લોકસભામાં તાજેતરમાં રજૂ કરાયેલા એક મહત્વપૂર્ણ અહેવાલમાં દેશની શાળા શિક્ષણ વ્યવસ્થાની ગંભીર સ્થિતિ સામે આવી છે. શિક્ષણ મંત્રાલયે સાંસદ કાર્તિ પી. ચિદમ્બરમ અને અમરિન્દર સિંહ રાજા વારિંગના પ્રશ્નોના લેખિત જવાબમાં જણાવ્યું છે કે દેશમાં હાલમાં 5,000થી વધુ એવી શાળાઓ છે જેમાં એક પણ વિદ્યાર્થી નોંધાયેલો નથી. યુનિફાઇડ ડિસ્ટ્રિક્ટ ઇન્ફોર્મેશન સિસ્ટમ ફોર એજ્યુકેશન પ્લસ (UDISE+)ના આંકડાઓ મુજબ, આ ‘શૂન્ય વિદ્યાર્થી’ શાળાઓમાંથી આશરે 70 ટકા માત્ર બે રાજ્યો—તેલંગાણા અને પશ્ચિમ બંગાળ—માં આવેલી છે.
તેલંગાણામાં અંદાજે 2,081 શાળાઓ સંપૂર્ણપણે ખાલી છે, જ્યારે પશ્ચિમ બંગાળમાં આવી શાળાઓની સંખ્યા 1,571 છે. જિલ્લાવાર જોવામાં આવે તો તેલંગાણાના નલગોંડા જિલ્લામાં સૌથી વધુ 315 શાળાઓમાં એક પણ વિદ્યાર્થી નથી, ત્યારબાદ મહબૂબાબાદમાં 167 અને વારંગલમાં 135 શાળાઓ ખાલી પડી છે. પશ્ચિમ બંગાળમાં કોલકાતા જિલ્લો બીજા ક્રમે છે, જ્યાં 211 શાળાઓમાં એક પણ વિદ્યાર્થી નથી, જ્યારે પૂર્બ મેદિનીપુરમાં 177 અને દક્ષિણ દિનાજપુરમાં 147 શાળાઓ ખાલી હોવાના આંકડા સામે આવ્યા છે.
અહેવાલમાં વધુમાં જણાવાયું છે કે દેશભરમાં કુલ 65,054 શાળાઓ એવી છે જ્યાં 10 કરતાં પણ ઓછા વિદ્યાર્થીઓ ભણે છે, જે શિક્ષણ પ્રણાલીમાં ઘટતી નોંધણી અને શાળાઓના ઉપયોગ અંગે ગંભીર પ્રશ્નો ઊભા કરે છે. સાથે જ, સરકારી શાળાઓની કુલ સંખ્યામાં પણ ઘટાડો નોંધાયો છે—2019-20માં જ્યાં 10.32 લાખ સરકારી શાળાઓ હતી, તે સંખ્યા 2024-25માં ઘટીને 10.13 લાખ થઈ ગઈ છે. શિક્ષણ મંત્રાલયે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે શિક્ષકોની ભરતી તથા તેમની તર્કસંગત તૈનાતીની જવાબદારી રાજ્ય સરકારોની છે, જે દર્શાવે છે કે આ સમસ્યાનો ઉકેલ રાજ્ય સ્તરે નીતિગત પગલાંથી જ શક્ય બનશે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel
