NEET-UG 2026 પેપર લીક કેસમાં કેન્દ્રીય તપાસ એજન્સી CBIએ મોટી કાર્યવાહી કરતાં દિલ્હીની રાઉઝ એવન્યુ કોર્ટમાં 13 આરોપીઓ સામે ચાર્જશીટ દાખલ કરી છે. CBIએ આ સમગ્ર કૌભાંડને અનેક રાજ્યોમાં ફેલાયેલા સંગઠિત અને દેશવ્યાપી ષડ્યંત્રનો ભાગ ગણાવ્યું છે.
આ કેસની તપાસ માટે રચાયેલી વિશેષ ફાસ્ટ-ટ્રેક કોર્ટે 29 જુલાઈ, 2026ના રોજ CBIની ચાર્જશીટ રેકોર્ડ પર લીધી હતી. કોર્ટ દ્વારા ચાર્જશીટની સંપૂર્ણ નકલો, દસ્તાવેજો અને બાકીના સંલગ્ન પુરાવા રજૂ કરવા CBIને ત્રણ દિવસનો વધારાનો સમય આપવામાં આવ્યો છે. કેસની આગામી સુનાવણી 3 ઓગસ્ટે થવાની છે.
બે અલગ રૂટથી દેશભરમાં પહોંચાડવામાં આવ્યા પ્રશ્નો
CBIની તપાસમાં પ્રશ્નોના પ્રસાર માટે બે મુખ્ય ડિજિટલ અને મેસેજિંગ એપ રૂટ સામે આવ્યા છે. પહેલો રૂટ મહારાષ્ટ્રથી રાજસ્થાન થઈ હરિયાણા સુધી પહોંચતો હતો, જ્યારે બીજો રૂટ મહારાષ્ટ્રથી રાજસ્થાન થઈ કેરળ સુધી સક્રિય હતો.
તપાસ એજન્સીના જણાવ્યા અનુસાર, લીક થયેલા પ્રશ્નો અને સોલ્વ કરેલી સામગ્રી વોટ્સએપ તથા અન્ય મેસેજિંગ એપ્લિકેશન મારફતે જુદા-જુદા રાજ્યોના વચેટિયાઓ, કોચિંગ સંસ્થાઓ અને પસંદ કરાયેલા વિદ્યાર્થીઓ સુધી પહોંચાડવામાં આવતી હતી. આ નેટવર્ક માત્ર એક પરીક્ષા કેન્દ્ર અથવા એક રાજ્ય સુધી મર્યાદિત નહોતું.
13 આરોપીઓ સામે ગંભીર કલમો હેઠળ આરોપ
CBIએ ચાર્જશીટમાં કુલ 13 આરોપીઓનો સમાવેશ કર્યો છે. આરોપીઓ સામે ગુનાહિત ષડ્યંત્ર, છેતરપિંડી, વિશ્વાસઘાત, પુરાવાનો નાશ અને અન્ય ગુનાઓના આરોપ લગાવવામાં આવ્યા છે.
આ કેસમાં ભારતીય ન્યાય સંહિતા ઉપરાંત ભ્રષ્ટાચાર નિવારણ અધિનિયમ અને Public Examinations (Prevention of Unfair Means) Act, 2024ની વિવિધ જોગવાઈઓ લાગુ કરવામાં આવી છે. ચાર્જશીટમાં 360 સાક્ષીઓ, 422 દસ્તાવેજો અને 43 ભૌતિક પુરાવાનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે.
પેપર તૈયાર કરવાની પ્રક્રિયા સાથે જોડાયેલા નિષ્ણાતોના નામ
ચાર્જશીટમાં પ્રશ્નપત્ર તૈયાર કરવાની પ્રક્રિયા સાથે જોડાયેલા ત્રણ વિષય નિષ્ણાતોનાં નામનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. તેમાં બાયોલોજી નિષ્ણાત મનીષા મંઢારે, કેમિસ્ટ્રી નિષ્ણાત પ્રહલાદ વિઠ્ઠલરાવ કુલકર્ણી અને ફિઝિક્સ નિષ્ણાત મનીષા સંજય હવાલદારનો સમાવેશ થાય છે.
જોકે અહીં સ્પષ્ટ કરવું જરૂરી છે કે ઉપલબ્ધ અહેવાલોમાં તેમને NTA સાથે જોડાયેલા અથવા NTA દ્વારા પસંદ કરાયેલા વિષય નિષ્ણાતો તરીકે દર્શાવવામાં આવ્યા છે. તેમને NTAના કાયમી અધિકારીઓ ગણાવવા યોગ્ય નથી. અલગ અહેવાલ મુજબ ચાર્જશીટમાં હાલ કોઈ NTA અધિકારીને આરોપી બનાવવામાં આવ્યો નથી અને તપાસ તથા ફોરેન્સિક વિશ્લેષણ ચાલુ છે.
કોચિંગ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ સંચાલકોની ભૂમિકા
ચાર્જશીટમાં લાતુરની RCC કોચિંગ ઇન્સ્ટિટ્યૂટના સંચાલક શિવરાજ રઘુનાથ મોટેગાંવકર અને પુણેની એક કોચિંગ સંસ્થા સાથે જોડાયેલા તેજસ હર્ષદકુમાર શાહનાં નામ પણ સામેલ હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે.
CBIનો આરોપ છે કે સંગઠિત નેટવર્કમાં કોચિંગ સંસ્થાઓ સાથે જોડાયેલા લોકો, વિષય નિષ્ણાતો, વચેટિયાઓ અને લાભાર્થી વિદ્યાર્થીઓની જુદી-જુદી ભૂમિકા હતી. કેટલાક આરોપીઓ પ્રશ્નો મેળવતા હતા, કેટલાક તેને હસ્તલિખિત સ્વરૂપમાં તૈયાર કરતા હતા અને કેટલાક તેને પૈસાના બદલામાં વિદ્યાર્થીઓ સુધી પહોંચાડતા હતા.
શિવરાજ મોટેગાંવકર પર CBIનું મુખ્ય ધ્યાન
CBIની તપાસનું મુખ્ય ધ્યાન RCC કોચિંગ ઇન્સ્ટિટ્યૂટના સંચાલક શિવરાજ મોટેગાંવકરની કથિત ભૂમિકા પર કેન્દ્રિત રહ્યું છે. તપાસ એજન્સીનો આરોપ છે કે મોટેગાંવકર સંગઠિત નેટવર્કનો સક્રિય સભ્ય હતો અને તેણે કેમિસ્ટ્રીના લીક થયેલા પ્રશ્નો મેળવવા તથા આગળ પહોંચાડવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.
અહેવાલ અનુસાર, મોટેગાંવકરે પોતાના પુત્ર અને કોચિંગ ઇન્સ્ટિટ્યૂટના કેટલાક વિદ્યાર્થીઓને લાભ પહોંચાડવાના હેતુથી સહ-આરોપી ડૉ. મનોજ ભગવાનરાવ શિરૂરે મારફતે ₹5 લાખ ચૂકવીને કેમિસ્ટ્રીના પ્રશ્નો મેળવ્યા હતા.
મોબાઇલમાંથી મળી 36 તસવીરો
મોટેગાંવકરના કબજામાંથી મળેલા મોબાઇલ ફોનની તપાસ દરમિયાન CBIને કુલ 36 તસવીરો મળી હતી. તેમાં પાંચ તસવીરો ડુપ્લિકેટ હોવાનું જણાવાયું છે. બાકીની તસવીરોમાં કેમિસ્ટ્રીના કુલ 132 હસ્તલિખિત પ્રશ્નો જોવા મળ્યા હતા.
તપાસમાં આ હસ્તલિખિત પ્રશ્નો મોટેગાંવકરના અક્ષરોમાં લખાયેલા હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. CBIએ આ લખાણની પુષ્ટિ માટે હસ્તાક્ષર અને હેન્ડરાઇટિંગ સેમ્પલની તપાસ પણ હાથ ધરી છે.
111 પ્રશ્નો NTAના માસ્ટર સેટ સાથે મળ્યા
CBIના જણાવ્યા મુજબ, મોબાઇલમાંથી મળેલા કેમિસ્ટ્રીના પ્રશ્નોમાંથી આશરે 111 પ્રશ્નો NEET-UG 2026 માટે તૈયાર કરાયેલા NTAના માસ્ટર પ્રશ્નસેટ સાથે મેચ થયા હતા.
કેટલાક અહેવાલોમાં કુલ હસ્તલિખિત પ્રશ્નોની સંખ્યા 132 દર્શાવવામાં આવી છે, જ્યારે કેટલાકમાં તેની સંખ્યા 136 જણાવાઈ છે. જોકે CBI દ્વારા કોર્ટમાં આપવામાં આવેલી માહિતીના વ્યાપક અહેવાલોમાં 36 તસવીરોમાં 132 પ્રશ્નો અને તેમાંથી 111 પ્રશ્નો મેચ થયાની વિગતો સામે આવી છે.
પરીક્ષાના લગભગ 10 દિવસ પહેલાં પાડવામાં આવ્યા ફોટા
મોબાઇલમાંથી મળેલી તસવીરોના મેટાડેટાની તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે આ ફોટા 23 એપ્રિલ, 2026ના રોજ લેવામાં આવ્યા હતા. NEET-UG 2026ની પરીક્ષા 3 મેના રોજ યોજાઈ હતી. આ પ્રમાણે પ્રશ્નોની તસવીરો પરીક્ષાના લગભગ 10 દિવસ પહેલાંથી ઉપલબ્ધ હતી.
આ પુરાવાને CBIએ પેપર લીકના ષડ્યંત્રમાં અત્યંત મહત્ત્વપૂર્ણ ગણાવ્યો છે, કારણ કે તસવીરોની તારીખ અને મૂળ પરીક્ષાના પ્રશ્નો વચ્ચેના મેળથી પ્રશ્નો અગાઉથી બહાર આવ્યા હોવાની આશંકાને મજબૂતી મળે છે.
ડૉ. મનોજ શિરૂરે પર મધ્યસ્થી કરવાનો આરોપ
લાતુરમાં ખાનગી હોસ્પિટલ સાથે જોડાયેલા ડૉ. મનોજ ભગવાનરાવ શિરૂરે પર વિષય નિષ્ણાત અને કોચિંગ સંચાલકો વચ્ચે મધ્યસ્થી કરવાની ભૂમિકા ભજવવાનો આરોપ છે.
તપાસ એજન્સીનો આરોપ છે કે કેમિસ્ટ્રી નિષ્ણાત પ્રહલાદ કુલકર્ણી પાસેથી મેળવાયેલા પ્રશ્નો ડૉ. શિરૂરે મારફતે મોટેગાંવકર અને અન્ય લાભાર્થીઓ સુધી પહોંચાડવામાં આવ્યા હતા. તપાસમાં નાણાકીય વ્યવહારો અને આરોપીઓ વચ્ચેના ડિજિટલ સંપર્કોની પણ તપાસ કરવામાં આવી છે.
₹5 લાખની રકમ ટ્રેસ કરવાનો દાવો
CBIએ આરોપ લગાવ્યો છે કે કેમિસ્ટ્રીના પ્રશ્નો મેળવવા માટે ચૂકવવામાં આવેલી ₹5 લાખની રકમ મોટેગાંવકરના પરિવાર તરફથી આપવામાં આવી હતી. તપાસ દરમિયાન આ રકમનો નાણાકીય માર્ગ ટ્રેસ કરવામાં આવ્યો હતો અને તેનો એક ભાગ સહ-આરોપી સાથે જોડાયેલા સ્થળેથી જપ્ત કરાયો હોવાનો દાવો છે.
તપાસ એજન્સી આ નાણાકીય વ્યવહારને પ્રશ્નો મેળવવા માટે આપવામાં આવેલી રકમ સાથે જોડીને જોઈ રહી છે. જોકે તમામ આરોપોનો અંતિમ નિર્ણય કોર્ટમાં પુરાવાની તપાસ અને ટ્રાયલ બાદ જ થશે.
પરીક્ષાના કલાકો પહેલાં વોટ્સએપ પર ફરતા હતા સોલ્વ પેપર
તપાસ મુજબ NEETની પરીક્ષા યોજાવાના થોડા કલાકો પહેલાં સોલ્વ કરેલા પ્રશ્નોની PDF વોટ્સએપ પર ફરતી થઈ હતી. આ પ્રશ્નપત્રોને કેટલાક સ્થળે “ગેસ પેપર” અથવા અંદાજિત પ્રશ્નોના સેટ તરીકે રજૂ કરવામાં આવ્યા હતા.
અહેવાલો અનુસાર, કેટલાક વિદ્યાર્થીઓ અને તેમના પરિવારોએ આ PDF માટે ₹30,000થી લઈને લાખો રૂપિયા સુધીની રકમ ચૂકવી હતી. મોટા નેટવર્ક દ્વારા સંપૂર્ણ અથવા આંશિક પેપરની કિંમત ₹10 લાખથી ₹25 લાખ સુધી રાખવામાં આવી હોવાના પણ અહેવાલ છે.
સીકરના શિક્ષકે સૌથી પહેલા NTAને જાણ કરી
CBIની તપાસમાં સામે આવ્યું કે પેપર લીક અંગેનો પ્રથમ ઔપચારિક સંકેત કોઈ તપાસ એજન્સીને નહીં, પરંતુ રાજસ્થાનના સીકરના કેમિસ્ટ્રી શિક્ષક શશિકાંત સુથારને મળ્યો હતો.
શશિકાંત સુથારે 7 મેના રોજ NTAને ઈમેલ મોકલીને જાણ કરી હતી કે પરીક્ષાના કલાકો પહેલાં સોલ્વ કરેલા પ્રશ્નો વોટ્સએપ પર સર્ક્યુલેટ થઈ રહ્યા હતા. પરીક્ષા બાદ તેમને બે એવી PDF બતાવવામાં આવી હતી જે મૂળ NEET પ્રશ્નપત્ર સાથે મોટા પ્રમાણમાં મળતી આવતી હતી.
₹30,000માં ખરીદવામાં આવી હોવાનો દાવો
અહેવાલ અનુસાર, સીકરમાં રહેતા એક વ્યક્તિના પુત્રને 2 મેની રાત્રે લગભગ 11 વાગ્યે તેના રૂમમેટ પાસેથી બે PDF મળી હતી. આ PDF માટે લગભગ ₹30,000 ચૂકવવામાં આવ્યા હોવાનો દાવો છે.
3 મેના રોજ પરીક્ષા પૂર્ણ થયા બાદ PDFમાં રહેલા પ્રશ્નોનું મૂળ પ્રશ્નપત્ર સાથે સરખામણી કરવામાં આવતાં અનેક પ્રશ્નો સરખા હોવાનું જણાયું હતું. ત્યારબાદ શિક્ષકે NTAને ઈમેલ દ્વારા જાણ કરી હતી.
બધા 13 આરોપીઓ ન્યાયિક કસ્ટડીમાં
CBIના જણાવ્યા અનુસાર ચાર્જશીટ દાખલ કરવામાં આવી ત્યારે તમામ 13 આરોપીઓ ન્યાયિક કસ્ટડીમાં હતા. તપાસ એજન્સીએ આરોપીઓ સામે એકત્ર કરાયેલા ડિજિટલ પુરાવા, બેન્કિંગ ટ્રાન્ઝેક્શન, મોબાઇલ ડેટા, હેન્ડરાઇટિંગ સેમ્પલ અને સાક્ષીઓનાં નિવેદનો ચાર્જશીટનો ભાગ બનાવ્યા છે.
CBIની તપાસ હજુ પૂર્ણ થઈ નથી. અન્ય શંકાસ્પદ વ્યક્તિઓ, લાભાર્થી વિદ્યાર્થીઓ અને નેટવર્કના બાકીના સભ્યોની ભૂમિકાની તપાસ ચાલુ છે. જરૂર પડ્યે તપાસ એજન્સી ભવિષ્યમાં પૂરક ચાર્જશીટ પણ દાખલ કરી શકે છે.
ફાસ્ટ-ટ્રેક કોર્ટમાં ચાલશે કેસ
જાહેર પરીક્ષાઓમાં પેપર લીક અને ગેરરીતિ સંબંધિત ગુનાઓની ઝડપી સુનાવણી માટે દિલ્હીમાં વિશેષ ફાસ્ટ-ટ્રેક કોર્ટ રચવામાં આવી છે. સ્પેશિયલ જજ અનુ ગ્રોવર બાલિગાની કોર્ટ આ કેસની સુનાવણી કરશે.
કોર્ટે CBIને ચાર્જશીટ સાથે જોડાયેલા તમામ બાકી દસ્તાવેજો અને પુરાવા રજૂ કરવા ત્રણ દિવસનો સમય આપ્યો છે. 3 ઓગસ્ટે કોર્ટ ચાર્જશીટ પર વધુ વિચારણા કરશે.
આરોપો હજુ કોર્ટમાં સાબિત થવાના બાકી
CBI દ્વારા ચાર્જશીટ દાખલ થવાથી આરોપીઓ દોષિત જાહેર થતા નથી. તપાસ એજન્સીએ જે આરોપો લગાવ્યા છે તેની તપાસ હવે કોર્ટમાં સાક્ષીઓ, દસ્તાવેજો અને અન્ય પુરાવાના આધારે કરવામાં આવશે. ટ્રાયલ પૂર્ણ થયા બાદ જ નક્કી થશે કે આરોપીઓ સામેના આરોપો કાયદાકીય રીતે સાબિત થાય છે કે નહીં.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
