ગુજરાત સરકારે રાષ્ટ્રીય પર્વો અને વિકાસને એક સાથે જોડતી પોતાની પરંપરાને વધુ મજબૂત બનાવવાનો મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધો છે. મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના નેતૃત્વમાં રાજ્ય સરકારે પ્રજાસત્તાક દિવસ, સ્વાતંત્ર્ય દિવસ અને ગુજરાત રાજ્ય સ્થાપના દિવસની રાજ્યકક્ષાની ઉજવણી જે જિલ્લામાં યોજાય તે જિલ્લાને મળતી વિકાસ ગ્રાન્ટ બમણી કરી છે. નવી જોગવાઈ મુજબ આયોજક જિલ્લાને ગ્રામ્ય, શહેરી અને મહાનગરપાલિકા વિસ્તારો માટે મળીને હવે રૂ. 10 કરોડથી રૂ. 15 કરોડ સુધીની વિકાસ ગ્રાન્ટ મળી શકશે.
આ નિર્ણયને પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી તરીકે શરૂ કરેલી ‘વિકાસ પરંપરા’ને નવી ગતિ આપતો નિર્ણય માનવામાં આવી રહ્યો છે. આ પરંપરા હેઠળ રાષ્ટ્રીય પર્વોની ઉજવણીને માત્ર ગાંધીનગર સુધી સીમિત ન રાખીને રાજ્યના જુદા-જુદા જિલ્લાઓમાં લઈ જવામાં આવી અને સાથે-સાથે સ્થાનિક વિકાસ કાર્યોને પણ પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું.
2003માં નરેન્દ્ર મોદીએ શરૂ કરી હતી પરંપરા
વર્ષ 2003માં તત્કાલીન મુખ્યમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ પ્રજાસત્તાક દિવસ, સ્વાતંત્ર્ય દિવસ અને ગુજરાત સ્થાપના દિવસ જેવી રાજ્યકક્ષાની ઉજવણી પાટનગર ગાંધીનગરની બહાર વિવિધ જિલ્લાઓમાં યોજવાની પરંપરા શરૂ કરી હતી.
આ નવી શરૂઆત હેઠળ 15 ઓગસ્ટ, 2003ના રોજ રાજ્યકક્ષાનો સ્વાતંત્ર્ય દિવસ સમારોહ પ્રથમ વખત ગાંધીનગરની બહાર પાટણ જિલ્લામાં યોજાયો હતો.
આ પહેલનો હેતુ માત્ર રાષ્ટ્રીય પર્વોની ઉજવણીને સમગ્ર ગુજરાત સુધી પહોંચાડવાનો નહોતો, પરંતુ જે જિલ્લાને રાજ્યકક્ષાના કાર્યક્રમની યજમાની મળે ત્યાં વિકાસ કાર્યોને પણ ગતિ આપવાનો હતો. સમય જતાં આ મોડેલ ગુજરાતના વહીવટી અને વિકાસ અભિગમની વિશિષ્ટ ઓળખ બન્યો.
6 ઓગસ્ટ 2026ના ઠરાવથી ગ્રાન્ટ બમણી
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના સીધા નેતૃત્વ હેઠળ કાર્યરત સામાન્ય વહીવટ વિભાગે 6 ઓગસ્ટ, 2026ના રોજ ઠરાવ પસાર કરીને આયોજક જિલ્લાને મળતી વિકાસ ગ્રાન્ટમાં 100 ટકાનો વધારો કરવાનો નિર્ણય કર્યો છે.
નવી જોગવાઈ મુજબ રાજ્યકક્ષાનો રાષ્ટ્રીય પર્વ અથવા ગુજરાત સ્થાપના દિવસ જે જિલ્લામાં યોજાશે, ત્યાં ગ્રામ્ય વિકાસ માટે જિલ્લા વિકાસ અધિકારીને રૂ. 5 કરોડની ગ્રાન્ટ આપવામાં આવશે. અગાઉ આ રકમ રૂ. 2.50 કરોડ હતી. અર્થાત્ ગ્રામ્ય વિકાસ માટે મળતી ગ્રાન્ટ સીધી બમણી કરવામાં આવી છે.
નગરપાલિકા વિસ્તાર માટે પણ રૂ. 5 કરોડ
નવી વ્યવસ્થા હેઠળ આયોજક જિલ્લાના નગરપાલિકા વિસ્તારોના વિકાસ માટે પણ રૂ. 5 કરોડની ગ્રાન્ટ આપવામાં આવશે. આ રકમ જિલ્લા કલેક્ટરને ફાળવવામાં આવશે. આ ગ્રાન્ટનો ઉપયોગ સ્થાનિક સ્તરે માર્ગો, જાહેર સુવિધાઓ, શહેરી સુશોભન અને અન્ય વિકાસલક્ષી કાર્યો માટે થઈ શકે છે.
મહાનગરપાલિકા હોય તો વધારાના રૂ. 5 કરોડ
જો રાજ્યકક્ષાની ઉજવણી જે જિલ્લામાં યોજાય ત્યાં મહાનગરપાલિકા વિસ્તાર પણ આવતો હોય તો સંબંધિત મ્યુનિસિપલ કમિશનરને રૂ. 5 કરોડ સુધીની વિકાસ ગ્રાન્ટ આપવામાં આવશે.
આ રીતે ગ્રામ્ય વિસ્તાર માટે રૂ. 5 કરોડ, નગરપાલિકા વિસ્તાર માટે રૂ. 5 કરોડ અને મહાનગરપાલિકા વિસ્તાર માટે રૂ. 5 કરોડ મળીને આયોજક જિલ્લાને મહત્તમ રૂ. 15 કરોડ સુધીની વિકાસ ગ્રાન્ટ મળી શકશે.
મહાનગરપાલિકા ન હોય તો મળશે રૂ. 10 કરોડ
જે જિલ્લામાં મહાનગરપાલિકા વિસ્તાર ન હોય ત્યાં કુલ વિકાસ ગ્રાન્ટ રૂ. 10 કરોડ રહેશે. આમાં ગ્રામ્ય વિસ્તારો માટે રૂ. 5 કરોડ અને નગરપાલિકા વિસ્તારો માટે રૂ. 5 કરોડનો સમાવેશ થશે.
અર્થાત્ નવી જોગવાઈ હેઠળ રાજ્યકક્ષાની ઉજવણીનું આયોજન કરનાર જિલ્લામાં સ્થાનિક વહીવટી માળખાના આધારે રૂ. 10 કરોડ અથવા રૂ. 15 કરોડ સુધીની વિકાસ ગ્રાન્ટ ઉપલબ્ધ થઈ શકશે.
અમરેલીને આ વર્ષે મળશે રૂ. 10 કરોડ
વર્ષ 2026નો રાજ્યકક્ષાનો સ્વાતંત્ર્ય દિવસ સમારોહ 15 ઓગસ્ટે અમરેલીમાં યોજાવાનો છે. અમરેલી જિલ્લામાં મહાનગરપાલિકા ન હોવાથી જિલ્લાને મહત્તમ રૂ. 15 કરોડને બદલે કુલ રૂ. 10 કરોડની વિકાસ ગ્રાન્ટ મળશે.
આમાંથી રૂ. 5 કરોડ ગ્રામ્ય વિસ્તારોના વિકાસ માટે અને રૂ. 5 કરોડ જિલ્લાની નગરપાલિકા વિસ્તારોના વિકાસ માટે ફાળવવામાં આવશે.
વિકાસ ગ્રાન્ટમાં 100 ટકાનો વધારો
સરકારના નવા નિર્ણયનું મહત્વ એ છે કે અગાઉ ગ્રામ્ય અને શહેરી વિકાસ માટે મળતી રૂ. 2.50 કરોડની જોગવાઈ હવે રૂ. 5 કરોડ કરવામાં આવી છે.
અર્થાત્ સંબંધિત કેટેગરીમાં 100 ટકાનો વધારો થયો છે. રાજ્યકક્ષાના મોટા કાર્યક્રમો સાથે જોડાયેલા વિકાસ કાર્યો હવે વધુ વ્યાપક અને અસરકારક રીતે હાથ ધરવા માટે સ્થાનિક તંત્રને વધુ નાણાકીય શક્તિ મળશે.
રાષ્ટ્રીય પર્વ હવે વિકાસનો પણ અવસર
ગુજરાત સરકારનો અભિગમ એ છે કે રાષ્ટ્રીય પર્વોને માત્ર ઔપચારિક ઉજવણી સુધી મર્યાદિત ન રાખીને તેને સ્થાનિક વિકાસ અને જનભાગીદારી સાથે જોડવામાં આવે.
જે જિલ્લામાં રાજ્યકક્ષાનો કાર્યક્રમ યોજાય છે ત્યાં માર્ગો, શહેરી અને ગ્રામ્ય સુવિધાઓ, સૌંદર્યીકરણ તથા અન્ય જાહેર વિકાસ કાર્યોને ગતિ મળતી હોય છે. નવી વધારેલી ગ્રાન્ટથી આ પ્રક્રિયાને વધુ વેગ મળવાની અપેક્ષા છે.
PM મોદીની વિકાસ પરંપરાને CM ભૂપેન્દ્ર પટેલે આપ્યું નવું બળ
ગુજરાત સરકારે આ નિર્ણયને વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા ગુજરાતમાં શરૂ કરાયેલી વિકાસ પરંપરાનું વિસ્તૃત સ્વરૂપ ગણાવ્યું છે.
નરેન્દ્ર મોદીએ મુખ્યમંત્રી તરીકે શરૂ કરેલી આ પહેલમાં રાષ્ટ્રભક્તિ, જનભાગીદારી અને સ્થાનિક વિકાસને એક સાથે જોડવાનો પ્રયાસ થયો હતો. હવે મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે વિકાસ ગ્રાન્ટ બમણી કરીને આ મોડેલને વધુ મજબૂત બનાવ્યો છે.
રાષ્ટ્રીય પર્વોના આયોજન સાથે સ્થાનિક વિકાસની તકો ઊભી થવાથી રાજ્યકક્ષાની ઉજવણીઓ હવે ગૌરવ અને રાષ્ટ્રભક્તિ સાથે વિકાસની નવી ગાથા લખવાનું માધ્યમ બની રહી છે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel