ઓપરેશન સિંદૂર બાદ ગુજરાતમાં જૈશ-એ-મોહમ્મદ સાથે કથિત રીતે જોડાયેલા અલગ-અલગ મોડ્યુલ સક્રિય થવાના દાવાઓ વચ્ચે ગુજરાત એન્ટી ટેરરિઝમ સ્ક્વૉડ સતત કાર્યવાહી કરી રહી છે. ગુજરાત ATSના જણાવ્યા મુજબ કેન્દ્રીય સુરક્ષા એજન્સીઓ અને અન્ય રાજ્યોની પોલીસ સાથે સંકલન કરીને સંભવિત આતંકી મોડ્યુલને કોઈ ઘટનાને અંજામ આપે તે પહેલાં જ ઝડપી લેવામાં આવી રહ્યા છે. આ દરમિયાન સૌથી મોટો સવાલ એ ઊભો થયો છે કે શું ગુજરાત આતંકી સંગઠનો માટે સોફ્ટ ટાર્ગેટ બની રહ્યું છે કે પછી વધતી ધરપકડો એ ATSની મજબૂત અને પ્રોએક્ટિવ કામગીરીનું પરિણામ છે.
ગુજરાત ATSના DIG સુનીલ જોશીએ દાવો કર્યો છે કે ગુજરાત આતંકવાદીઓ માટે સેફ સ્ટેટ બની રહ્યું નથી. તેમના જણાવ્યા પ્રમાણે ATS માત્ર ગુજરાતમાં જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર દેશમાં શંકાસ્પદ આતંકી નેટવર્ક વિરુદ્ધ કાર્યવાહી કરે છે. અગાઉ અમદાવાદમાંથી ઝડપાયેલા પાંચ આરોપીઓ બાંગ્લાદેશી નાગરિકો હતા, જ્યારે રાજકોટમાંથી પકડાયેલા ચાર શખસ પશ્ચિમ બંગાળના હોવાનું સામે આવ્યું હતું. એક અન્ય કાર્યવાહીમાં પકડાયેલા પાંચ આરોપીઓ પૈકી ચાર કાશ્મીરના અને એક યુવતી ગુજરાતની હતી. હરિયાણામાંથી ઉત્તર પ્રદેશના એક શખસની ધરપકડ પણ ગુજરાત ATSની ટીમે કરી હતી.
DIG સુનીલ જોશીના જણાવ્યા મુજબ ફેબ્રુઆરી 2023થી જુલાઈ 2026 સુધીના લગભગ 42 મહિનાના સમયગાળામાં ગુજરાત ATSએ વિવિધ આતંકવાદી કેસોમાં કુલ 42 આરોપીઓને ઝડપી પાડ્યા છે. તેમનું કહેવું છે કે આ કોઈ 10થી 12 વર્ષનો લાંબો ગાળો નથી, પરંતુ ટૂંકા સમયમાં અનેક મોડ્યુલનો પર્દાફાશ કરવામાં આવ્યો છે. ATSનું કામ એ રીતે ગોઠવવામાં આવે છે કે શંકાસ્પદ લોકો હુમલો, વિસ્ફોટ અથવા અન્ય આતંકી ઘટનાને અંજામ આપે તે પહેલાં જ તેમને કાયદાના સકંજામાં લેવામાં આવે.
3 અને 17 જુલાઈની કાર્યવાહીમાં 13 આરોપી ઝડપાયા
3 જુલાઈ 2026ના રોજ ગુજરાત ATSએ જૈશ-એ-મોહમ્મદ સાથે કથિત રીતે જોડાયેલા આઠ આરોપીઓની ધરપકડ કરી હતી. આપેલી માહિતી મુજબ આઠ પૈકી પાંચ પાલનપુર અને ત્રણ સિદ્ધપુરના હોવાનું જણાવાયું છે. ત્યારબાદ 17 જુલાઈએ વધુ પાંચ લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. તેમાં ત્રણ સિદ્ધપુરના, એક પાટણ જિલ્લાના સરસ્વતી તાલુકાનો અને એક વડગામનો હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.
આ રીતે જુલાઈ મહિનાની બે મોટી કાર્યવાહીમાં કુલ 13 લોકો ઝડપાયા હતા. તપાસ એજન્સીનો આરોપ છે કે આ આરોપીઓ ગુજરાતમાં જૈશ-એ-મોહમ્મદનું સ્થાનિક નેટવર્ક ઊભું કરવા, નવા સભ્યોને સંગઠન સાથે જોડવા અને કેટલાક યુવાનોને કટ્ટરપંથી વિચારધારા તરફ વાળવા માટે સક્રિય હતા.
દરેક મોડ્યુલની અલગ મોડસ ઓપરેન્ડી
ગુજરાતમાં અત્યાર સુધી પકડાયેલા તમામ આતંકી મોડ્યુલ એકસરખી પદ્ધતિથી કામ કરતા હોવાનું સામે આવ્યું નથી. ATS અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ દરેક મોડ્યુલની મોડસ ઓપરેન્ડી અલગ રહી છે. જોકે એક સામાન્ય બાબત એવી જોવા મળી છે કે દરેક નેટવર્કમાં ધીમે-ધીમે સભ્યોની સંખ્યા વધારવાનો અને વધુ લોકોને જોડવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવતો હતો.
નવેમ્બર 2025માં પકડાયેલા ત્રણ આરોપીઓ પર અત્યંત ઝેરી રાઇસિન તૈયાર કરવાનો અને પાણીમાં ઝેર ભેળવી નુકસાન પહોંચાડવાની યોજના બનાવવાનો આરોપ હતો. 3 જુલાઈ 2026ના રોજ ઝડપાયેલા આઠ આરોપીઓ પર બોમ્બ વિસ્ફોટની તૈયારી કરવાનો આરોપ છે. ઓપરેશન સિંદૂર દરમિયાન સાયબર ટેરર સંબંધિત કેટલાક કેસમાં પણ ધરપકડ થઈ હતી, જેમાં સંવેદનશીલ માહિતી લીક કરવાનો આરોપ હતો. આથી તપાસ એજન્સીઓ માને છે કે તમામ મોડ્યુલ એક જ પ્રકારનું કામ કરતા નથી.
ગુજરાતની જનતાએ ગભરાવાની જરૂર નથી: ATS
DIG સુનીલ જોશીએ દાવો કર્યો છે કે ગુજરાતના લોકોને ગભરાવાની જરૂર નથી. તેમના જણાવ્યા મુજબ રાજ્ય ATS, કેન્દ્રીય તપાસ એજન્સીઓ અને અન્ય સુરક્ષા વિભાગો એકબીજા સાથે સતત માહિતીની આપ-લે કરે છે. શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિઓ પર લાંબા સમય સુધી નજર રાખીને યોગ્ય સમયે કાર્યવાહી કરવામાં આવે છે.
તેમનું કહેવું છે કે કોઈ આતંકી ઘટના બને તે પહેલાં જ આરોપીઓ ઝડપાઈ રહ્યા છે તે ગુજરાત ATS અને અન્ય સુરક્ષા એજન્સીઓની સફળતા દર્શાવે છે. આ પ્રકારની કાર્યવાહીથી લોકોનો સુરક્ષા એજન્સીઓ પર ભરોસો વધવો જોઈએ. જોકે નાગરિકોએ પણ અજાણ્યા સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ, શંકાસ્પદ લોકો, વિસ્ફોટક સામગ્રીની ખરીદી અથવા સંવેદનશીલ સ્થળોની શંકાસ્પદ રેકી અંગે તાત્કાલિક પોલીસને જાણ કરવી જોઈએ.
શું ગુજરાતને ખાસ ટાર્ગેટ કરવામાં આવી રહ્યું છે?
ગુજરાતમાં સતત સામે આવતા કથિત આતંકી મોડ્યુલને કારણે સવાલ ઊભો થઈ રહ્યો છે કે શું રાજ્યને જાણીજોઈને નિશાન બનાવવામાં આવી રહ્યું છે. એક વિશ્લેષણ પ્રમાણે ગુજરાત વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનું ગૃહરાજ્ય હોવાને કારણે આતંકી સંગઠનો માટે રાજકીય અને પ્રતીકાત્મક મહત્વ ધરાવી શકે છે.
નરેન્દ્ર મોદી ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી હતા ત્યારે તેઓ જાહેર સભાઓમાં ગુજરાતની ધરતી પર આતંકવાદને પગ ન મૂકવા દેવાની વાત કરતા હતા. હવે ગુજરાત વિકાસ, ઉદ્યોગ, બંદરો, રિફાઇનરી, ધાર્મિક સ્થળો અને વ્યૂહાત્મક મહત્ત્વના પ્રોજેક્ટને કારણે દેશના અગત્યના રાજ્યોમાં સામેલ છે. આવી સ્થિતિમાં રાજ્યમાં અસ્થિરતા ઊભી કરવાનો પ્રયાસ આતંકી સંગઠનો માટે પ્રચારાત્મક હેતુ પૂરો કરી શકે છે. જોકે ગુજરાતને ખાસ ટાર્ગેટ કરવાની સીધી અને અંતિમ પુષ્ટિ તપાસ એજન્સીઓના પુરાવા પછી જ થઈ શકે.
ઓપરેશન સિંદૂર બાદ મસૂદ અઝહર કનેક્શનનો દાવો
આપેલી માહિતી મુજબ ઓપરેશન સિંદૂર દરમિયાન જૈશ-એ-મોહમ્મદના નેતા મસૂદ અઝહરના નેટવર્ક અને તેના ઠેકાણાઓને મોટું નુકસાન થયું હતું. તેના પરિવારના સભ્યોનાં મોત થયાનો પણ દાવો કરવામાં આવ્યો છે. આ બાદ જૈશ ભારતમાં નવા મોડ્યુલ સક્રિય કરીને કોઈ મોટી ઘટનાની યોજના બનાવી રહ્યું હોવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
ગુજરાતમાં ‘દારૂલ ઇસ્લામ ગુજરાત જૈશ-એ-મોહમ્મદ’ નામની તન્જિમ અથવા સંગઠન ઊભું કરવાનો પ્રયાસ થયો હોવાનો ATSનો દાવો છે. ‘તન્જિમ’ ઊર્દૂ શબ્દ છે, જેનો અર્થ સંગઠન થાય છે. તપાસ મુજબ આ નેટવર્ક સાથે જોડાયેલા સભ્યો પોતાના વિસ્તારમાં નવા લોકોની ભરતી, બ્રેઈનવોશ અને જૈશની વિચારધારાના પ્રચાર માટે કામ કરતા હતા. જોકે સંગઠન વધુ શક્તિશાળી બને તે પહેલાં જ ATSએ કાર્યવાહી કરી હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.
રાઇસિન કાવતરામાં ત્રણની ધરપકડ
નવેમ્બર 2025માં ગુજરાત ATSએ કથિત રાઇસિન કાવતરામાં ત્રણ લોકોની ધરપકડ કરી હતી. તેમાં હૈદરાબાદનો અહમદ મોઇનુદ્દીન નામનો વ્યક્તિ સામેલ હતો, જેણે ચીનમાં મેડિકલ અભ્યાસ કર્યો હોવાનું જણાવાયું છે. તેની સાથે ઉત્તર પ્રદેશના શામલીનો આઝાદ શેખ અને લખીમપુર ખીરીનો મોહમ્મદ સોહૈલ ખાન પણ પકડાયો હતો.
ATS અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ આ આરોપીઓનો સંબંધ ઇસ્લામિક સ્ટેટ ખોરાસાન પ્રોવિન્સ એટલે કે ISKP સાથે હોવાની તપાસ ચાલી હતી. આ સંગઠન ઓછા ખર્ચે વધુ નુકસાન પહોંચાડી શકાય તેવી પદ્ધતિઓ શોધતું હોવાનું માનવામાં આવે છે. આ પ્રકારના મોડ્યુલમાં એક જ શહેરમાં રહેલા લોકો પણ એકબીજાને ઓળખતા નથી અને માત્ર વિદેશી હેન્ડલરના સંપર્કમાં રહે છે. જરૂર પડે ત્યારે જ તેમને એકબીજાનો સંપર્ક કરાવવામાં આવે છે.
પાકિસ્તાની હેન્ડલર અને ત્રણ લાખના ફંડિંગનો આરોપ
3 જુલાઈએ ઝડપાયેલા આરોપીઓ ગુજરાતમાં જૈશનું નેટવર્ક મજબૂત કરવા માટે કામ કરતા હોવાનો આરોપ છે. તેમને આશરે ત્રણ લાખ રૂપિયાનું ફંડિંગ મળ્યું હોવાનું પણ તપાસમાં સામે આવ્યું હોવાનું જણાવાયું છે. આ નેટવર્કના સભ્યો પાકિસ્તાનમાં રહેલા ‘અબ્દુલ્લા સાહબ’ નામના હેન્ડલરના સંપર્કમાં હોવાનો દાવો છે.
આરોપીઓએ વડોદરામાં પણ એક વ્યક્તિ સાથે બેઠક કરી હોવાનું જણાવાયું છે. પકડાયેલા કેટલાક લોકો મદરેસામાં અભ્યાસ કરતા અથવા ભણાવતા હોવાનું સામે આવ્યું છે. તેમની પાસેથી મોબાઇલ ફોન અને જૈશ-એ-મોહમ્મદ સાથે સંબંધિત કથિત સાહિત્ય પણ જપ્ત કરવામાં આવ્યું હતું.
ગનપાઉડર અને ટાઇમર ડિવાઇસની તપાસ
પ્રથમ આઠ આરોપીઓની પૂછપરછ દરમિયાન વધુ પાંચ શંકાસ્પદ લોકોના નામ સામે આવ્યા હતા. ત્યારબાદ ATSએ સિદ્ધપુર, વડગામ અને અન્ય વિસ્તારોમાંથી પાંચ લોકોની ધરપકડ કરી હતી. તપાસ એજન્સીનો આરોપ છે કે આ લોકો ગનપાઉડર બનાવવા માટે પોટેશિયમ નાઇટ્રેટ અને સલ્ફર જેવી સામગ્રી ઓનલાઈન તથા સ્થાનિક બજારમાંથી ખરીદતા હતા.
તેમણે ટાઇમર ડિવાઇસ પણ મેળવ્યું હોવાનું અને ટાઇમ બોમ્બ બનાવવાનો પ્રયોગ કર્યો હોવાનું જણાવાયું છે. મુખ્ય સૂત્રધાર ગણાતા મોહમ્મદ અમીન પાસેથી બોમ્બ બનાવવાની સામગ્રી મળી હોવાનો દાવો છે. આરોપી મોહમ્મદ અયુબ કડીવાલાએ આ સામગ્રીની મદદથી ટાઇમ બોમ્બ બનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો, પરંતુ તે સફળ થયો નહોતો.
જૈશનું સાહિત્ય અને કરાચીથી પ્રકાશિત પુસ્તકો
પકડાયેલા આરોપીઓ પાસેથી ઊર્દૂ અને અરબી ભાષામાં લખાયેલું કથિત જૈશ સાહિત્ય મળી આવ્યું હતું. એક પુસ્તકના મુખપૃષ્ઠ પર મદીના સ્થિત મસ્જિદ-એ-નબવીનો લીલો ગુંબજ અને મિનારા દર્શાવવામાં આવ્યા હતા. પુસ્તકના સંકલનકર્તા તરીકે ‘મુહમ્મદ મસૂદ અલ-અઝહરી’ નામ લખાયેલું હોવાનું જણાવાયું છે, જેને મસૂદ અઝહર સાથે જોડવામાં આવી રહ્યું છે.
અન્ય એક પુસ્તકના કવર પર ગાઝા, વૈશ્વિક રાજકારણ અને ધાર્મિક સંદર્ભ સાથે જોડાયેલી સામગ્રી દર્શાવવામાં આવી હતી. તેમાં ‘મદીના મદીના’, ‘આઓ ચલેં રુજૂ ઇલલ્લાહ’, ‘ગાઝાની લહેરો’ અને ‘ફિરઔન ઔર ઉસ કી ચાલ’ જેવા શબ્દો લખાયેલા હોવાનું જણાવાયું છે.
ત્રીજું પુસ્તક અફઘાનિસ્તાનના ઇતિહાસ અને ત્યાં થયેલા જેહાદ પર આધારિત હોવાનું કહેવાય છે. તેના પર ‘જેહાદ-એ-અફઘાનિસ્તાન કી અનકહી દાસ્તાન’ શીર્ષક અને લેખક તરીકે મૌલાના મુફ્તી મુહમ્મદ રફી ઉસ્માનીનું નામ લખેલું હોવાનું જણાવાયું છે. પુસ્તક કરાચીના ‘ઇદારતુલ મઆરિફ’ પ્રકાશન દ્વારા પ્રકાશિત હોવાનું સામે આવ્યું છે.
2026માં ATSની અલગ-અલગ કાર્યવાહી
26 જાન્યુઆરી 2026ના રોજ ગુજરાત ATSએ નવસારી જિલ્લાના ચારપુલ વિસ્તારમાંથી ફૈઝાન શેખ નામના શખસની ધરપકડ કરી હતી. તે ઉત્તર પ્રદેશના રામપુર જિલ્લાનો રહેવાસી હોવાનું અને જૈશ-એ-મોહમ્મદ તથા અલ-કાયદાની કટ્ટરપંથી વિચારધારાથી પ્રભાવિત હોવાનો આરોપ છે. તેના પર ચોક્કસ સમુદાયને નિશાન બનાવી હુમલો કરવાની યોજના બનાવવાનો પણ આરોપ છે.
17 ફેબ્રુઆરીએ ગુજરાતના પોરબંદર કિનારાથી લગભગ 140 નોટિકલ માઇલ દૂર ગુજરાત ATS અને ભારતીય કોસ્ટ ગાર્ડે સંયુક્ત કાર્યવાહી કરી હતી. એક ઈરાની સ્પીડબોટમાંથી 203 કિલોગ્રામ શંકાસ્પદ રસાયણિક પદાર્થ જપ્ત કરવામાં આવ્યો હતો. બે ઈરાની નાગરિકોની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. પદાર્થનું ચોક્કસ સ્વરૂપ જાણવા ફોરેન્સિક તપાસ હાથ ધરાઈ હતી.
26 ફેબ્રુઆરીએ અમદાવાદમાંથી રહેમત અલી શેખની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. તે પાકિસ્તાન-પંજાબ સરહદ પારથી હેરોઈન, હેન્ડ ગ્રેનેડ અને પિસ્તોલની દાણચોરી સાથે જોડાયેલા કેસમાં વોન્ટેડ હોવાનું જણાવાયું હતું. તેને રખિયાલની એક ફેક્ટરીમાંથી ઝડપી પાડવામાં આવ્યો હતો.
એપ્રિલ 2026માં પાટણ જિલ્લાના સિદ્ધપુરના ઇરફાન કાલેખાન પઠાણ અને મુંબઈના મુર્શીદ ઝાહિદ અખ્તર શેખની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. બંને પર ‘ગઝવા-એ-હિંદ’ નામનું સંગઠન ઊભું કરવાની યોજના, યુવકોની ભરતી, હથિયાર ચલાવવાની તાલીમ અને વિસ્ફોટક બનાવવાની યોજના સાથે જોડાયેલા આરોપ મૂકવામાં આવ્યા હતા.
14 મે 2026ના રોજ મુન્દ્રા સ્થિત કન્ટેનર ફેસિલિટેશન સ્ટેશનમાંથી આશરે 196.2 કિલોગ્રામ શંકાસ્પદ કેપ્ટાગોન પાવડર જપ્ત કરવામાં આવ્યો હતો. આ કન્ટેનર સીરિયાથી ઘેટાંનું ઊન હોવાનું જાહેર કરીને લાવવામાં આવ્યું હોવાનો દાવો છે. તપાસ એજન્સીઓના જણાવ્યા મુજબ આ માલ ગલ્ફ અને મધ્ય પૂર્વના દેશોમાં મોકલવાનો હતો.
ગુજરાત ATSની સ્ટ્રેટેજી કેવી રીતે કામ કરે છે?
ગુજરાત ATSની કામગીરી મુખ્યત્વે ટેક્નિકલ સર્વેલન્સ, માનવ બાતમી, સોશિયલ મીડિયા મોનિટરિંગ, મોબાઇલ લોકેશન, નાણાકીય વ્યવહારની તપાસ અને આંતરરાજ્ય સંકલન પર આધારિત છે. શંકાસ્પદ વ્યક્તિઓના વિદેશી હેન્ડલર સાથેના સંપર્ક, ઓનલાઈન કટ્ટરપંથી સાહિત્યના પ્રસાર અને વિસ્ફોટક સામગ્રીની ખરીદી પર નજર રાખવામાં આવે છે.
ATS અન્ય રાજ્યની પોલીસ, NIA, ઇન્ટેલિજન્સ બ્યૂરો, કેન્દ્રીય સુરક્ષા એજન્સીઓ અને કોસ્ટ ગાર્ડ જેવી સંસ્થાઓ સાથે મળીને કાર્યવાહી કરે છે. શંકાસ્પદ મોડ્યુલની હુમલો કરવાની ક્ષમતા વિકસે તે પહેલાં જ તેને તોડી પાડવાની રણનીતિ અપનાવવામાં આવે છે.
આ સમગ્ર કાર્યવાહીથી એ સ્પષ્ટ થાય છે કે ગુજરાત આતંકી સંગઠનો માટે સોફ્ટ સ્ટેટ બન્યું છે તેવો સીધો નિષ્કર્ષ કાઢવો યોગ્ય નથી. વધતી ધરપકડો જોખમની હાજરી દર્શાવે છે, પરંતુ સાથે એ પણ દર્શાવે છે કે સુરક્ષા એજન્સીઓ સતત સતર્ક રહી મોડ્યુલને શરૂઆતના તબક્કામાં જ પકડી રહી છે.
તમામ આરોપો તપાસ એજન્સીઓના દાવા અને પ્રાથમિક તપાસ પર આધારિત છે. ધરપકડ કરાયેલા લોકો દોષિત છે કે નહીં તેનો અંતિમ નિર્ણય અદાલતી પ્રક્રિયા બાદ જ થશે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel