અયોધ્યાના શ્રીરામ જન્મભૂમિ મંદિરમાં દાનપેટીની રકમની ગણતરી દરમિયાન થયેલી કથિત ચોરીના મામલે તપાસ કરતી પ્રથમ સ્પેશિયલ ઇન્વેસ્ટિગેશન ટીમ (SIT)એ પોતાનો અંતિમ અહેવાલ સોંપી દીધો છે. મીડિયા અહેવાલો અનુસાર, SITના અંતિમ રિપોર્ટમાં શ્રીરામ જન્મભૂમિ તીર્થક્ષેત્ર ટ્રસ્ટના પૂર્વ મહાસચિવ ચંપત રાય અને પૂર્વ ટ્રસ્ટી અનિલ મિશ્રાનું નામ આરોપીઓમાં સામેલ કરવામાં આવ્યું નથી. બંનેને તપાસમાં ક્લીન ચિટ મળી હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે.
ઉત્તર પ્રદેશના ગૃહ વિભાગે SITના અંતિમ રિપોર્ટનો અભ્યાસ કર્યા બાદ તેની નકલ શ્રીરામ જન્મભૂમિ તીર્થક્ષેત્ર ટ્રસ્ટને આગળની કાર્યવાહી માટે સોંપી છે. જોકે, આ મામલે સરકાર અથવા ટ્રસ્ટ તરફથી અંતિમ રિપોર્ટની તમામ વિગતો અંગે સત્તાવાર જાહેર નિવેદન હજુ સામે આવ્યું નથી. અહેવાલો મુજબ હવે ટ્રસ્ટ પોતાના સ્તરે રિપોર્ટ પર વિચાર કરશે.
ચંપત રાય અને અનિલ મિશ્રાનું નામ અંતિમ રિપોર્ટમાં નહીં
અહેવાલો મુજબ, પ્રથમ SITના અંતિમ રિપોર્ટમાં પૂર્વ મહાસચિવ ચંપત રાય અને પૂર્વ ટ્રસ્ટી અનિલ મિશ્રાને આરોપી તરીકે જવાબદાર ઠેરવવામાં આવ્યા નથી. અગાઉ પ્રાથમિક તપાસ દરમિયાન દાન વ્યવસ્થાપન અને સુરક્ષા વ્યવસ્થામાં કેટલીક ખામીઓ સામે આવી હતી, પરંતુ અંતિમ રિપોર્ટમાં બંનેના નામ આરોપીઓની યાદીમાં સામેલ નથી.
ચંપત રાય અને અનિલ મિશ્રાએ 27 જૂન, 2026ના રોજ તપાસ અને વિવાદ વચ્ચે પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપ્યું હતું. બંનેની SIT દ્વારા દાન વ્યવસ્થાપનની પ્રક્રિયા અંગે પૂછપરછ પણ કરવામાં આવી હતી. અહેવાલો મુજબ ચંપત રાયે પોતાની કોઈ સીધી ભૂમિકા નકારી હતી અને ગેરરીતિની માહિતી મળતાં કાર્યવાહી શરૂ કરાવી હોવાનું જણાવ્યું હતું.
13 જૂને રચાઈ હતી પ્રથમ SIT
અયોધ્યા રામ મંદિરની દાનરાશિમાં કથિત ગેરરીતિના આરોપો સામે આવ્યા બાદ ઉત્તર પ્રદેશ સરકારે 13 જૂન, 2026ના રોજ ત્રણ સભ્યોની SIT રચી હતી. આ SITનું નેતૃત્વ લખનૌ ડિવિઝનલ કમિશનર વિજય વિશ્વાસ પંતને સોંપવામાં આવ્યું હતું. તેમની સાથે લખનૌ રેન્જના IG કિરણ એસ. અને વિશેષ સચિવ (નાણા) નીલ રતન કુમારને સભ્ય બનાવવામાં આવ્યા હતા.
આ SITએ 23 જૂને રાજ્ય સરકારને પ્રાથમિક રિપોર્ટ સોંપ્યો હતો. આ રિપોર્ટના આધારે 25 જૂને શ્રીરામ જન્મભૂમિ પોલીસ સ્ટેશનમાં FIR નોંધાઈ હતી.
CCTVમાં રોકડ છુપાવી લઈ જવાના દ્રશ્યો મળ્યાનો દાવો
પ્રાથમિક SIT રિપોર્ટમાં દાનની ગણતરી થતી જગ્યાએ સુરક્ષા અને દેખરેખ વ્યવસ્થામાં ગંભીર ખામીઓ દર્શાવવામાં આવી હતી. અહેવાલ મુજબ 27 એપ્રિલથી 5 જૂન, 2026 વચ્ચે કાઉન્ટિંગ રૂમમાં લગભગ 70 વખત રોકડ ચોરી થતી હોવાના બનાવો સામે આવ્યા હતા. CCTV ફૂટેજમાં કેટલાક કર્મચારીઓ રોકડ છુપાવીને લઈ જતા જોવા મળ્યા હોવાનો પણ દાવો કરવામાં આવ્યો હતો.
પ્રાથમિક તપાસમાં ટ્રસ્ટ અને સ્ટેટ બેન્ક ઓફ ઇન્ડિયા દ્વારા અનુસરાતી સ્ટાન્ડર્ડ ઓપરેટિંગ પ્રોસિજરના પાલનમાં પણ ખામીઓ નોંધાઈ હતી. ખાસ કરીને પ્રવેશ અને બહાર નીકળતી વખતે યોગ્ય તપાસ તથા સુરક્ષા વ્યવસ્થાનો અભાવ હોવાનું તપાસમાં સામે આવ્યું હતું.
8 આરોપીઓની થઈ ચૂકી છે ધરપકડ
આ મામલે નોંધાયેલી FIRમાં આઠ લોકોનાં નામ સામેલ કરવામાં આવ્યા હતા. તેમાં અવિનાશ શુક્લા, અનુકલ્પ મિશ્રા, લવકુશ મિશ્રા, મનીષ કુમાર યાદવ, કરુણેશ પાંડે, રામશંકર મિશ્રા, સુભાષ શ્રીવાસ્તવ અને રામશંકર યાદવ ઉર્ફે ટિન્નૂનો સમાવેશ થાય છે. આ તમામ આરોપીઓની ધરપકડ થઈ ચૂકી છે અને તેઓ જેલમાં છે.
આરોપીઓ સામે ભારતીય ન્યાય સંહિતાની સંબંધિત કલમો અને Prevention of Corruption Actની જોગવાઈઓ હેઠળ કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે. FIRમાં કેટલાક અજાણ્યા લોકોનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, જેથી તપાસ દરમિયાન અન્ય કોઈની ભૂમિકા સામે આવે તો તેની સામે પણ કાર્યવાહી થઈ શકે.
સુપ્રીમ કોર્ટની દેખરેખ હેઠળ બીજી SITની તપાસ ચાલુ
મહત્વપૂર્ણ બાબત એ છે કે પ્રથમ SITનો અંતિમ રિપોર્ટ સોંપાઈ ગયો હોવા છતાં સમગ્ર મામલાની તપાસ પૂર્ણ થઈ નથી. અહેવાલ મુજબ સુપ્રીમ કોર્ટની દેખરેખ હેઠળ રચાયેલી બીજી SIT હજુ તપાસ કરી રહી છે. આ ટીમ લખનૌ રેન્જના IG કિરણ એસ.ના નેતૃત્વ હેઠળ કેસની ફોજદારી તપાસ આગળ ધપાવી રહી છે.
17 ઑગસ્ટ, 2026ના રોજ સુપ્રીમ કોર્ટે પણ રામ મંદિર દાન મામલે SITને તપાસ ઝડપથી પૂર્ણ કરવા અને સ્ટેટસ રિપોર્ટ રજૂ કરવા કહ્યું હતું. તેથી હવે પ્રથમ SITના વહીવટી તપાસ રિપોર્ટ ઉપરાંત બીજી SITની તપાસના પરિણામો પણ મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
દાન વ્યવસ્થાપન અને સુરક્ષા વ્યવસ્થા પર પણ ઉઠ્યા સવાલ
આ સમગ્ર વિવાદ બાદ રામ મંદિરની દાનરાશિની ગણતરી, રોકડના સ્ટોરેજ, એકાઉન્ટિંગ, કાઉન્ટિંગ રૂમમાં પ્રવેશ, CCTV દેખરેખ અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાને લઈને સવાલો ઊભા થયા હતા. પ્રથમ SITએ પણ પોતાની તપાસ દરમિયાન દાન વ્યવસ્થાપનની સંપૂર્ણ ચેઇનનું પરીક્ષણ કર્યું હતું.
હવે અંતિમ રિપોર્ટ ટ્રસ્ટને મળ્યા બાદ પ્રશાસનિક સ્તરે શું સુધારા કરવામાં આવશે અને બીજી SITની તપાસમાં કોઈ નવા નામ અથવા પુરાવા સામે આવે છે કે કેમ તેના પર સૌની નજર રહેશે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
