પશ્ચિમ એશિયામાં વધતા ભૂરાજકીય તણાવ અને તેના કારણે વિમાનના ઈંધણ (ATF)ના ભાવમાં થયેલા જંગી વધારાને ધ્યાનમાં રાખીને કેન્દ્ર સરકારે મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધો છે. પ્રધાનમંત્રીના નેતૃત્વ હેઠળ મળેલી કેન્દ્રીય કેબિનેટ બેઠકમાં ATF Price Stabilization Fund સ્થાપવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે.
આ યોજનાનો મુખ્ય હેતુ એરલાઇન્સ કંપનીઓને વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલ અને ATFના ભાવમાં થતી ભારે વધઘટથી બચાવવાનો છે. સરકારના આ પગલાથી દેશના એવિએશન ક્ષેત્ર સાથે સંકળાયેલી લાખો નોકરીઓને સુરક્ષા મળવાની આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
અશ્વિની વૈષ્ણવે કરી જાહેરાત
કેન્દ્રીય મંત્રી Ashwini Vaishnawએ કેબિનેટ બેઠક બાદ પત્રકાર પરિષદને સંબોધતા જણાવ્યું કે સરકાર દ્વારા છ મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયો લેવામાં આવ્યા છે, જેમાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય ATFના વધતા ભાવોથી ઉડ્ડયન ક્ષેત્રને બચાવવાનો છે.
તેમણે જણાવ્યું કે ખાસ ATF Price Stabilization Fund દ્વારા એરલાઇન્સ કંપનીઓને સ્થિર ઈંધણ ખર્ચ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
#WATCH | Union Cabinet decisions | Delhi: Union Minister Ashwini Vaishnaw says, "West Asia crisis has caused a major issue. The price of Aviation Turbine Fuel (ATF) have increased 2.5 times, increasing from Rs 60 per litre in March to Rs 142 per litre in May 2026. To ensure that… pic.twitter.com/rFifwIldSO
— ANI (@ANI) June 3, 2026
₹10,000 કરોડની વ્યાજમુક્ત સહાય
આ યોજના હેઠળ કેન્દ્ર સરકાર સરકારી ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs)ને ₹10,000 કરોડની વ્યાજમુક્ત એડવાન્સ સહાય આપશે.
આ ભંડોળના આધારે OMCs એરલાઇન્સ કંપનીઓને નિયંત્રિત અને સ્થિર દરે ATF ઉપલબ્ધ કરાવી શકશે, જેથી અચાનક ભાવવધારાની સીધી અસર એરલાઇન્સ પર ન પડે.
આ સબસિડી નહીં, અસ્થાયી વ્યવસ્થા
સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ યોજના સબસિડી નથી. જ્યારે વૈશ્વિક બજારમાં ATFના ભાવ સામાન્ય સ્તરે પાછા આવશે, ત્યારે સરકારી તેલ કંપનીઓ આ રકમ તબક્કાવાર સરકારને પરત કરશે.
આથી સરકાર પર લાંબા ગાળાનો નાણાકીય બોજ પણ નહીં પડે.
તમામ ભારતીય એરલાઇન્સને મળશે લાભ
આ યોજનાનો લાભ લેવા ઇચ્છતી તમામ ભારતીય એરલાઇન્સ કંપનીઓ તેમાં જોડાઈ શકશે.
આ રાહત ઘરેલું (Domestic) તેમજ આંતરરાષ્ટ્રીય (International) બંને પ્રકારની ફ્લાઇટ્સ માટે ઉપલબ્ધ રહેશે. પરિણામે દેશના સમગ્ર એવિએશન ઇકોસિસ્ટમને રાહત મળશે.
Union Cabinet decisions | Delhi: Union Minister Ashwini Vaishnaw says, "Union Cabinet approves one-time budgetary support not exceeding Rs.10,000 crore for Oil Marketing Companies (OMCs) to provide ATF price stabilisation support to Scheduled Indian Airlines for their domestic… pic.twitter.com/oajF1NLQ1A
— ANI (@ANI) June 3, 2026
સ્થિર ATF ભાવથી મળશે મોટો ફાયદો
યોજનાના અમલીકરણ બાદ એરલાઇન્સ કંપનીઓને લાંબા સમય સુધી સ્થિર ભાવ પર ઈંધણ ઉપલબ્ધ થશે.
તેના કારણે:
- ઓપરેટિંગ ખર્ચનું વધુ સારી રીતે આયોજન કરી શકાશે.
- અચાનક ભાડામાં વધારો કરવાની જરૂરિયાત ઘટશે.
- એરલાઇન્સની નાણાકીય સ્થિતિ વધુ મજબૂત બનશે.
- નવા રૂટ્સ અને સેવાઓ ચાલુ રાખવામાં સરળતા રહેશે.
ત્રણ વર્ષ સુધી સરકારી OMC પાસેથી જ ખરીદી
યોજનાનો લાભ મેળવનારી એરલાઇન્સ કંપનીઓએ મહત્તમ ત્રણ વર્ષ સુધી માત્ર સરકારી તેલ કંપનીઓ પાસેથી જ ATF ખરીદવું પડશે.
આ નિયમની દર વર્ષે સમીક્ષા કરવામાં આવશે અને જરૂરિયાત મુજબ તેમાં ફેરફાર શક્ય રહેશે.
મુસાફરોને શું ફાયદો થશે?
સરકારના આ નિર્ણયનો સીધો લાભ સામાન્ય મુસાફરોને પણ મળી શકે છે.
- હવાઈ ભાડામાં અચાનક વધારો થવાની શક્યતા ઘટશે.
- પ્રાદેશિક કનેક્ટિવિટી જળવાઈ રહેશે.
- નાના શહેરો માટેની ફ્લાઇટ સેવાઓ ચાલુ રહેશે.
- પ્રવાસન અને વેપાર ક્ષેત્રને સ્થિરતા મળશે.
ATFના ભાવમાં કેમ આવ્યો મોટો ઉછાળો?
મિડલ ઈસ્ટમાં વધતા તણાવ અને વૈશ્વિક બજારમાં અનિશ્ચિતતાના કારણે ATFના ભાવમાં ભારે વધારો નોંધાયો છે.
આંકડાઓ મુજબ:
- માર્ચ 2026માં ATFનો ભાવ આશરે ₹60.50 પ્રતિ લિટર હતો.
- મે 2026માં તે વધીને આશરે ₹142 પ્રતિ લિટર સુધી પહોંચી ગયો.
અર્થાત્ માત્ર બે મહિનામાં ATFના ભાવમાં લગભગ 2.5 ગણો વધારો થયો.
એરલાઇન્સના ખર્ચ પર ભારે અસર
સામાન્ય રીતે એરલાઇન્સ કંપનીઓના કુલ ઓપરેટિંગ ખર્ચમાં ATFનો હિસ્સો લગભગ 40 ટકા હોય છે.
તાજેતરના ભાવવધારાના કારણે આ હિસ્સો વધીને 60 ટકા સુધી પહોંચી ગયો હોવાનું માનવામાં આવે છે, જેના કારણે એરલાઇન્સની નફાકારકતા અને કામગીરી બંને પર ગંભીર અસર પડી છે.
પાકિસ્તાન એરસ્પેસ બંધ થવાની પણ અસર
ભારતીય એરલાઇન્સ માટે પાકિસ્તાનનું હવાઈ ક્ષેત્ર બંધ હોવાથી યુરોપ, ઉત્તર અમેરિકા અને મધ્ય એશિયા તરફ જતી ફ્લાઇટ્સને લાંબા રૂટ પરથી જવું પડી રહ્યું છે.
તેના કારણે:
- વધુ ઈંધણ વપરાશ
- લાંબી ઉડાન સમયસીમા
- વધેલો ઓપરેટિંગ ખર્ચ
જેવા પડકારો ઉભા થયા છે.
₹39,290 કરોડના 6 મોટા પ્રોજેક્ટ્સને મંજૂરી
ATF Price Stabilization Fund ઉપરાંત કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે કુલ ₹39,290 કરોડના છ મોટા પ્રોજેક્ટ્સને પણ મંજૂરી આપી છે.
આ પ્રોજેક્ટ્સનો ઉદ્દેશ્ય:
- રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગોના વિકાસને વેગ આપવો
- આંતર-શહેર કનેક્ટિવિટી સુધારવી
- પ્રદૂષણ નિયંત્રણમાં મદદરૂપ થવું
- લોજિસ્ટિક્સ અને પરિવહન ક્ષેત્રને મજબૂત બનાવવું
જેવા મહત્વપૂર્ણ ક્ષેત્રોને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે.
એવિએશન ક્ષેત્ર માટે રાહતનો મોટો નિર્ણય
વિશેષજ્ઞોના મતે ATF Price Stabilization Fund ભારતીય એવિએશન ઉદ્યોગને તાત્કાલિક નાણાકીય રાહત આપશે અને વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતાના સમયમાં ક્ષેત્રને સ્થિર રાખવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે.
સરકારનું આ પગલું મુસાફરો, એરલાઇન્સ, પ્રવાસન ઉદ્યોગ અને સમગ્ર અર્થતંત્ર માટે લાંબા ગાળે લાભદાયી સાબિત થઈ શકે છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel