અમદાવાદમાં 12 જૂનના રોજ બનેલી ભયાવહ વિમાન દુર્ઘટના — જેમાં એર ઈન્ડિયાની લંડન જતી ફ્લાઈટ AI 171 ક્રેશ થઈ હતી — તે ભારતના નાગરિક ઉડ્ડયન ઈતિહાસની સૌથી ભયાનક દુર્ઘટનાઓમાં એક બની છે. આ દુર્ઘટનાની પ્રાથમિક તપાસનો રિપોર્ટ એરક્રાફ્ટ એક્સિડન્ટ ઈન્વેસ્ટિગેશન બ્યૂરોએ તૈયાર કરીને નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલયને સોંપી દીધો છે.
અહેવાલ મુજબ, 12 જૂનના રોજ બપોરે 1.38 વાગ્યે અમદાવાદ એરપોર્ટથી લંડન માટે ઉડાન ભરનાર Boeing-787 ડ્રીમલાઇનર વિમાને ઉડાન પછી માત્ર બે મિનિટના સમયમાં જ સિસ્ટમ ફેલ થવાની જાહેરાત કરી હતી. માત્ર 1.40 વાગ્યે તે શહેરની બીજે મેડિકલ કોલેજની હોસ્ટેલ બિલ્ડિંગ સાથે ધડાકાભેર અથડાયું હતું. આ ભયંકર અથડામણમાં વિમાને સવાર 241 મુસાફરોમાંથી 240 લોકોએ ઘટનાસ્થળે જ જીવ ગુમાવ્યો હતો, જ્યારે એક માત્ર મુસાફર ચમત્કારિક રીતે બચી ગયો હતો. એ ઉપરાંત ઇમારતમાં હાજર અને આસપાસ રહેલા 19 લોકોનું પણ મૃત્યુ થયું હતું. કુલ મળીને આ વિમાની દુર્ઘટનામાં 260 નાગરિકોના દુઃખદ અવસાન થયા છે.
પ્રાથમિક તપાસ અનુસાર, વિમાનના લેફ્ટ એન્જિનમાં ટેક-ઓફ દરમિયાન તાકીદની ટેકનિકલ ખામી આવી હતી, જેના કારણે પાઈલટે વિમાનને પાછું ફેરવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો, પરંતુ તે દરમિયાન ન્યુવિગેશન સિસ્ટમ અને કમાન્ડ રિસ્પોન્સમાં મુશ્કેલીઓ આવી હતી. વિમાન તરત જ ઊંચાઈ ગુમાવતું ગયું અને આખરે હોસ્પિટલ સંકુલની ઇમારત સાથે અથડાઈ પડ્યું.
Aircraft Accident Investigation Bureau (AAIB) submits its preliminary report on the AI 171 plane crash to the Ministry of Civil Aviation and the concerned authorities. The report filed is based on the initial findings of the probe: Top sources pic.twitter.com/dTWvFY3akS
— ANI (@ANI) July 8, 2025
વિશેષ જાણકારી પ્રમાણે, વિમાનમાં હોવા જોઈએ તે ઓટોમેટેડ વોર્નિંગ સિસ્ટમ — જે સામાન્ય રીતે પાઈલટને અંદરના ત્રુટિ સંકેત આપે છે — તે પણ સમર્થ રીતે કાર્યરત નહોતી. એટલું જ નહીં, એર ટ્રાફિક કંટ્રોલને પણ પાઈલટ તરફથી કોઈ સ્પષ્ટ ઈમરજન્સી કૉલ મળ્યું નહોતું.
આ દુર્ઘટનાને પગલે નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલયે તમામ આંતરરાષ્ટ્રીય ફ્લાઈટ્સ માટે ખાસ સલામતી ચેક અને એન્જિન મેન્ટેનન્સ પ્રક્રિયાને વધુ કડક બનાવવાનો આદેશ જારી કર્યો છે. બીજે કોલેજની બિલ્ડિંગની સુરક્ષા મુદ્દે પણ ચર્ચા તેજ બની છે, અને વિમાનમાર્ગ નજીક ઊંચી ઇમારતો માટે નવી માર્ગદર્શિકા તૈયાર કરવાનું સૂચન થયું છે.
આ ઘટનાએ સમગ્ર દેશને શોકમાં મુક્યો છે. વિમાને પોતાના પરિવાર સાથે પ્રવાસ કરી રહેલા અનેક ભારતીય અને વિદેશી નાગરિકોના અસમયે મૃત્યુએ સમાજના તમામ વર્ગોમાં દુઃખની લાગણી ઉભી કરી છે. કેન્દ્ર સરકાર અને ગુજરાત સરકારે મૃતકોના પરિવારજનો માટે સહાય પેકેજની જાહેરાત કરી છે તથા દુર્ઘટનાની સંપૂર્ણ અને નિષ્પક્ષ તપાસ માટે ઉચ્ચસ્તરીય કમિટીની રચના પણ થઈ રહી છે.
