ગુજરાત હાઇકોર્ટે ગૌમાંસ સંબંધિત ગુનામાં પકડાયેલા આરોપી મોહમ્મદ આરિફ અબ્દુલ રઝાક સામોલની નિયમિત જામીન અરજી ફગાવી દીધી છે. કોર્ટએ નોંધ્યું કે આરોપી સામે અગાઉ પણ સમાન પ્રકારના આઠ ગુનાઓ નોંધાયેલા છે અને અગાઉ જામીન મળ્યા પછી પણ તે ફરી સમાન ગતિવિધિઓમાં સંડોવાયો હોવાનો પ્રોસિક્યુશનનો દાવો છે. આ મામલે હાઇકોર્ટના જસ્ટિસ હસમુખ ડી. સુથારે 18 જૂન, 2026ના રોજ અરજી રદ કરવાનો આદેશ આપ્યો હતો.
કેસ ગોધરા ટાઉન ‘બી’ ડિવિઝન પોલીસ સ્ટેશનમાં નોંધાયેલી FIR સાથે જોડાયેલો છે. આરોપી સામે ગુજરાત પશુ સંરક્ષણ અધિનિયમ, 2011ની કલમ 5(1), 6(b), 8(2), 8(4) અને 10, ભારતીય ન્યાય સંહિતાની કલમ 325 તથા ગુજરાત પોલીસ એક્ટની કલમ 119 હેઠળ ગુનો નોંધાયો હતો. આરોપી 3 જાન્યુઆરી, 2026થી ન્યાયિક કસ્ટડીમાં છે.
કોર્ટના રેકોર્ડ મુજબ, 1 ડિસેમ્બર, 2025ના રોજ પોલીસને ગૌમાંસની હેરાફેરી અંગે બાતમી મળી હતી. બાતમીના આધારે પોલીસે દરોડો પાડ્યો ત્યારે આરોપીના રહેઠાણની બાજુમાં આવેલા પ્લોટમાંથી અંદાજે 23 કિલોગ્રામ શંકાસ્પદ ગૌમાંસ મળી આવ્યું હોવાનું પ્રોસિક્યુશનનું કહેવું છે. સ્થળ પરથી છરી, વજનકાંટા અને ગૌમાંસના વેચાણ માટે ઉપયોગી સામગ્રી પણ મળી હોવાનો ઉલ્લેખ કોર્ટના આદેશમાં કરવામાં આવ્યો છે.
આરોપીના વકીલે કોર્ટમાં દલીલ કરી હતી કે તપાસ પૂર્ણ થઈ ગઈ છે, ચાર્જશીટ દાખલ થઈ ગઈ છે અને હવે આરોપી પાસેથી કંઈ રિકવર કરવાનું બાકી નથી. ટ્રાયલ લાંબો સમય લઈ શકે છે, તેથી આરોપીને નિયમિત જામીન પર મુક્ત કરવો જોઈએ. બચાવ પક્ષે એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે આરોપીનો કોઈ ગુનાહિત ભૂતકાળ નથી.
જોકે રાજ્ય સરકાર તરફથી આ દલીલનો વિરોધ કરવામાં આવ્યો. પ્રોસિક્યુશને કોર્ટમાં જણાવ્યું કે આરોપી “habitual offender” છે અને તેના સામે સમાન પ્રકારના આઠ ગુનાઓ અગાઉથી નોંધાયેલા છે. રાજ્ય સરકારનો દાવો હતો કે અગાઉ જામીન મળ્યા બાદ પણ આરોપી સમાન ગતિવિધિઓમાં સંડોવાતો રહ્યો, જેના કારણે તેની મુક્તિ જાહેર વ્યવસ્થા અને સાંપ્રદાયિક સૌહાર્દ માટે જોખમી બની શકે છે.
કોર્ટએ નોંધ્યું કે આ કેસમાં કેટલાક સહઆરોપીઓ હજુ પકડવાના બાકી છે. પ્રોસિક્યુશન મુજબ, દરોડા દરમિયાન કેટલાક આરોપીઓ સ્થળ પરથી ફરાર થઈ ગયા હતા. આ પરિસ્થિતિમાં કોર્ટએ કહ્યું કે કેસની ગંભીરતા, આરોપીના અગાઉના ગુનાઓ અને તપાસની સ્થિતિને ધ્યાનમાં લેતા જામીન આપવાનું યોગ્ય નથી.
આદેશમાં કોર્ટએ બંધારણની કલમ 48 અને કલમ 51A(g)નો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. કલમ 48 રાજ્યને ગાય, વાછરડા અને દૂધાળાં તથા ખેંચાણમાં ઉપયોગી પશુઓના વધ પર પ્રતિબંધ અંગે દિશા આપે છે, જ્યારે કલમ 51A(g) દરેક નાગરિક પર પર્યાવરણ અને જીવસૃષ્ટિ પ્રત્યે કરુણા રાખવાની મૂળભૂત ફરજ મૂકે છે. કોર્ટએ નોંધ્યું કે આ બંધારણીય ભાવનાને ધ્યાનમાં રાખીને ગુજરાત પશુ સંરક્ષણ અધિનિયમ જેવા કાયદા બનાવવામાં આવ્યા છે.
હાઇકોર્ટએ મહત્વપૂર્ણ ટિપ્પણી કરતાં જણાવ્યું કે ગાય ભારતીય સમાજના મોટા વર્ગ, ખાસ કરીને હિંદુ અને જૈન સમુદાય માટે પવિત્ર માનવામાં આવે છે. કોર્ટએ કહ્યું કે આવા પ્રકારના ગુનાઓમાં વારંવાર સંડોવણી લોકભાવનાઓને ઠેસ પહોંચાડી શકે છે અને સ્થાનિક સ્તરે સામાજિક તણાવ ઊભો કરી શકે છે.
કોર્ટએ વધુમાં કહ્યું કે વ્યક્તિગત સ્વતંત્રતા મહત્વપૂર્ણ છે, પરંતુ તે સંપૂર્ણ નથી. ન્યાયાલયે આરોપીની વ્યક્તિગત સ્વતંત્રતા અને સમાજના વિશાળ હિત, જાહેર વ્યવસ્થા તથા કાયદાના અમલ વચ્ચે સંતુલન જાળવવું પડે છે. આ કેસમાં કોર્ટએ પ્રાથમિક રીતે માન્યું કે સમાજનું હિત આરોપીની જામીન અરજી કરતાં વધુ વજનદાર છે.
જામીન અરજી ફગાવતાં હાઇકોર્ટએ ટ્રાયલ કોર્ટને કેસ ઝડપથી ચલાવવા માટે પણ નિર્દેશ આપ્યો છે. કોર્ટએ નોંધ્યું કે ચાર્જશીટ દાખલ થઈ ચૂકી છે અને પ્રોસિક્યુશન પાસે 26 સાક્ષીઓ છે, જેમાંથી ઘણા સત્તાવાર સાક્ષી છે. તેથી આરોપીના ઝડપી ટ્રાયલના અધિકારને ધ્યાનમાં રાખીને સાક્ષીઓની તપાસ વહેલી તકે પૂર્ણ કરવા સૂચના આપવામાં આવી છે.
આ નિર્ણય ગૌવંશ સંરક્ષણ કાયદા, જામીનના સિદ્ધાંતો અને પુનરાવર્તિત ગુનાઓના મુદ્દે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે. કોર્ટનો અભિગમ એ દર્શાવે છે કે ગંભીર આરોપો અને સમાન પ્રકારના ગુનાઓના ભૂતકાળને જામીન અરજી પર વિચાર કરતી વખતે મહત્વપૂર્ણ પરિબળ તરીકે જોવામાં આવી શકે છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
