દક્ષિણ ગુજરાતના વલસાડ અને નવસારી જિલ્લામાં અતિભારે વરસાદ અને પૂરના કારણે પ્રભાવિત થયેલા નાગરિકો, વેપારીઓ, લારી-ગલ્લાધારકો, શ્રમિકો અને ખેડૂતોને રાહત આપવા ગુજરાત સરકારે વિવિધ સહાય પગલાંની જાહેરાત કરી છે. રાજ્ય સરકારના પ્રવક્તા અને કૃષિ મંત્રી જીતુ વાઘાણીએ વલસાડની મુલાકાત દરમિયાન જણાવ્યું કે પૂરથી અસરગ્રસ્ત લોકોનું જનજીવન અને રોજગાર ઝડપથી પુનઃસ્થાપિત થાય તે માટે સરકાર તમામ વિભાગો સાથે સંકલન કરીને યુદ્ધના ધોરણે કામગીરી કરી રહી છે.
સરકારે વલસાડ અને નવસારી જિલ્લામાં થયેલા અસાધારણ વરસાદ અને પૂરની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને બંને જિલ્લાઓને રાહત કામગીરીમાં વિશેષ પ્રાથમિકતા આપી છે. અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં નુકસાનનું મૂલ્યાંકન, કેશડોલ સહાય, ઘરવખરી નુકસાનની ચુકવણી, મકાન સહાય, મફત અનાજ અને વ્યવસાય પુનઃસ્થાપન માટેની કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી રહી છે.
વેપારીઓ અને લારી-ગલ્લાધારકોને સુરતના ધોરણો મુજબ સહાય
પૂરને કારણે દુકાનો, લારીઓ, ગલ્લાઓ અને નાના વ્યવસાયોમાં પાણી ઘૂસતાં અનેક પરિવારોની રોજગારીને સીધી અસર થઈ છે. આવા અસરગ્રસ્ત વેપારીઓ અને નાના ધંધાર્થીઓ પોતાનો વ્યવસાય ફરીથી શરૂ કરી શકે તે માટે સુરતમાં અગાઉ અપનાવવામાં આવેલા સહાયના ધોરણો મુજબ વલસાડ અને નવસારીમાં પણ આર્થિક સહાય આપવામાં આવશે.
આ સહાયનો લાભ પૂરથી માલસામાન, સાધનો, ફર્નિચર કે રોજગારનાં અન્ય સંસાધનો ગુમાવનારા દુકાનદારો, લારી-ગલ્લાધારકો અને નાના વેપારીઓને આપવાનો છે. નુકસાનની વિગતો મેળવવા માટે સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર દ્વારા ફોટોગ્રાફ, સ્થળ તપાસ અને અન્ય પુરાવાના આધારે સરવે કરવામાં આવશે.
સરકારનું કહેવું છે કે નાના વેપારીઓ માટે દુકાન કે લારી માત્ર આવકનું સાધન નથી, પરંતુ તેમના સમગ્ર પરિવારની રોજીરોટીનો આધાર છે. તેથી તેમને શક્ય તેટલી વહેલી તકે આર્થિક સહાય આપીને ફરીથી રોજગાર શરૂ કરવામાં મદદ કરવામાં આવશે.
ખેડૂતોના પાક નુકસાનનો યુદ્ધના ધોરણે સરવે
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના નિર્દેશ હેઠળ વલસાડ અને નવસારીના પૂરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં ખેતી તથા બાગાયતી પાકોને થયેલા નુકસાનનો તાત્કાલિક સરવે શરૂ કરવામાં આવ્યો છે. સરવે પૂર્ણ થયા બાદ રાજ્ય અને કેન્દ્ર સરકારના લાગુ ધોરણો મુજબ પાત્ર ખેડૂતોને સહાય આપવામાં આવશે.
અતિભારે વરસાદના કારણે ડાંગર, શેરડી, શાકભાજી અને અન્ય ખેતી પાકોમાં પાણી ભરાવું, છોડ પડી જવા, જમીનનું ધોવાણ થવું અને ખેતરોમાં કાંપ જમા થવા જેવી સમસ્યાઓ સર્જાઈ છે. કૃષિ વિભાગની ટીમો ગામવાર નુકસાનની માહિતી એકત્રિત કરશે.
સરવે દરમિયાન પાકનું ક્ષેત્રફળ, નુકસાનની ટકાવારી, જમીનની સ્થિતિ અને ખેડૂતની માલિકી કે વાવેતરની વિગતોની ચકાસણી કરવામાં આવશે. ખેડૂતોને સરવેની કામગીરી દરમિયાન જરૂરી દસ્તાવેજો અને સાચી માહિતી ઉપલબ્ધ કરાવવા અપીલ કરવામાં આવી છે.
બાગાયતી વૃક્ષો અને છોડને બચાવવા વૈજ્ઞાનિક માર્ગદર્શન
વલસાડ અને નવસારી જિલ્લાઓમાં ચીકુ, કેરી, કેળા અને અન્ય બાગાયતી પાકો મોટા પ્રમાણમાં લેવામાં આવે છે. ભારે વરસાદ અને પાણી ભરાવાથી બાગાયતી વૃક્ષોનાં મૂળને નુકસાન થવાની અને છોડમાં રોગ ફેલાવાની આશંકા રહે છે.
કૃષિ અને બાગાયત વિભાગ દ્વારા અસરગ્રસ્ત ખેડૂતોને પાણીના નિકાલ, ફૂગજન્ય રોગોનું નિયંત્રણ, પડી ગયેલા છોડને ટેકો આપવા અને જમીન સુધારવા માટે વૈજ્ઞાનિક માર્ગદર્શન આપવામાં આવશે. વૃક્ષો અને છોડને બચાવી શકાય તેવા કિસ્સામાં નિષ્ણાતોની સલાહથી જરૂરી કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
લાંબા ગાળાના બાગાયતી પાકને થયેલું નુકસાન સામાન્ય મોસમી પાક કરતાં વધુ ગંભીર હોય છે, કારણ કે નવો બગીચો ઉત્પાદનક્ષમ બનવામાં અનેક વર્ષ લાગી શકે છે. તેથી બાગાયતી નુકસાનના સરવેમાં પાકની ઉંમર અને ઉત્પાદન ક્ષમતાનો પણ વિચાર કરવો જરૂરી બનશે.
પશુઓ માટે ઘાસચારાની વ્યવસ્થા
પૂરગ્રસ્ત ગામોમાં પશુઓ માટે સૂકો ઘાસચારો અને પીવાનું સ્વચ્છ પાણી ઉપલબ્ધ રહે તે માટે સ્થાનિક વહીવટી તંત્રને તાત્કાલિક નિર્ણય લેવાની સત્તા આપવામાં આવી છે. જરૂરિયાત ધરાવતા વિસ્તારોમાં ઘાસચારો પહોંચાડવા, પશુ આરોગ્ય શિબિરો યોજવા અને બીમાર પશુઓની સારવાર કરવાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવશે.
પાણીમાં પલળી ગયેલો અથવા બગડી ગયેલો ઘાસચારો પશુઓના આરોગ્ય માટે જોખમી બની શકે છે. તેથી પશુપાલકોને પશુઓને સલામત અને સૂકો ઘાસચારો આપવાની તથા દૂષિત પાણી ન પીવડાવવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. પૂરમાં પશુના મૃત્યુ કે પશુ શેડને નુકસાન થયાના કિસ્સામાં પણ લાગુ સરકારી નિયમો મુજબ સહાયની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવશે.
અસરગ્રસ્ત પરિવારોને મફત રાશન
પૂરના કારણે રોજગાર બંધ થવો, ઘરમાં અનાજ બગડવું અથવા રસોઈની સુવિધા ખોરવાઈ જવાથી અસરગ્રસ્ત પરિવારોને મુશ્કેલી ન પડે તે માટે વિનામૂલ્યે રાશન સહાય આપવાનો નિર્ણય કરવામાં આવ્યો છે.
અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં અનાજ, પીવાનું પાણી, દૂધ, બાળકો માટેનો ખોરાક અને અન્ય આવશ્યક સામગ્રી પહોંચાડવા માટે પુરવઠા વિભાગ તથા સ્થાનિક તંત્રને સૂચના આપવામાં આવી છે. જરૂરિયાત મુજબ રાહત કેન્દ્રો અને સામૂહિક રસોડાં મારફતે તૈયાર ભોજનની વ્યવસ્થા પણ કરવામાં આવશે. સરકારે અધિકારીઓને કોઈ પણ પાત્ર પરિવાર સહાયથી વંચિત ન રહી જાય તેની ખાસ તકેદારી રાખવા કહ્યું છે.
18 હજાર લાભાર્થીઓને ₹3.50 કરોડની કેશડોલ સહાય
વલસાડ જિલ્લામાં અત્યાર સુધીમાં આશરે 18 હજાર અસરગ્રસ્ત લાભાર્થીઓને કુલ ₹3.50 કરોડની કેશડોલ સહાય ચૂકવવામાં આવી હોવાનું સરકાર દ્વારા જણાવાયું છે. કેશડોલ સહાયનો હેતુ આપત્તિ બાદ તાત્કાલિક જરૂરિયાતો પૂરી કરવા પરિવારોને રોકડ સહાય આપવાનો છે.
વરસાદ અને પૂરના કારણે ઘર છોડીને આશ્રયસ્થાનોમાં રહેવું પડ્યું હોય અથવા પરિવારની રોજગારી અસ્થાયી રીતે બંધ થઈ હોય તેવા પાત્ર લોકોને લાગુ ધોરણો અનુસાર સહાય આપવામાં આવી રહી છે. વહીવટી તંત્રને સહાયની ચુકવણીમાં પારદર્શિતા જાળવવા અને લાભાર્થીઓની વિગતોની યોગ્ય ચકાસણી કરવા સૂચના આપવામાં આવી છે.
ઘરવખરી નુકસાન માટે ₹9.50 કરોડની સહાય
વલસાડ જિલ્લામાં ઘરવખરીને થયેલા નુકસાન માટે લગભગ ₹9.50 કરોડની સહાય સહિત વિવિધ રાહત રકમ ફાળવવામાં આવી હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે. પૂરનું પાણી ઘરમાં પ્રવેશવાથી અનાજ, કપડાં, પથારી, રસોડાના વાસણો, ઘરગથ્થુ ઉપકરણો અને અન્ય આવશ્યક ચીજવસ્તુઓને મોટા પ્રમાણમાં નુકસાન થયું છે.
ઘરવખરી નુકસાનની સહાય પાત્રતા અને સરકારી ધોરણો પ્રમાણે આપવામાં આવશે. મકાનને આંશિક કે સંપૂર્ણ નુકસાન થયું હોય તેવા કિસ્સામાં પણ અલગથી સરવે કરીને સહાયની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવશે. અધિકારીઓ દ્વારા સ્થળ તપાસ, મકાનની સ્થિતિ અને નુકસાનના ફોટોગ્રાફ સહિતના પુરાવાના આધારે લાભાર્થીઓની યાદી તૈયાર કરવામાં આવશે.
79 પરિવારોને પ્રથમ તબક્કામાં સહાયના ચેક
રાહત કામગીરીના પ્રથમ તબક્કામાં તિથલ અને કોસંબા વિસ્તારના 79 અસરગ્રસ્ત પરિવારોને કુલ ₹5,37,200ની સહાયના ચેક આપવામાં આવ્યા હોવાનું જણાવાયું છે.
આ સહાય દ્વારા પૂરથી અસરગ્રસ્ત પરિવારોને તાત્કાલિક ઘરખર્ચ, જરૂરી સામાનની ખરીદી અને રોજિંદી જરૂરિયાતો પૂરી કરવામાં મદદ મળશે. બાકી અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં પણ સરવે અને દસ્તાવેજોની ચકાસણી પૂર્ણ થતાં તબક્કાવાર સહાય ચૂકવવામાં આવશે.
સરકારે જિલ્લા વહીવટી તંત્રને સહાયનું વિતરણ ઝડપથી પૂર્ણ કરવા અને કોઈ પણ પ્રકારની ફરિયાદ મળે તો તેનો તાત્કાલિક ઉકેલ લાવવા સૂચના આપી છે.
મંત્રીઓએ પૂરગ્રસ્ત ગામોની મુલાકાત લીધી
કૃષિ મંત્રી અને જિલ્લાના પ્રભારી મંત્રીઓએ વલસાડ જિલ્લાના પૂરથી અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોની મુલાકાત લઈને સ્થાનિક નાગરિકો, ખેડૂતો અને અધિકારીઓ પાસેથી પરિસ્થિતિની માહિતી મેળવી હતી.
ઉમરગામ તાલુકાના મોહનગામ અને પારડી તાલુકાના તીઘરા ગામમાં થયેલા નુકસાનની સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી. મુલાકાત દરમિયાન રસ્તા, ખેતી, રહેણાક મકાનો, પશુઓ અને પીવાના પાણીની સ્થિતિ અંગે અધિકારીઓને જરૂરી સૂચનાઓ આપવામાં આવી હતી.
મંત્રીઓએ અસરગ્રસ્ત પરિવારો સાથે વાતચીત કરીને સરકાર તરફથી શક્ય તમામ સહાય પહોંચાડવામાં આવશે તેવી ખાતરી આપી હતી.
NGO અને સુરક્ષાદળોની કામગીરીને બિરદાવાઈ
પૂર અને ભારે વરસાદ દરમિયાન સ્થાનિક નાગરિકો, સ્વૈચ્છિક સંસ્થાઓ, સામાજિક-ધાર્મિક સંગઠનો, પોલીસ, ફાયર બ્રિગેડ તથા બચાવ ટીમોએ લોકોને સુરક્ષિત સ્થળે પહોંચાડવા અને ભોજન-પાણીની વ્યવસ્થા કરવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી હતી.
જીતુ વાઘાણીએ આ કામગીરીની પ્રશંસા કરતાં જણાવ્યું કે આપત્તિના સમયે સરકાર અને સમાજના સંયુક્ત પ્રયાસોથી અસરગ્રસ્ત લોકો સુધી ઝડપથી મદદ પહોંચાડી શકાય છે.
સ્થાનિક યુવકો અને સેવાભાવી સંસ્થાઓ દ્વારા ફૂડ પેકેટ, કપડાં, દવાઓ અને પીવાનું પાણી પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું. જોકે તંત્ર દ્વારા તમામ સ્વૈચ્છિક સંસ્થાઓને રાહત સામગ્રીનું વિતરણ જિલ્લા વહીવટી તંત્ર સાથે સંકલન કરીને કરવા અપીલ કરવામાં આવી છે.
રેડ અને ઓરેન્જ એલર્ટ વચ્ચે સાવચેતીની અપીલ
દક્ષિણ ગુજરાતમાં વરસાદી પરિસ્થિતિ યથાવત રહેવાની શક્યતાને ધ્યાનમાં રાખીને નાગરિકોને સતર્ક રહેવા જણાવાયું છે. ખાસ કરીને નદીકાંઠા, નીચાણવાળા વિસ્તારો, કોઝવે અને પાણી ભરાયેલા માર્ગોથી દૂર રહેવા અપીલ કરવામાં આવી છે.
વરસાદના સમયે બિનજરૂરી મુસાફરી ન કરવા, પાણીના પ્રવાહમાંથી વાહન પસાર કરવાનો પ્રયાસ ન કરવા અને વહીવટી તંત્ર દ્વારા બંધ કરાયેલા માર્ગોનો ઉપયોગ ન કરવા જણાવાયું છે.
સ્થાનિક હવામાન ચેતવણી અને જિલ્લા વહીવટી તંત્રની સત્તાવાર સૂચનાઓ પર જ વિશ્વાસ કરવા તથા સોશિયલ મીડિયા પર ફરતા અપ્રમાણિત સંદેશાઓ શેર ન કરવા પણ અપીલ કરવામાં આવી છે.
દરેક અસરગ્રસ્ત સુધી સહાય પહોંચાડવાની સરકારની ખાતરી
ગુજરાત સરકારે વલસાડ અને નવસારી જિલ્લાના લોકોને આશ્વાસન આપ્યું છે કે પૂરથી અસરગ્રસ્ત દરેક પાત્ર નાગરિક સુધી સમયસર સહાય પહોંચાડવા માટે તમામ વિભાગોને કાર્યરત કરવામાં આવ્યા છે.
વેપાર, ખેતી, પશુપાલન, ઘરવખરી અને રહેણાક મકાનોને થયેલા નુકસાનનું મૂલ્યાંકન પૂર્ણ કરીને લાગુ નિયમો મુજબ સહાય ચૂકવવામાં આવશે. સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ અસરગ્રસ્ત પરિવારોને તાત્કાલિક રાહત આપવાની સાથે તેમનો રોજગાર અને સામાન્ય જનજીવન ઝડપથી ફરી શરૂ કરાવવાનો છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel