ગુજરાતમાં ભેળસેળયુક્ત અને બનાવટી પનીર-ચીઝના વેચાણ સામે રાજ્ય સરકારે મોટું અભિયાન શરૂ કર્યું છે. ખોરાક અને ઔષધ નિયમન તંત્ર (FDCA)એ 6 અને 7 ઑગસ્ટ, 2026 દરમિયાન રાજ્યના વિવિધ શહેરો અને જિલ્લાઓમાં દરોડા પાડી કુલ 1,705 કિલોગ્રામ ડેરી એનાલોગ પનીર-ચીઝનો જથ્થો જપ્ત કરીને નાશ કર્યો છે. આ જથ્થાની અંદાજિત કિંમત રૂ. 5.28 લાખથી વધુ હોવાનું જણાવાયું છે.
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ અને ગૃહ રાજ્ય મંત્રી હર્ષ સંઘવીના નેતૃત્વ હેઠળ તથા આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાની સૂચના મુજબ FDCAએ રાજ્યવ્યાપી ચેકિંગ હાથ ધર્યું હતું. સરકારનો અભિગમ છે કે દૂધ, પનીર અને ચીઝના નામે ગ્રાહકોને ગેરમાર્ગે દોરી ડેરી એનાલોગ અથવા ભેળસેળયુક્ત ખાદ્યપદાર્થો વેચનારા વેપારીઓ સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
બે દિવસમાં 1,705 કિલો જથ્થો જપ્ત
FDCAની ટીમોએ માત્ર બે દિવસમાં વિવિધ શહેરો અને જિલ્લાઓમાં સરપ્રાઇઝ ચેકિંગ હાથ ધરીને મોટા પ્રમાણમાં પનીર અને ચીઝ એનાલોગનો જથ્થો ઝડપી પાડ્યો.
તંત્રની કાર્યવાહી દરમિયાન કબજે કરાયેલા આશરે 1,705 કિલોગ્રામ જથ્થાની કિંમત રૂ. 5.28 લાખથી વધુ આંકવામાં આવી છે. જ્યાં જરૂરી જણાયું ત્યાં જથ્થાનો સ્થળ પર જ નાશ કરવામાં આવ્યો.
આ ઝુંબેશનો મુખ્ય હેતુ હોટેલ, રેસ્ટોરન્ટ, ફાસ્ટ ફૂડ આઉટલેટ અને રિટેલ માર્કેટમાં પનીર કે ચીઝના નામે વેચાતા કૃત્રિમ અથવા ભેળસેળયુક્ત ઉત્પાદનોની ઓળખ કરીને તેમને ગ્રાહકો સુધી પહોંચતા અટકાવવાનો છે.
વડોદરામાં 471 કિલો જથ્થો ઝડપી પાડ્યો
વડોદરા મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન વિસ્તારમાં FDCAની કાર્યવાહી દરમિયાન 471 કિલોગ્રામ પનીર-ચીઝ એનાલોગનો જથ્થો ઝડપાયો હતો. આ જથ્થાની અંદાજિત કિંમત રૂ. 1.5 લાખ હોવાનું જણાવાયું છે. તપાસ બાદ તંત્ર દ્વારા જથ્થાનો નાશ કરવામાં આવ્યો.
જૂનાગઢમાં સૌથી વધુ 585 કિલો જથ્થો
જૂનાગઢ જિલ્લામાં FDCAની ટીમે મોટી કાર્યવાહી કરીને 585 કિલોગ્રામ પનીર અને ચીઝ એનાલોગ ઝડપી પાડ્યો.
આ જથ્થાની અંદાજિત કિંમત રૂ. 2.04 લાખથી વધુ હતી. રાજ્યવ્યાપી કાર્યવાહી દરમિયાન જિલ્લાવાર આ સૌથી મોટા સીઝરમાંનું એક હતું.
સુરતમાં 262 કિલોગ્રામ ડેરી એનાલોગ ઝડપાયો
સુરત મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન વિસ્તારમાં બે દિવસમાં કુલ 262 કિલોગ્રામ પનીર-ચીઝ એનાલોગ જપ્ત કરવામાં આવ્યો.
આ જથ્થાની કિંમત રૂ. 64,750થી વધુ હોવાનું જણાવાયું છે. સુરતના વિવિધ સ્થળોએ ટીમોએ ચેકિંગ કરીને શંકાસ્પદ જથ્થા સામે કાર્યવાહી કરી.
રાજકોટ અને જામનગરમાં પણ કાર્યવાહી
રાજકોટ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન વિસ્તારમાં FDCAએ 115 કિલોગ્રામ શંકાસ્પદ પનીર-ચીઝ એનાલોગનો જથ્થો ઝડપી પાડ્યો, જેની અંદાજિત કિંમત રૂ. 30 હજારથી વધુ હતી. જામનગર મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન વિસ્તારમાં પણ 29 કિલોગ્રામ જથ્થો પકડીને નાશ કરવામાં આવ્યો. તેની કિંમત આશરે રૂ. 6,500 હોવાનું જણાવાયું છે.
આ ઉપરાંત રાજ્યના અન્ય વિસ્તારોમાં પણ તપાસ અને નમૂના એકત્ર કરવાની કાર્યવાહી ચાલુ રાખવામાં આવી છે.
‘પ્રજાના સ્વાસ્થ્ય સાથે બેદરકારી નહીં ચાલે’: પ્રફુલ પાનશેરીયા
આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાએ હોટેલ, રેસ્ટોરન્ટ, ખાદ્ય ઉત્પાદકો અને વેપારીઓને કડક ચેતવણી આપી છે કે રાજ્યમાં ગ્રાહકોને માત્ર શુદ્ધ, પ્રમાણિત અને ગુણવત્તાયુક્ત ખાદ્યસામગ્રી જ આપવામાં આવે.
તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે દૂધ, પનીર કે ચીઝના નામે કૃત્રિમ અથવા ભેળસેળયુક્ત પ્રોડક્ટ વેચીને લોકોના આરોગ્યને જોખમમાં મૂકનારાઓ સામે કોઈ નરમાઈ દાખવવામાં આવશે નહીં. આગામી દિવસોમાં પણ FDCA દ્વારા સરપ્રાઇઝ ઇન્સ્પેક્શન અને સેમ્પલિંગની કાર્યવાહી ચાલુ રહેશે.
શું છે ડેરી એનાલોગ?
ડેરી એનાલોગ એવા ઉત્પાદનોને કહેવામાં આવે છે જેમાં પરંપરાગત ડેરી ચીઝ અથવા પનીરની જગ્યાએ વનસ્પતિ તેલ, સ્ટાર્ચ, પ્રોટીન અથવા અન્ય ઘટકોનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.
આવા ઉત્પાદનો કાયદેસર રીતે યોગ્ય લેબલિંગ અને સ્પષ્ટ ઓળખ સાથે વેચી શકાય છે, પરંતુ જો તેને અસલી ચીઝ અથવા પનીર તરીકે ગ્રાહકોને વેચવામાં આવે તો તે ગેરમાર્ગે દોરતી પ્રથા બની શકે છે.
સરકારની હાલની કાર્યવાહીનું કેન્દ્ર એવા ઉત્પાદનો પર છે, જે પનીર કે ચીઝ તરીકે વેચાતા હોય પરંતુ તેમની બનાવટ, લેબલિંગ અથવા ગુણવત્તા નિયમોનું પાલન ન કરતી હોય.
તહેવારો પહેલાં પણ FDCA ચલાવે છે વિશેષ ડ્રાઇવ
ગુજરાતમાં ખાદ્ય ભેળસેળ સામે FDCA દ્વારા નિયમિત રીતે વિશેષ ઝુંબેશ ચલાવવામાં આવે છે.
દિવાળી, જન્માષ્ટમી અને નવરાત્રી જેવા મોટા તહેવારો પહેલાં માવો, મીઠાઈ, ઘી, દૂધ, ખાદ્યતેલ અને મસાલાના નમૂનાઓ લેવામાં આવે છે. આ ડ્રાઇવનો હેતુ તહેવારોમાં વધતી માંગનો લાભ લઈને નકલી અથવા ભેળસેળયુક્ત ખાદ્યપદાર્થો વેચવાના પ્રયાસોને રોકવાનો છે.
Food Safety on Wheelsથી સ્થળ પર તપાસ
રાજ્યમાં Food Safety on Wheels પહેલ હેઠળ મોબાઇલ ટેસ્ટિંગ વાહનો દ્વારા વિવિધ વિસ્તારોમાં ખાદ્યપદાર્થોની પ્રાથમિક ગુણવત્તા તપાસ કરવામાં આવે છે. આ વ્યવસ્થાથી નાગરિકો અને સ્થાનિક તંત્રને સ્થળ પર જ ખાદ્યપદાર્થોની મૂળભૂત ચકાસણી કરવાની સુવિધા મળે છે.
નકલી ઘી, દૂધ અને મસાલા સામે પણ કાર્યવાહી
FDCA અગાઉ નકલી ઘી, બનાવટી દૂધ, ભેળસેળયુક્ત મસાલા અને અન્ય ખાદ્યપદાર્થો સામે પણ અનેક કાર્યવાહી કરી ચૂક્યું છે. સરકારનો દાવો છે કે ભેળસેળમુક્ત ગુજરાત માટે રાજ્યમાં ચેકિંગ, સેમ્પલિંગ અને કાયદાકીય કાર્યવાહી વધુ કડક બનાવવામાં આવશે.
રાજ્યવ્યાપી ચેકિંગ આગળ પણ ચાલુ રહેશે
ડેરી એનાલોગ સામેની હાલની કાર્યવાહી માત્ર બે દિવસની ડ્રાઇવ પૂરતી સીમિત નહીં રહે. આરોગ્ય વિભાગે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આગામી દિવસોમાં પણ હોટેલ, રેસ્ટોરન્ટ, મેન્યુફેક્ચરિંગ યુનિટ અને માર્કેટમાં સરપ્રાઇઝ ચેકિંગ ચાલુ રહેશે.
સરકારનો સંદેશ સ્પષ્ટ છે કે ગ્રાહકોને ગેરમાર્ગે દોરી ભેળસેળયુક્ત અથવા ખોટી રીતે લેબલ કરેલા ખાદ્યપદાર્થો વેચનારાઓ સામે કડક પગલાં લેવામાં આવશે.
અમારી યુટ્યુબ ચેનલને લાઈક, શેર અને સબસ્ક્રાઈબ કરશો
हमारी यूट्यूब चैनल को लाइक, शेयर और सब्सक्राइब करे
Like, Share and Subscribe our YouTube channel