પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા તણાવ વચ્ચે ભારત માટે એક મહત્વપૂર્ણ અને રાહતભર્યા સમાચાર સામે આવ્યા છે. ભારતના વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર અને ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચી વચ્ચે થયેલી ટેલિફોનિક વાતચીત બાદ ઈરાને ભારતીય તેલ ટેન્કરોને હોર્મુઝની સામુદ્રધુની માંથી સુરક્ષિત રીતે પસાર થવાની મંજૂરી આપી છે.
પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષ અને વધતા તણાવ વચ્ચે આ નિર્ણય ભારત માટે ખૂબ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે, કારણ કે આ માર્ગ ભારતની ઊર્જા સુરક્ષા માટે અત્યંત જરૂરી છે.
ઊર્જા સુરક્ષા માટે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનું મહત્વ
હોર્મુઝની સામુદ્રધુની વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ વેપાર માર્ગોમાંનો એક છે. આ માર્ગ દ્વારા વૈશ્વિક સ્તરે મોટી માત્રામાં ક્રૂડ ઓઇલ અને કુદરતી ગેસનો પુરવઠો થાય છે. ભારત સહિત ઘણા દેશો માટે મધ્યપૂર્વમાંથી આવતું તેલ આ જ માર્ગ દ્વારા પહોંચે છે. તેથી જો આ માર્ગ બંધ થાય અથવા શિપિંગ પર પ્રતિબંધ આવે તો વૈશ્વિક ઊર્જા પુરવઠા પર મોટી અસર પડી શકે છે.
જયશંકરની રાજદ્વારી પહેલ
સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર અને ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચી વચ્ચે થયેલી ચર્ચાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય દરિયાઈ વેપાર માર્ગોને ખુલ્લા રાખવાનો હતો. આ ચર્ચા બાદ ઈરાને ભારતીય તેલ ટેન્કરોને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી સુરક્ષિત રીતે પસાર થવાની ખાસ મંજૂરી આપી છે. આ પગલું ભારત માટે મહત્વપૂર્ણ રાજદ્વારી સફળતા તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે.
અન્ય વૈશ્વિક શક્તિઓ સાથે પણ ચર્ચા
ભારતે માત્ર ઈરાન સાથે જ નહીં પરંતુ અન્ય મોટી વૈશ્વિક શક્તિઓ સાથે પણ આ મુદ્દે ચર્ચા કરી છે.
વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર એ રશિયાના વિદેશ મંત્રી સેર્ગેઈ લવરોવ અને ફ્રાન્સના વિદેશ મંત્રી જીન-નોએલ બારોટ સાથે પણ વાતચીત કરી હતી.
આ ચર્ચાઓનો મુખ્ય હેતુ દરિયાઈ વેપાર માર્ગોને ખુલ્લા રાખવો અને વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઇનમાં કોઈ મોટો વિક્ષેપ ન આવે તેની ખાતરી કરવી હતો.
અમેરિકા, યુરોપ અને ઇઝરાયલના જહાજો પર પ્રતિબંધ યથાવત
ઈરાને ભારતને આ ખાસ છૂટ એવા સમયે આપી છે જ્યારે અમેરિકા, યુરોપ અને ઇઝરાયલ સાથે જોડાયેલા જહાજો પર હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં કડક નિયંત્રણો લાગુ છે.
ઈરાને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે અમેરિકા, યુરોપ અને ઇઝરાયલ સાથે જોડાયેલા જહાજો પરના પ્રતિબંધો હાલ ચાલુ રહેશે, પરંતુ ભારતીય ટેન્કરોને સુરક્ષિત રીતે પસાર થવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.
શિપિંગ ટ્રાફિકમાં ભારે ઘટાડો
હાલની પરિસ્થિતિમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં શિપિંગ ટ્રાફિકમાં લગભગ 90 ટકા સુધી ઘટાડો નોંધાયો હોવાનું માનવામાં આવે છે. અનેક દેશોના તેલ ટેન્કરો આ વિસ્તારમાં અટવાઈ ગયા છે.
આ સ્થિતિમાં ભારતને મળેલી આ છૂટને ભારતની સક્રિય અને સંતુલિત વિદેશ નીતિની મોટી સફળતા તરીકે જોવામાં આવી રહી છે.
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ દર્શાવે છે કે તણાવભર્યા આંતરરાષ્ટ્રીય માહોલમાં પણ ભારત તમામ પક્ષો સાથે સંવાદ રાખીને પોતાના રાષ્ટ્રીય હિતોને સુરક્ષિત રાખવામાં સફળ રહ્યું છે. ઊર્જા સુરક્ષા અને વૈશ્વિક વેપાર માર્ગોની સુરક્ષા માટે ભારતની આ રાજદ્વારી પહેલને મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
