અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારતની ચૂંટણી પ્રણાલીનો હવાલો આપતા અમેરિકામાં મતદાર ઓળખના નિયમો વધુ કડક બનાવવાની ફરી માંગ કરી છે. ટ્રમ્પે પોતાના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ Truth Social પર પોસ્ટ કરીને ભારતના મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારનો ઉલ્લેખ કર્યો અને ‘સેવ અમેરિકા એક્ટ’ પસાર કરવાની અપીલ કરી. ટ્રમ્પના જણાવ્યા મુજબ, જ્ઞાનેશ કુમારે તાજેતરમાં અમેરિકી પ્રશાસનને પૂછ્યું હતું કે માન્ય ફોટો ID વિના અમેરિકામાં ચૂંટણી કેવી રીતે યોજાઈ શકે.
ટ્રમ્પે પોતાની પોસ્ટમાં ભારતની છેલ્લી સામાન્ય ચૂંટણીનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. તેમણે કહ્યું કે ભારતમાં આશરે 64.6 કરોડ મતદારો હતા અને એક ટકાથી પણ ઓછા મતદારોએ પોસ્ટલ બેલેટ દ્વારા મતદાન કર્યું હતું. સાથે જ તેમણે દાવો કર્યો કે દરેક મતદારે માન્ય ફોટો ઓળખ દસ્તાવેજનો ઉપયોગ કર્યો હતો. આ ઉદાહરણનો હવાલો આપીને ટ્રમ્પે કહ્યું કે અમેરિકાએ હવે ‘સેવ અમેરિકા એક્ટ’ પસાર કરવાની જરૂર છે.
જ્ઞાનેશ કુમારના સવાલનો ટ્રમ્પે કર્યો ઉલ્લેખ
ભારતના મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર તરીકે જ્ઞાનેશ કુમાર હાલમાં ચૂંટણી પંચનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે. ચૂંટણી પંચની સત્તાવાર વેબસાઇટ પણ તેમને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર તરીકે દર્શાવે છે. ટ્રમ્પે તેમની સાથે સીધી વાતચીત થઈ હોવાનું નહીં, પરંતુ જ્ઞાનેશ કુમારે અમેરિકી પ્રશાસન સમક્ષ ફોટો ID અંગે પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો હોવાનું પોતાની પોસ્ટમાં જણાવ્યું છે.
ટ્રમ્પે આ પ્રશ્નને અમેરિકાની ચૂંટણી પ્રણાલીમાં મતદાર ઓળખ માટે રાષ્ટ્રીય સ્તરે વધુ કડક માપદંડોની જરૂરિયાત સાથે જોડ્યો છે. તેમના મતે ફોટો ID અને નાગરિકતાનો દસ્તાવેજી પુરાવો ચૂંટણીની સુરક્ષા અને વિશ્વસનીયતા વધારી શકે છે.
સેવ અમેરિકા એક્ટ શું છે?
સેવ અમેરિકા એક્ટ એટલે સેફગાર્ડ અમેરિકન વોટર એલિજિબિલિટી અમેરિકા એક્ટ. આ પ્રસ્તાવ ફેડરલ ચૂંટણીમાં મતદાર નોંધણી અને મતદાન માટે નવા રાષ્ટ્રીય ધોરણો લાવવાનો પ્રયાસ કરે છે. તેની મુખ્ય જોગવાઈઓમાં મતદાર નોંધણી સમયે અમેરિકી નાગરિકતાનો દસ્તાવેજી પુરાવો રજૂ કરવો અને મતદાન સમયે ફોટો ID બતાવવાનો સમાવેશ થાય છે.
બિલમાં રાજ્યોને પોતાની મતદાર યાદીઓની વધુ કડક ચકાસણી કરવા અને બિન-નાગરિકોના નામ ઓળખવા માટે પગલાં લેવાની જોગવાઈઓનો પણ સમાવેશ થાય છે. પોસ્ટલ અથવા ગેરહાજર મતદાન માટે પણ ઓળખ દસ્તાવેજો સાથે જોડાયેલી વધારાની શરતો પ્રસ્તાવિત કરવામાં આવી છે.
હાઉસમાંથી પસાર, સેનેટમાં હજુ અટકેલું બિલ
સેવ અમેરિકા એક્ટ ફેબ્રુઆરી 2026માં અમેરિકી પ્રતિનિધિ ગૃહ માંથી પસાર થયું હતું, પરંતુ સેનેટમાં તેને હજુ મંજૂરી મળી નથી. સેનેટમાં બિલને આગળ વધારવા માટે જરૂરી સમર્થન મેળવવું મુશ્કેલ બન્યું છે. રિપબ્લિકન નેતાઓનું કહેવું છે કે હાલ બિલને ફિલિબસ્ટર પાર કરવા માટે જરૂરી 60 મત મળવાની શક્યતા ઓછી છે.
ટ્રમ્પ છેલ્લા કેટલાક મહિનાથી રિપબ્લિકન સેનેટરો પર સેવ અમેરિકા એક્ટ આગળ વધારવા માટે સતત દબાણ કરી રહ્યા છે. જૂન 2026માં પણ તેમણે કેપિટોલ હિલની મુલાકાત લઈને રિપબ્લિકન સાંસદો સમક્ષ આ મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો.
સેવ અમેરિકા એક્ટને લઈને અમેરિકામાં રાજકીય વિવાદ
અમેરિકામાં voter ID અને નાગરિકતાનો પુરાવોને લઈને લાંબા સમયથી રાજકીય મતભેદ છે. બિલના સમર્થકોનું કહેવું છે કે નાગરિકતાનો દસ્તાવેજી પુરાવો અને ફોટો ID ચૂંટણીમાં ગેરકાયદેસર મતદાનની શક્યતા ઘટાડશે અને મતદારોનો વિશ્વાસ વધારશે.
બીજી તરફ ડેમોક્રેટ નેતાઓ અને કેટલાક ચૂંટણી નિષ્ણાતોનો તર્ક છે કે અમેરિકામાં ફેડરલ ચૂંટણીમાં બિન-નાગરિકોનું મતદાન પહેલેથી જ ગેરકાયદેસર છે અને તેના કેસ અત્યંત દુર્લભ છે. તેમનું કહેવું છે કે કડક દસ્તાવેજી માપદંડોથી એવા કાયદેસર અમેરિકી મતદારોને મુશ્કેલી થઈ શકે છે જેમની પાસે પાસપોર્ટ, યોગ્ય જન્મ પ્રમાણપત્ર અથવા અન્ય જરૂરી દસ્તાવેજો સરળતાથી ઉપલબ્ધ નથી.
લગભગ 12% નોંધાયેલા મતદારો પાસે જરૂરી દસ્તાવેજોની અછત
Bipartisan Policy Centerના વિશ્લેષણ મુજબ અમેરિકામાં લગભગ 12 ટકા નોંધાયેલા મતદારો પાસે SAVE America Act હેઠળ સામાન્ય રીતે સ્વીકાર્ય ગણાય એવા નાગરિકતાના દસ્તાવેજો સરળતાથી ઉપલબ્ધ નથી. તેના અંદાજ મુજબ આ સંખ્યા લગભગ 2.84 કરોડ મતદાન વયના નાગરિકો જેટલી થઈ શકે છે.
BPCનું કહેવું છે કે ઘણા મતદારો પાસે પાસપોર્ટ નથી અને જન્મ પ્રમાણપત્ર પરના નામ તથા વર્તમાન ઓળખ દસ્તાવેજમાં નામ અલગ હોય તો વધારાના પુરાવાની પણ જરૂર પડી શકે છે. આ કારણે બિલની અમલવારી દરમિયાન યોગ્ય મતદારો માટે વધારાના અવરોધ ઊભા થવાની ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
ભારતનું ઉદાહરણ આપીને ટ્રમ્પનો નવો રાજકીય સંદેશ
ટ્રમ્પ દ્વારા ભારતની ચૂંટણી વ્યવસ્થાનો ઉલ્લેખ એવા સમયે કરવામાં આવ્યો છે જ્યારે અમેરિકામાં આગામી ચૂંટણીને ધ્યાનમાં રાખીને voter ID, mail-in voting અને voter registrationને લઈને ચર્ચા તેજ છે. ભારત જેવી મોટી લોકશાહીનો ઉલ્લેખ કરીને ટ્રમ્પ પોતાના કડક voter ID અભિયાનને વધુ મજબૂત દલીલ આપવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.
જોકે, ભારત અને અમેરિકાની ચૂંટણી પ્રણાલી, મતદાર નોંધણી વ્યવસ્થા અને ઓળખ સંબંધિત કાયદાઓ અલગ છે. તેથી ભારતના મોડેલને અમેરિકામાં સીધું લાગુ કરી શકાય કે કેમ, તે મુદ્દે અમેરિકામાં રાજકીય અને નીતિગત ચર્ચા હજુ ચાલુ છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel