સાહન મળશે. મંત્રાલય અનુસાર આ પગલું આત્મનિર્ભર ભારતના વિઝનને મજબૂત બનાવે છે, કારણ કે સતત સમર્થન માટે હવે સંપૂર્ણ નિર્ભરતા અમેરિકન સરકાર પર નહીં રહે.
આ કરારનો એક બીજો મહત્વપૂર્ણ પાસો એ છે કે MSME અને સ્થાનિક રક્ષણ કંપનીઓને ઉત્સાહ મળશે. સ્પેર પાર્ટ્સ અને જાળવણી માટેના ઘણા ઘટકો હવે દેશની અંદર જ વિકસાવવામાં આવશે, જે સ્વદેશી ઉદ્યોગોને નવી તક આપશે. આ હેલિકોપ્ટરોની ઉપલબ્ધતા અને જાળવણી વધુ મજબૂત થતાં ભારતીય નૌસેનાની એન્ટી-સબમરીન વૉરફેર ક્ષમતામાં નોંધપાત્ર વધારો થશે, જે ભારતીય સમુદ્રી સુરક્ષાના દૃષ્ટિકોણથી અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે.
આ રીતે, રશિયન રાષ્ટ્રપતિની મુલાકાત પહેલાં થયેલ આ કરાર ભારતની બહુમુખી વિદેશ અને રક્ષણ નીતિને મજબૂતી આપે છે—જ્યાં ભારત અમેરિકા અને રશિયા બંને સાથે પ્રાગ્મેટિક અને સંતુલિત સંબંધો જાળવીને પોતાની સુરક્ષા ક્ષમતા અને વ્યૂહાત્મક સ્વરાજ્ય વધારી રહ્યું છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel