GST કાઉન્સિલે લાંબા સમયથી ચાલતી ચર્ચા અને વિશ્લેષણ બાદ આખરે ટેક્સ સ્લેબના માળખામાં ઐતિહાસિક સુધારો કર્યો છે. બુધવારે, 3 સપ્ટેમ્બરના રોજ દિલ્હીમાં યોજાયેલી બેઠકમાં નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણની અધ્યક્ષતા હેઠળ સર્વાનુમતે આ નિર્ણય લેવાયો હતો. નવા માળખા મુજબ હવે દેશભરમાં માત્ર બે જ મુખ્ય સ્લેબ હશે – 5% અને 18%, જ્યારે અગાઉ લાગુ રહેલા 12% અને 28%ના સ્લેબ સંપૂર્ણપણે દૂર કરવામાં આવ્યા છે. આ ઉપરાંત, લક્ઝરી અને સ્વાસ્થ્યને હાનિકારક ઉત્પાદનો પર એક ખાસ 40%નો ટેક્સ સ્લેબ લાગુ કરવામાં આવશે, જેમાં તમાકુ ઉત્પાદનો, પાન મસાલા, લક્ઝરી કાર અને કાર્બોનેટેડ ડ્રિંક્સ જેવી વસ્તુઓનો સમાવેશ થશે. અહેવાલો મુજબ, આ નવું માળખું 22 સપ્ટેમ્બરથી અમલમાં આવશે, જેથી તહેવારોની સીઝન પહેલાં જ ગ્રાહકોને સીધી રાહત મળશે.
આ નિર્ણયનો સૌથી મોટો પ્રભાવ સામાન્ય અને મધ્યમ વર્ગીય પરિવારો પર પડશે, કારણ કે જીવનજરૂરિયાતની અનેક વસ્તુઓ પર હવે ઓછો ટેક્સ લાગશે. ઉદાહરણ તરીકે, માખણ, ઘી, ડેરી ઉત્પાદનો, હાઉસહોલ્ડ કન્ઝ્યુમર ગૂડ્સ અને બાળકોથી સંબંધિત ઉત્પાદનો પર ટેક્સનો બોજ ઘટશે. આ સીધી રીતે ઘરોના બજેટને હળવો બનાવશે અને ખરીદ શક્તિમાં વધારો કરશે. સાથે સાથે, નાના વ્યાપારીઓ અને રિટેલર્સને પણ નવો માળખો સરળ બનશે, કારણ કે ઓછા સ્લેબથી ટેક્સ કલેક્શન, રિપોર્ટિંગ અને હિસાબ રાખવાની પ્રક્રિયા વધુ પારદર્શક અને સરળ બની જશે.
The GST Council has approved the rationalisation of GST rates. The Council has approved the abolition of 12 per cent and 28 per cent rates. Council approved a new Slab of 40 per cent for Sin and luxury Goods. The decision of the GST Council will come into effect from September… pic.twitter.com/Xty4SVtU5Q
— ANI (@ANI) September 3, 2025
ઉલ્લેખનીય છે કે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ 15 ઑગસ્ટના રોજ લાલ કિલ્લેથી રાષ્ટ્રને સંબોધતા સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો હતો કે તહેવારો પહેલાં લોકો માટે મોટી રાહત જાહેર કરવામાં આવશે. મોદીએ તે સમયે કહ્યું હતું કે દેશના સામાન્ય નાગરિકોને આર્થિક રીતે સશક્ત બનાવવા માટે સરકાર મહત્વપૂર્ણ પગલાં ભરી રહી છે, અને GST માળખામાં સુધારો તેનો હિસ્સો હશે. આ પછી નાણાં મંત્રાલયે ઝડપથી કાર્યવાહી શરૂ કરી હતી અને ગ્રુપ ઑફ મિનિસ્ટર્સ (GoM) પાસે ભલામણ મોકલવામાં આવી હતી. GoM પાસેથી મળેલી ભલામણ GST કાઉન્સિલ સમક્ષ મૂકી, જે સર્વાનુમતે સ્વીકારવામાં આવી.
GST કાઉન્સિલ દેશની સર્વોચ્ચ નિર્ણયક બોડી છે, જેમાં તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના નાણાં મંત્રીઓ કે પ્રતિનિધિઓ સામેલ હોય છે. આ બોડી દ્વારા લેવામાં આવતાં નિર્ણયો માત્ર ટેક્સ માળખા જ નહીં, પરંતુ કેન્દ્ર-રાજ્ય વચ્ચેના નાણાકીય સંતુલન માટે પણ મહત્વપૂર્ણ હોય છે. આ વખતે પણ રાજ્યોમાં એકતા દર્શાવતા સર્વાનુમતે લેવાયેલા આ નિર્ણયને ‘ફેડરલ કન્સેન્સસ’નું ઉત્તમ ઉદાહરણ માનવામાં આવી રહ્યું છે.
વિશ્લેષકો માને છે કે આ સુધારો માત્ર આર્થિક દ્રષ્ટિએ જ નહીં, પરંતુ રાજકીય દ્રષ્ટિએ પણ મહત્વપૂર્ણ છે. કારણ કે તહેવારોની સીઝન પહેલાં ટેક્સ ઘટાડાથી સામાન્ય વર્ગને સીધી રાહત મળશે અને મોંઘવારીનો દબાણ પણ થોડો ઘટશે. ઉપરાંત, લાંબા ગાળે આ માળખું Ease of Doing Business અને ગ્રાહક કેન્દ્રિત બજાર વ્યવસ્થા માટે મદદરૂપ બનશે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel