ભારતનું મહત્વાકાંક્ષી 5th જનરેશન એડવાન્સ્ડ મલ્ટી-રોલ કોમ્બેટ એરક્રાફ્ટ (AMCA) પ્રોજેક્ટ હવે નિર્ણાયક તબક્કે પહોંચી ગયું છે. આ અદ્યતન સ્ટેલ્થ ફાઇટર જેટ વિકસાવવા માટે દેશની સાત મોટી સંરક્ષણ કંપનીઓએ બિડ સબમિટ કરી છે. જેમાં હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડ (HAL), લાર્સન એન્ડ ટુબ્રો (L&T), અદાણી ડિફેન્સ, ટાટા એડવાન્સ્ડ સિસ્ટમ્સ લિમિટેડ (TASL), કલ્યાણી સ્ટ્રેટેજિક સિસ્ટમ્સ અને બે અન્ય ખાનગી ક્ષેત્રની દિગ્ગજ કંપનીઓનો સમાવેશ થાય છે. આ તમામ કંપનીઓ ડિફેન્સ રિસર્ચ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓર્ગેનાઇઝેશન (DRDO) અને એરોનોટિકલ ડેવલપમેન્ટ એજન્સી (ADA) સાથે મળીને આ પ્રોજેક્ટ પર કામ કરવા માંગે છે. ADA દ્વારા જાહેર કરાયેલ એક્સપ્રેશન ઓફ ઈન્ટરેસ્ટ (EoI) 30 સપ્ટેમ્બરે પૂર્ણ થયું હતું અને હવે બિડનું મૂલ્યાંકન શરૂ થશે. આ પ્રક્રિયાનું નેતૃત્વ ડૉ. એ. શિવથનુ પિલ્લઈ કરી રહ્યા છે, જેઓ બ્રહ્મોસ મિસાઈલ કાર્યક્રમના મુખ્ય સર્જકોમાંના એક ગણાય છે. તેમની આગેવાની હેઠળ સમિતિ ટેકનિકલ અને વાણિજ્યિક દરખાસ્તોનું મૂલ્યાંકન કરશે અને ખાતરી કરશે કે પસંદ થયેલી કંપનીઓ પાસે અત્યાધુનિક ઉત્પાદન ક્ષમતા અને વૈશ્વિક સ્તરની કુશળતા છે.
આ પ્રોજેક્ટને ભારતનો અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો લશ્કરી સંશોધન અને વિકાસ પ્રયાસ માનવામાં આવી રહ્યો છે, કારણ કે AMCA પ્રોગ્રામ માટે અંદાજિત ₹15,000 કરોડનું વિશાળ બજેટ ફાળવવામાં આવ્યું છે. આ ફંડનો ઉપયોગ પ્રોટોટાઇપ એરક્રાફ્ટની ડિઝાઇન, એન્જિનિયરિંગ, અને નિર્માણ માટે કરવામાં આવશે. સફળ ફ્લાઇટ ટ્રાયલ અને માન્યતા બાદ સરકાર દ્વારા શરૂઆતમાં 120 જેટ વિમાનો માટે ઓર્ડર આપવાનો વિચાર છે. માત્ર આ શરૂઆત જ નહીં, પરંતુ આગામી બે દાયકાઓમાં વધુ અદ્યતન વર્ઝન બહાર પાડીને ઉત્પાદનનું પ્રમાણ લાખો કરોડ રૂપિયાના સ્તરે પહોંચી શકે છે, જે તેને અત્યાર સુધીના સૌથી મોટા રક્ષણ કરારોમાંના એક તરીકે સ્થાપિત કરશે.
ADAના ઈઓઆઈ અનુસાર પસંદ થયેલી વિકાસ ભાગીદાર કંપનીઓને 8 વર્ષમાં પૂર્ણ સક્ષમ પ્રોટોટાઇપ પૂરી પાડવાની રહેશે. આથી 2030ની શરૂઆતમાં પ્રથમ ફ્લાઇટની અપેક્ષા છે, જ્યારે 2035 સુધીમાં સીરિયલ ઉત્પાદન શરૂ થશે. આ પ્રોજેક્ટ ભારત માટે માત્ર ટેક્નોલોજીકલ જ નહીં પરંતુ વ્યૂહાત્મક રીતે પણ માઈલસ્ટોન સાબિત થશે, કારણ કે તે ભારતને અમેરિકાના F-35, રશિયાના Su-57 અને ચીનના J-20 જેવા અદ્યતન સ્ટેલ્થ ફાઇટર જેટ્સની લીગમાં સ્થાન અપાવશે.
ગયા અઠવાડિયે બેલ (BEL) અને L&Tએ પણ વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીની જાહેરાત કરી હતી જેથી ભારતીય વાયુસેનાના AMCA કાર્યક્રમને ટેકો મળી શકે. આ સહકારથી રડાર સિસ્ટમ્સ, અદ્યતન સેન્સર્સ અને એવિઓનિક્સ જેવા મહત્વપૂર્ણ ટેક્નોલોજીકલ ઘટકોના વિકાસમાં ઝડપી પ્રગતિ થશે. જો આ સમયરેખા અનુસાર કાર્ય થયું તો AMCA પ્રોજેક્ટ માત્ર ભારતની વાયુસેનાને 21મી સદીનું અદ્યતન શસ્ત્ર આપશે નહિ, પરંતુ ભારતને વૈશ્વિક સંરક્ષણ ક્ષેત્રમાં આત્મનિર્ભર બનાવવા માટેનું મહત્વપૂર્ણ પગલું સાબિત થશે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
