ઉત્તર પ્રદેશના વારાણસી સ્થિત લાલ બહાદુર શાસ્ત્રી આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર દેશના ઉડ્ડયન અને માર્ગ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના ક્ષેત્રમાં એક ઐતિહાસિક પ્રોજેક્ટ આકાર લઈ રહ્યો છે. એરપોર્ટના વિસ્તરણ હેઠળ દેશનો પ્રથમ એવો છ-લેન અંડરપાસ બનાવવામાં આવી રહ્યો છે, જે એક સક્રિય એરપોર્ટ રનવેની નીચેથી પસાર થશે.
આ પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ થયા બાદ એક જ સ્થળે ઉપરથી વિમાનો ટેકઓફ અને લેન્ડિંગ કરશે, જ્યારે નીચે અંડરપાસમાં વાહનોની અવરજવર સતત ચાલુ રહેશે. કેન્દ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રી રામ મોહન નાયડુ કિંજરાપુએ આ પ્રોજેક્ટની પ્રગતિ અંગે માહિતી શેર કરતાં તેને ભારતના આગામી પેઢીના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું મહત્વપૂર્ણ ઉદાહરણ ગણાવ્યું છે.
450 મીટર લાંબો દેશનો અનોખો અંડરપાસ
વારાણસી એરપોર્ટ પર બની રહેલો છ-લેન અંડરપાસ લગભગ 450 મીટર લાંબો હશે. કેન્દ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રીના જણાવ્યા અનુસાર, હાલમાં અંડરપાસના ફાઉન્ડેશન અને રાફ્ટનું કામ ચાલી રહ્યું છે.
પ્રોજેક્ટની સૌથી મોટી વિશેષતા એ છે કે અંડરપાસની નીચે માર્ગ વાહનવ્યવહાર અવરોધ વગર ચાલી શકશે અને તેની ઉપરથી એરપોર્ટના વિમાનોનું સંચાલન થઈ શકશે. આ પ્રકારનું ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માર્ગ અને હવાઈ પરિવહનને એકબીજાને અવરોધ્યા વિના એક જ કોરિડોરમાં કાર્યરત રાખવાનો અનોખો પ્રયાસ છે.
નીચે વાહનો, ઉપર વિમાનો
સામાન્ય રીતે એરપોર્ટના રનવે વિસ્તરણ દરમિયાન નજીકના માર્ગને ડાયવર્ટ કરવો પડે છે અથવા લાંબો બાયપાસ બનાવવો પડે છે. વારાણસીમાં એક અલગ ઇજનેરી મોડેલ અપનાવવામાં આવ્યું છે.
અહીં માર્ગને અંડરપાસ મારફતે રનવેની નીચેથી પસાર કરવામાં આવશે. પરિણામે વાહનોને લાંબો વૈકલ્પિક માર્ગ લેવાની જરૂર નહીં પડે અને એરપોર્ટનો રનવે પણ વિસ્તારી શકાશે. પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ થયા બાદ દૃશ્ય અત્યંત અનોખું હશે—નીચે છ લેનમાં વાહનોની અવરજવર અને ઉપરથી વિમાનોનું ટેકઓફ તથા લેન્ડિંગ.
કેમ જરૂરી બન્યો આ અંડરપાસ?
વારાણસી એરપોર્ટના વિસ્તરણ માટે રનવે અને અન્ય એર-સાઇડ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો વિકાસ જરૂરી બન્યો છે. પરંતુ એરપોર્ટની નજીકથી પસાર થતા મહત્વપૂર્ણ માર્ગને કારણે વિસ્તરણમાં મોટો ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પડકાર હતો. આ સમસ્યાનો ઉકેલ રનવેની નીચે અંડરપાસ બનાવી કાઢવામાં આવ્યો છે.
અંડરપાસ બનવાથી માર્ગ વાહનવ્યવહાર ચાલુ રહી શકશે અને તેની ઉપર એરપોર્ટનું વિસ્તૃત એર-સાઇડ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિકસાવી શકાશે. આ સમગ્ર પ્રોજેક્ટ માર્ગ અને ઉડ્ડયન ક્ષેત્ર વચ્ચેના આધુનિક સંકલનનું ઉદાહરણ બનશે.
ફાઉન્ડેશન અને રાફ્ટનું કામ ચાલુ
કેન્દ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રી રામ મોહન નાયડુએ જણાવ્યું છે કે અંડરપાસના ફાઉન્ડેશન અને રાફ્ટ સંબંધિત કામ હાલમાં ચાલી રહ્યા છે. રાફ્ટ ફાઉન્ડેશન વિશાળ અને ભારે માળખાનો ભાર મોટા વિસ્તારમાં સમાન રીતે વહેંચવામાં મદદ કરે છે. એરપોર્ટ રનવેની નીચે બની રહેલા આવા અંડરપાસ માટે મજબૂત અને ટકાઉ બેઝ સૌથી મહત્વપૂર્ણ ઇજનેરી જરૂરિયાતોમાંની એક છે.
કેન્દ્ર સરકારે આ 450 મીટર લાંબા પ્રોજેક્ટને નેક્સ્ટ-જનરેશન ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો ભાગ ગણાવ્યો છે.
એરપોર્ટના રનવેનો પણ થશે મોટો વિસ્તાર
વારાણસી એરપોર્ટ પર માત્ર અંડરપાસ જ નહીં, પરંતુ વિશાળ એર-સાઇડ ડેવલપમેન્ટનું કામ પણ આગળ વધી રહ્યું છે.
એરપોર્ટ્સ ઓથોરિટી ઑફ ઇન્ડિયાના સત્તાવાર એરોનોટિકલ દસ્તાવેજો મુજબ, હાલના રનવેના વિસ્તરણ, રનવે મજબૂતીકરણ, Code-E વિમાનો માટે પેરલલ ટેક્સી ટ્રેક, નવા એપ્રન, લિંક ટેક્સીવે, રેપિડ એક્ઝિટ ટેક્સીવે અને આઇસોલેશન બે સહિતના કામો આ વિકાસ યોજનાનો ભાગ છે. આ વિકાસ બાદ એરપોર્ટની મોટા અને ભારે વિમાનો સંભાળવાની ક્ષમતા વધુ મજબૂત બનવાની અપેક્ષા છે.
મોટા વિમાનો માટે તૈયાર થઈ રહ્યું વારાણસી એરપોર્ટ
AAIના સત્તાવાર આયોજનમાં Code-E કેટેગરીના વિમાનો માટે જરૂરી ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિકસાવવાનું સામેલ છે.
નવા અને મજબૂત એર-સાઇડ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરથી લાંબા અંતરની ફ્લાઇટ્સ અને વધુ મુસાફરો વહન કરી શકતા મોટા વિમાનોના સંચાલન માટે એરપોર્ટ વધુ સક્ષમ બનશે. આથી વારાણસીની રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય કનેક્ટિવિટી વધારવાની સંભાવના છે.
વારાણસી એરપોર્ટના વિસ્તરણથી મુસાફરોને મોટો લાભ
વારાણસી માત્ર ઉત્તર પ્રદેશનું મહત્વપૂર્ણ શહેર નથી, પરંતુ વિશ્વના સૌથી મોટા ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક પ્રવાસન કેન્દ્રોમાંનું એક છે. કાશી વિશ્વનાથ મંદિર, ગંગા ઘાટ, સારનાથ અને અન્ય ધાર્મિક-ઐતિહાસિક સ્થળોના કારણે દેશ-વિદેશમાંથી મોટી સંખ્યામાં પ્રવાસીઓ વારાણસી આવે છે.
એરપોર્ટની ક્ષમતા અને હવાઈ કનેક્ટિવિટી વધવાથી પ્રવાસીઓને વધુ ફ્લાઇટ વિકલ્પો મળી શકે છે અને વારાણસીની મુસાફરી વધુ સુગમ બની શકે છે.
પૂર્વી ઉત્તર પ્રદેશનું મોટું એવિએશન હબ બનશે વારાણસી
કેન્દ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રીએ આ પ્રોજેક્ટને માત્ર વારાણસી નહીં, પરંતુ સમગ્ર પૂર્વી ઉત્તર પ્રદેશ માટે મહત્વપૂર્ણ ગણાવ્યો છે. વારાણસી એરપોર્ટની ક્ષમતામાં વધારો થવાથી પૂર્વાંચલના અનેક જિલ્લાઓને વધુ સારી હવાઈ કનેક્ટિવિટીનો લાભ મળી શકે છે.
વારાણસી ઉપરાંત જૌનપુર, ગાઝીપુર, ચંદૌલી, મિર્ઝાપુર, ભદોહી, આઝમગઢ અને આસપાસના વિસ્તારોના મુસાફરો માટે પણ આ એરપોર્ટ મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્ર છે.
પ્રવાસનને મળશે નવી ઉડાન
વારાણસીનું આધ્યાત્મિક અને સાંસ્કૃતિક મહત્વ વૈશ્વિક છે. લાખો યાત્રાળુઓ અને પ્રવાસીઓ દર વર્ષે કાશીની મુલાકાત લે છે. એરપોર્ટના વિસ્તરણ બાદ વધુ ફ્લાઇટ્સ અને મોટા વિમાનોનું સંચાલન શક્ય બનવાથી સ્થાનિક પ્રવાસન ક્ષેત્રને સીધો લાભ મળી શકે છે.
હોટલ, ટ્રાવેલ, ટેક્સી, રેસ્ટોરન્ટ, હેન્ડલૂમ, બનારસી સાડી ઉદ્યોગ અને અન્ય સ્થાનિક વ્યવસાયોમાં પણ નવી તકો ઊભી થવાની શક્યતા છે.
રોજગારી અને સ્થાનિક અર્થતંત્રને પણ મળશે ગતિ
એરપોર્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના મોટા પ્રોજેક્ટ્સ માત્ર મુસાફરોની સુવિધા સુધી મર્યાદિત રહેતા નથી. નિર્માણ, એવિએશન, સુરક્ષા, પરિવહન, હોસ્પિટાલિટી, કાર્ગો, ટેક્સી સેવા અને અન્ય સહાયક ક્ષેત્રોમાં રોજગારીની નવી તકો ઊભી થઈ શકે છે.
વારાણસી એરપોર્ટ પૂર્વી ઉત્તર પ્રદેશનું મોટું એવિએશન હબ બને તો સમગ્ર વિસ્તારની આર્થિક પ્રવૃત્તિમાં વધારો થઈ શકે છે.
નવા ભારતના ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું પ્રતીક
450 મીટર લાંબા છ-લેન અંડરપાસની સૌથી મોટી વિશેષતા તેની ઇજનેરી કલ્પના છે. એક તરફ વાહનોની સતત અવરજવર અને બીજી તરફ ઉપરથી વિમાનોનું સંચાલન—આ માળખું શહેરી આયોજન, માર્ગ પરિવહન અને ઉડ્ડયન ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના એકીકરણનું વિશિષ્ટ ઉદાહરણ બનશે.
કેન્દ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રીએ પણ આ પ્રોજેક્ટને ભારતના નેક્સ્ટ-જનરેશન ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો ભાગ ગણાવ્યો છે.
સમયસર કામ પૂર્ણ કરવા પર સરકારનો ભાર
કેન્દ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલય વારાણસી એરપોર્ટના વિકાસકાર્યોની સતત સમીક્ષા કરી રહ્યું છે. પ્રોજેક્ટના વિવિધ તબક્કા પૂર્ણ થયા બાદ માર્ગ ટ્રાફિકને અંડરપાસમાંથી પસાર કરવાની અને એરપોર્ટના વિસ્તરણને આગળ વધારવાની પ્રક્રિયા મહત્વપૂર્ણ બનશે.
સમગ્ર પ્રોજેક્ટ પૂર્ણ થયા બાદ વારાણસી એરપોર્ટ ટેક્નોલોજી, ડિઝાઇન અને ક્ષમતાની દૃષ્ટિએ દેશના મહત્વપૂર્ણ વિકસિત એરપોર્ટોમાં સ્થાન મેળવી શકે છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel