ભારતીય વિશિષ્ટ ઓળખ પ્રાધિકરણ (UIDAI) દ્વારા તાજેતરમાં જાહેર કરાયેલા મહત્વપૂર્ણ એલર્ટ અનુસાર, 7 વર્ષની ઉંમર પછી બાલ આધાર (Baal Aadhaar)માં જો બાળકોની બાયોમેટ્રિક માહિતી (જેમ કે ફિંગરપ્રિન્ટ અને આઈરિસ સ્કેન) અપડેટ કરવામાં નહીં આવે, તો તેમના આધાર નંબર અસથિર અથવા અયોગ્ય ઠરાવાઈ શકે છે, એટલે કે આધારકાર્યક્ષમ રહેશે નહીં. આ પગલું યુઆઈડીએઆઈ દ્વારા દેશમાં બાલ આધારના ડેટાને વધુ વિશ્વસનીય અને ટેકનિકલી મજબૂત બનાવવા માટે લેવામાં આવી રહેલું છે.
જ્યારે 5 વર્ષથી નીચેના બાળકો માટે આધાર કાર્ડ બનાવવામાં આવે છે, ત્યારે તેમની ફક્ત ફોટો, નામ, સરનામું અને જન્મ તારીખ જેવી ડેમોગ્રાફિક માહિતી જ લેવામાં આવે છે. તે સમયે બાયોમેટ્રિક માહિતી નહીં લેવાય એનું કારણ એ છે કે નાનપણમાં આ શારીરિક લક્ષણો સંપૂર્ણ વિકસિત હોતાં નથી. પરંતુ જેમ જેમ બાળક વધે છે, તેમ તેમ તેમના બાયોમેટ્રિક લક્ષણો પણ સ્થિર થવા લાગે છે. તેથી 5થી 7 વર્ષની વય વચ્ચે પ્રથમ બાયોમેટ્રિક અપડેટ ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યું છે અને તે મફતમાં કરવામાં આવે છે.
આ અપડેટ નહિ કરાવવાથી બાળકને શાળા પ્રવેશ, પ્રવેશ પરીક્ષાઓ, શિષ્યવૃત્તિ, આયુષ્માન કાર્ડ, DBT (ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર) વગેરે મહત્વપૂર્ણ સરકારની સેવાઓ મેળવવામાં વિલંબ કે મુશ્કેલી પડી શકે છે. UIDAI દ્વારા ખૂબ સ્પષ્ટતા સાથે કહ્યું છે કે આવા બાળકોના આધાર નંબર ‘અસ્થાયી અવસ્થામાં’ રાખવામાં આવશે અને તેનો ઉપયોગ સામાન્ય સેવાઓમાં અયોગ્ય ગણાશે.
બાળકોના આધાર બાયોમેટ્રિક અપડેટ કરવાની મફત પ્રક્રિયા:
- UIDAI ની સત્તાવાર વેબસાઇટ https://uidai.gov.in પર જાઓ.
- ‘My Aadhaar’ વિભાગ હેઠળ ‘Locate an Enrolment Center’ પર ક્લિક કરો.
- તમારી રાજ્ય, જિલ્લો, પિન કોડ દાખલ કરો.
- કેપ્ચા એન્ટર કરીને ‘Locate a Center’ પર ક્લિક કરો.
- તમને નજીકના આધાર સેવા કેન્દ્રો (Aadhaar Seva Kendra) ની યાદી મળશે.
- ત્યાં જઈને તમારું બાળક લઈને જાઓ અને ફોટો, ફિંગરપ્રિન્ટ અને આઈરિસ સ્કેન કરાવો.
શુલ્ક બાબત:
- 0-5 વર્ષ માટે: માત્ર ડેમોગ્રાફિક અપડેટ (ફોટો વગેરે) મફત.
- 5-7 વર્ષ માટે: બાયોમેટ્રિક અપડેટ ફરજિયાત અને મફત.
- 7-15 વર્ષ માટે: અપડેટ માટે ₹100 લાગશે.
- 15-17 વર્ષ માટે: બીજું અપડેટ મફત રહેશે.
જરૂરી દસ્તાવેજો:
- બાળકનું જન્મ પ્રમાણપત્ર અથવા શાળાનું ID કાર્ડ (જેમાં જન્મ તારીખ સ્પષ્ટ હોય).
- માતા કે પિતાનું માન્ય આધાર કાર્ડ (સાંકળાણ માટે).
અંતે, જો તમારું બાળક 7 વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરનું છે અને તેમનો આધાર કાર્ડ માત્ર બાલ આધાર છે તો, તરત નિકટવર્તી આધાર કેન્દ્રમાં જઈને બાયોમેટ્રિક અપડેટ કરાવવું ફરજિયાત અને અનિવાર્ય છે. જો સમયસર અપડેટ નહીં થાય તો આધાર નંબર અવરોધિત થઈ શકે છે અને પછી સેવાઓ મેળવવામાં અવરોધ આવે તેમ છે.
