રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનની 4 અને 5 ડિસેમ્બર 2025ની ભારત મુલાકાત અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને બહુમૂલ્ય છે, કારણ કે 2022માં રશિયા–યુક્રેન યુદ્ધ શરૂ થયા પછી આ તેમની પ્રથમ ભારત યાત્રા છે, જેના કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકીય મંચ પર પણ આ પ્રવાસ પર ખાસ ધ્યાન કેન્દ્રિત રહ્યું છે. આ બે દિવસીય સત્તાવાર મુલાકાત દરમિયાન 23મું ભારત–રશિયા વાર્ષિક શિખર સંમેલન યોજાશે, જેમાં દ્વિપક્ષીય સંબંધોની વ્યૂહાત્મક દિશા, રક્ષણ, ઊર્જા, ટેકનોલોજી, વેપાર અને વૈશ્વિક મુદ્દાઓ પર ઊંડાણપૂર્વક ચર્ચાઓ થવાની છે. પુતિનની મુલાકાત 4 ડિસેમ્બરની સાંજે નવી દિલ્હીમાં તેમના આગમનથી શરૂ થશે, ત્યારબાદ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ 7 લોક કલ્યાણ માર્ગ પર તેમના સન્માનમાં એક વિશેષ રાત્રિભોજનનું આયોજન કર્યું છે, જ્યાં બંને નેતાઓ વચ્ચે વ્યક્તિગત અને વ્યૂહાત્મક ચર્ચાઓ થશે. 5 ડિસેમ્બરની સવારે રાષ્ટ્રપતિ ભવનમાં પુતિનને ગાર્ડ ઓફ ઑનર સાથે ઔપચારિક સ્વાગત કરવામાં આવશે અને તેઓ રાજઘાટ જઈને મહાત્મા ગાંધીને શ્રદ્ધાંજલિ આપશે. ત્યારબાદ હૈદરાબાદ હાઉસમાં મુખ્ય શિખર સંમેલનમાં ભારત અને રશિયા વચ્ચેના મુખ્ય કરારો, રક્ષણ સહયોગ, ઉર્જા સહભાગિતા, વેપાર, ટેકનોલોજી અને કૌટનીતિક વિષયો પર ચર્ચા થશે.
રક્ષણ ક્ષેત્ર આ મુલાકાતનું સૌથી મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્ર છે. રશિયા દ્વારા ભારતને S-400 એર ડિફેન્સ સિસ્ટમની વધારાની રેજિમેન્ટ ઓફર કરવામાં આવી છે, જેના પર ચર્ચા થવાની સંભાવના છે. ઉપરાંત, સુખોઈ Su-57 સ્ટીલ્થ ફાઇટર જેટની ખરીદી અથવા ભારતમાં તેના મેન્યુફેક્ચરિંગ માટે ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર અંગે ચર્ચાઓ આગળ વધી શકે છે. બે દેશોની સેનાઓને લોજિસ્ટિકલ સપોર્ટ આપનારી એક મહત્વપૂર્ણ સૈન્ય સમજૂતી પર હસ્તાક્ષરની શક્યતા પણ છે. ઊર્જા ક્ષેત્રમાં, રશિયા–યુક્રેન યુદ્ધ પછી ભારત દ્વારા રશિયન ક્રૂડ ઓઇલની સસ્તા ભાવે વધેલી ખરીદી પર ચર્ચા થશે અને બંને દેશો આ સહયોગને લાંબા ગાળે સ્થિર કરવા નવા કરારો કરી શકે છે. વેપાર અને રોકાણ ક્ષેત્રમાં, દ્વિપક્ષીય વેપારને નવી દિશા આપવા માટે ભારત–રશિયા બિઝનેસ ફોરમ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
અવકાશ, પરમાણુ ઊર્જા, ટેકનોલોજી અને શ્રમિક મૂવમેન્ટ જેવા ક્ષેત્રોમાં પણ નવા કરારો થવાની શક્યતા છે. ભારતના કામદારોને રશિયામાં કાયદેસર રીતે મોકલવા માટેના કરાર પર ચર્ચા થઈ શકે છે, જ્યારે કુડાન્કુલમ પરમાણુ પ્રોજેક્ટ જેવા ongoing સહયોગને વધુ ગતિ મળે તેવી શક્યતા છે. આંતરરાષ્ટ્રીય મુદ્દાઓમાં યુક્રેન યુદ્ધ, BRICSનું વિસ્તરણ, ઇન્ડો–પેસિફિક ક્ષેત્ર, ચીનની ભૂમિકા અને વૈશ્વિક ભૂ-રાજનીતિક પડકારો પર બંને નેતાઓ ચર્ચા કરશે. સાંજે રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મૂર્મુ દ્વારા સ્ટેટ ડિનરનું આયોજન કરવામાં આવશે, ત્યારબાદ સંયુક્ત નિવેદન બહાર પાડવામાં આવશે. અંદાજે 30 કલાકની આ ગહન યાત્રા પછી પુતિન રશિયા પરત ફરશે, પરંતુ આ મુલાકાતથી ભારત–રશિયા સંબંધો વધુ મજબૂત બનવાની અપેક્ષા છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel