ગુજરાત સરકારે ટેકનોલોજી આધારિત શાસન અને દ્રષ્ટિપૂર્ણ વિકાસની દિશામાં એક ઐતિહાસિક પગલું ભર્યું છે. મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે ‘એક્શન પ્લાન ફોર ઇમ્પ્લીમેન્ટેશન ઓફ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ 2025-2030’ ને મંજૂરી આપી છે, જે રાજ્યમાં ગવર્નન્સથી લઈને આરોગ્ય, શિક્ષણ, કૃષિ, ફિનટેક અને ઉદ્યોગો સુધી વિવિધ ક્ષેત્રોમાં AIનો વ્યાપક ઉપયોગ સુનિશ્ચિત કરશે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની “ડિજિટલ એમ્પાવર્મેન્ટ” અને “વિશ્વના ટેક નેતા ભારત”ની દિશામાં આ પહેલ ગુજરાતને દેશનું અગ્રેસર AI હબ બનાવવાના લક્ષ્ય સાથે જોડાયેલી છે.
મુખ્યમંત્રીએ નવેમ્બર 2024માં સોમનાથમાં યોજાયેલી વાર્ષિક ચિંતન શિબિરમાં રાજ્યના વિકાસ માટે AI આધારિત ટેક ડ્રાઈવન શાસન લાવવાનો સંકલ્પ વ્યક્ત કર્યો હતો. આ દૃષ્ટિકોણને અનુરૂપ, રાજ્યમાં AIના વિહંગમ વિકાસ માટે 10 સભ્યોની AI ટાસ્કફોર્સ રચવામાં આવી હતી, જેણે માર્ગદર્શિકા રૂપે કાર્ય કરી ‘એક્શન પ્લાન’ તૈયાર કર્યો છે.
Gave approval to Gujarat Government’s Action Plan for Implementation of Artificial Intelligence (2025-2030).
This 5-year action plan is a forward-looking initiative to make Gujarat a leading State in AI-enabled governance, aligned with Hon’ble PM Shri @narendramodi ji’s…
— Bhupendra Patel (@Bhupendrapbjp) July 27, 2025
આ એક્શન પ્લાન વિવિધ સ્તરે રાજ્ય સરકારને AI ક્ષમતા ધરાવતી અને નાગરિકલક્ષી સેવા પહોંચાડતી સંસ્થા તરીકે મજબૂત બનાવશે. તેના અમલીકરણ માટે સમર્પિત AI અને ડીપટેક મિશનની સ્થાપના કરવામાં આવશે, જે ડિઝાઇન, અમલીકરણ અને નવીનતાની દિશામાં કાર્ય કરશે. AI ઇકોસિસ્ટમ વિકસાવવા માટે સ્ટાર્ટઅપ્સ, સંશોધન સંસ્થાઓ અને ઉદ્યોગોને સાથે રાખીને સહયોગમૂલક માળખું ઊભું કરવામાં આવશે.
આ એક્શન પ્લાનના છ મુખ્ય પિલર નીચે પ્રમાણે છે:
- ડેટા ઈકોસિસ્ટમ: સુરક્ષિત, ઈન્ટરઓપરેબલ અને નિયમનગત ડેટા માળખું ઊભું કરી AI ડેટા ગવર્નન્સ સુનિશ્ચિત કરવામાં આવશે.
- ડિજિટલ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર: ટિઅર-2/3 શહેરોમાં GPU ક્લસ્ટર્સ, AI ફેક્ટરીઓ, ક્લાઉડ પ્લેટફોર્મ્સ અને AIRAWAT જેવી રાષ્ટ્રીય ઍક્સેસ સુલભ કરાશે.
- કેપેસિટી બિલ્ડીંગ: 2.5 લાખથી વધુ વિદ્યાર્થીઓ, MSMEs અને સરકારી કર્મચારીઓને AI અને ML તાલીમ આપવામાં આવશે.
- R&D અને યુઝ કેસિસ: વિભાગોનાં જરૂરીયાતો અનુસાર AI આધારિત સોલ્યુશન્સ વિકસાવવા સંશોધન અને ઉદ્યોગ વચ્ચે સહયોગ વધારાશે.
- સ્ટાર્ટઅપ ફેસિલિટેશન: ડીપટેક સ્ટાર્ટઅપ્સને ઇન્ક્યુબેશન, માર્ગદર્શન અને સીડ ફંડિંગ સાથે પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવશે.
- સલામત અને વિશ્વસનીય AI: AI ઓડિટ, માર્ગદર્શિકા અને રિસ્ક મેનેજમેન્ટ દ્વારા જવાબદારીપૂર્વકનો અમલ સુનિશ્ચિત કરાશે.
આ સમગ્ર પ્લાન તબક્કાવાર અમલમાં મૂકાશે, જેમાં પ્રારંભમાં AI ડેટા રિપોઝિટરી, AI ફેક્ટરીઓની સ્થાપના અને વિભાગવાર પાયલોટ પ્રોજેક્ટસ પર ધ્યાન આપવામાં આવશે. આથી આગામી પાંચ વર્ષમાં ગુજરાતમાં AIનો વ્યાપક અને અસરકારક ઉપયોગ વધશે, જે વિકાસના દરેક ક્ષેત્રમાં નવી દિશા આપશે.
ગુજરાત સરકારની અગાઉથી શરૂ કરેલી પહેલો જેમ કે GIFT City-based AI Centre of Excellence, AI Innovation Challenge, High-Performance GPU Infrastructure, અને LLM માટે ઇન્ડીજિનસ EoI પહેલે જ રાજ્યને AI પાયાની તાકાત આપી છે.
હવે, ‘એક્શન પ્લાન ફોર AI 2025-2030’ ગુજરાતને એક ટેકનોલોજી સંચાલિત, નાગરિકલક્ષી અને વિશ્વસ્તરનું AI હબ બનાવવા તરફ દ્રઢપણે આગળ વધારશે અને “વિકસિત ભારત @2047”ના સપનાને સાકાર કરવા “વિકસિત ગુજરાત @2047”માં મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપશે.
