ભારતના ડિજિટલ અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ક્ષેત્ર માટે એક ઐતિહાસિક જાહેરાત કરવામાં આવી છે. રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિમિટેડ (RIL) અને મેટા પ્લેટફોર્મ્સ (Meta Platforms Inc.) વચ્ચે ગુજરાતના જામનગરમાં વિશ્વસ્તરીય ડેટા સેન્ટર સ્થાપવા માટે વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી કરવામાં આવી છે. આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ રિલાયન્સ આગામી બે વર્ષમાં 168 મેગાવોટ ક્ષમતા ધરાવતું અદ્યતન ડેટા સેન્ટર વિકસાવશે, જેમાં ભવિષ્યમાં ક્ષમતા વધારવાનો વિકલ્પ પણ ઉપલબ્ધ રહેશે.
મેટા માટે ભારતમાં આ પ્રથમ “બિલ્ટ-ટુ-સુટ” ડેટા સેન્ટર સુવિધા હશે, જે ભારતને વૈશ્વિક AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર હબ તરીકે સ્થાપિત કરવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે.
Meta ભારતમાંથી લેશે AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સપોર્ટ
આ ભાગીદારી હેઠળ મેટા જામનગરમાં ઊભી થનારી સુવિધામાંથી ડેટા સેન્ટર ક્ષમતા ભાડે લેશે. આ મેટાના વૈશ્વિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિસ્તરણનો મહત્વપૂર્ણ ભાગ માનવામાં આવી રહ્યો છે.
મેટા અને રિલાયન્સ વચ્ચેની આ ભાગીદારી માત્ર ટેક્નોલોજી પૂરતી મર્યાદિત નહીં રહે પરંતુ કનેક્ટિવિટી, ડિજિટલ કોમર્સ, AI સંશોધન અને નવીનતાના ક્ષેત્રમાં પણ નવા અવસરો ઊભા કરશે. ભારત જેવા ઝડપથી વિકસતા ડિજિટલ બજારમાં આ સહયોગને એક મોટા માઈલસ્ટોન તરીકે જોવામાં આવી રહ્યો છે.
ડિઝાઇનથી લઈને ઓપરેશન સુધીની જવાબદારી RIL સંભાળશે
કરાર મુજબ ડેટા સેન્ટરના સમગ્ર જીવનચક્ર દરમિયાન ડિઝાઇન, નિર્માણ, વીજ પુરવઠો, નેટવર્ક કનેક્ટિવિટી, ઓપરેશન અને મેનેજમેન્ટ સહિતની તમામ એન્ડ-ટુ-એન્ડ સેવાઓ રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ દ્વારા પૂરી પાડવામાં આવશે.
આ પ્રોજેક્ટ સાથે રિલાયન્સ ભારતમાં હાઇપરસ્કેલ AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે “સિંગલ-વિન્ડો સોલ્યુશન પ્રોવાઇડર” તરીકે પોતાની સ્થિતિ વધુ મજબૂત બનાવશે.
જામનગર કેમ બન્યું ડેટા સેન્ટર માટે પ્રથમ પસંદગી?
ગુજરાતનું વ્યૂહાત્મક સ્થાન આ પ્રોજેક્ટ માટે સૌથી મોટો ફાયદો સાબિત થયું છે. જામનગર પાસે વિશાળ સ્તરે ડેટા સેન્ટર ઓપરેશન માટે જરૂરી તમામ સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ છે.
આમાં રિન્યુએબલ એનર્જી (પુનઃપ્રાપ્ય ઊર્જા), પૂરતું પાણી, પશ્ચિમ ભારતના સબમરીન કેબલ લેન્ડિંગ સ્ટેશનની નજીકતા અને જિયોના વ્યાપક ફાઇબર નેટવર્કનો સમાવેશ થાય છે.
ખાસ વાત એ છે કે આ ડેટા સેન્ટર સંપૂર્ણપણે રિન્યુએબલ એનર્જી દ્વારા સંચાલિત થશે અને તેના કુલિંગ માટે દરિયાના પાણીના ડિસેલિનેશન પ્લાન્ટમાંથી મેળવાયેલા પાણીનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે.
AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે ભારતનું વૈશ્વિક કેન્દ્ર બનવાનો માર્ગ
આ પ્રોજેક્ટ ભારત સરકારની ડિજિટલ અને AI આધારિત વિકાસ નીતિઓ સાથે સંપૂર્ણપણે સુસંગત છે. સરકાર ડેટા સેન્ટરોને રાષ્ટ્રીય વ્યૂહાત્મક માળખાના ભાગરૂપે વિકસાવવા માટે પ્રોત્સાહન આપી રહી છે.
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ પ્રોજેક્ટના કારણે ભારત વૈશ્વિક AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર રોકાણ માટે વધુ આકર્ષક ગંતવ્ય બની શકે છે અને દેશને AI ક્ષેત્રમાં વૈશ્વિક નેતૃત્વ તરફ આગળ વધારશે.
મુકેશ અંબાણી: ભારત AI ક્રાંતિનું નેતૃત્વ કરવા તૈયાર
રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝના ચેરમેન અને મેનેજિંગ ડિરેક્ટર મુકેશ અંબાણીએ જણાવ્યું હતું કે, “મેટા સાથેની આ ભાગીદારી ભારતના ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે પરિવર્તનશીલ ક્ષણ છે. મેટા જેવા વૈશ્વિક ટેક્નોલોજી નેતા માટે ભારતનું પ્રથમ બિલ્ટ-ટુ-સુટ ડેટા સેન્ટર બનાવવું એ દર્શાવે છે કે ભારત વૈશ્વિક AI ક્રાંતિમાં નેતૃત્વ કરવા માટે તૈયાર છે.”
તેમણે ઉમેર્યું કે જામનગર ભવિષ્યમાં હાઇપરસ્કેલ AI કમ્પ્યુટિંગ માટે વિશ્વના મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્રોમાંનું એક બનશે.
માર્ક ઝકરબર્ગ: ભારતમાં રોકાણ વધારવા માટે ગર્વ અનુભવું છું
મેટાના સ્થાપક અને CEO માર્ક ઝકરબર્ગે જણાવ્યું હતું કે, “ભારતમાં અમારા પ્રથમ AI-સક્ષમ ડેટા સેન્ટર માટે રિલાયન્સ સાથે ભાગીદારી કરતા અમને ગર્વ છે. જામનગરમાં ઊભી થનારી આ વિશ્વસ્તરીય સુવિધા માત્ર ભારતમાં અમારા લાંબા ગાળાના રોકાણને મજબૂત નહીં બનાવે, પરંતુ અમારા વૈશ્વિક AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને પણ નવી ઊંચાઈ આપશે.”
તેમણે જણાવ્યું કે ભારત AI અને ડિજિટલ ઇનોવેશન માટે વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ બજારોમાંનું એક બની રહ્યું છે.
ગુજરાત માટે ઐતિહાસિક રોકાણ
જામનગરમાં બનનાર આ મેગા ડેટા સેન્ટર પ્રોજેક્ટ માત્ર ગુજરાત માટે જ નહીં પરંતુ સમગ્ર ભારત માટે ટેક્નોલોજી અને ડિજિટલ અર્થતંત્રના ક્ષેત્રમાં ઐતિહાસિક રોકાણ સાબિત થઈ શકે છે.
આ પ્રોજેક્ટ દ્વારા રોજગારીની નવી તકો ઊભી થશે, સ્થાનિક અર્થતંત્રને વેગ મળશે અને ગુજરાત વૈશ્વિક ડેટા સેન્ટર અને AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર મેપ પર વધુ મજબૂત સ્થાન મેળવશે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel